ΓΕΝΙΚΑ

Πόσο μεγάλη είναι η αγορά του ESA4; Πόσο εμπόριο διεξάγει η ΕΕ με το ESA4;

Τα κράτη της ESA4 (Κομόρες, Μαδαγασκάρη, Μαυρίκιος και Σεϋχέλλες) αντιπροσωπεύουν μια αγορά περίπου 36 εκατομμυρίων ανθρώπων. Πρόκειται για μια ποικιλόμορφη ομάδα χωρών όσον αφορά το μέγεθος και το επίπεδο οικονομικής ανάπτυξης. Οι Κομόρες και η Μαδαγασκάρη είναι λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες, ενώ ο Μαυρίκιος είναι χώρα ανώτερου μεσαίου εισοδήματος και οι Σεϋχέλλες χώρα υψηλού εισοδήματος. Ο μέσος ρυθμός αύξησης του πραγματικού ΑΕΠ της περιοχής (σε τιμές αγοράς) προβλέπεται να ανέλθει σε περίπου 3,6 % την περίοδο 2026-2027, με την υψηλότερη αύξηση να αναμένεται στη Μαδαγασκάρη να υπερβαίνει το 4 %.

Το 2024, το συνολικό εμπόριο αγαθών και υπηρεσιών μεταξύ της ΕΕ και του ΕΣΛ4 ανήλθε σε 9,7 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 5,2 δισ. ευρώ αφορούσαν εισαγωγές της ΕΕ και 4,5 δισ. ευρώ εξαγωγές της ΕΕ. Οι υπηρεσίες αντιπροσώπευαν το 58% του συνολικού εμπορίου της ΕΕ με το ΕΣΛ4, ενώ τα αγαθά αντιπροσώπευαν το 42%. Το 2025, οι εισαγωγές αγαθών της ΕΕ από το ΕΣΛ4 περιλάμβαναν 27 % γεωργικά προϊόντα, 31 % αλιευτικά προϊόντα και 42 % βιομηχανικά προϊόντα. Επικεφαλής των εξαγωγών αγαθών της ΕΕ προς το ΕΣΛ4 ήταν τα μηχανήματα και ο εξοπλισμός (31%), ακολουθούμενα από τα γεωργικά προϊόντα (23%) και τα χημικά προϊόντα (16%), καθώς και άλλα μεταποιημένα και ημικατεργασμένα αγαθά. Το εμπόριο με τα κράτη ESA4 αυξάνεται σταθερά τα τελευταία χρόνια.

Η ΕΕ είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της ESA4 στον τομέα των αγαθών, αντιπροσωπεύοντας το 24 % του συνολικού εμπορίου της περιοχής, ακολουθούμενη από την Κίνα (11 %) και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (10 %). Η ΕΕ είναι η μεγαλύτερη πηγή εισαγωγών του ESA4, με μερίδιο 20%, μπροστά από την Κίνα (13%) και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (12%). Ως προορισμός εξαγωγών, η ΕΕ κατατάσσεται πρώτη με 34 %, πολύ μπροστά από τις Ηνωμένες Πολιτείες (12 %) και την Ινδία (9 %).

Η ΕΕ είναι επίσης σημαντικός επενδυτής στην περιοχή. Το 2024, το απόθεμα άμεσων ξένων επενδύσεων της ΕΕ στο ESA4 ανήλθε σε 20 δισ. ευρώ, ποσό που συνιστά αύξηση κατά 21 % σε σύγκριση με το 2020.

Γιατί η ΕΕ και τα κράτη της ΑΜΑ διαπραγματεύτηκαν την ενίσχυση της ενδιάμεσης ΣΟΕΣ;

Τα κράτη της ΑΜΑ ξεκίνησαν διαπραγματεύσεις το 2019 για την ενίσχυση της ενδιάμεσης ΣΟΕΣ, με στόχο τη μετάβαση —σύμφωνα με τη ρήτρα «ραντεβού» της ισχύουσας ΣΟΕΣ— πέραν μιας συμφωνίας που επικεντρώνεται κυρίως στο εμπόριο αγαθών και στην αναπτυξιακή συνεργασία. Στόχος ήταν η δημιουργία ενός πιο ολοκληρωμένου πλαισίου για την καλύτερη στήριξη του διαρθρωτικού οικονομικού μετασχηματισμού, την προώθηση της τοπικής προστιθέμενης αξίας και την αντιμετώπιση επίμονων προκλήσεων, όπως οι μη δασμολογικοί φραγμοί, ο κανονιστικός κατακερματισμός και τα κενά ανταγωνιστικότητας.

Η ΕΕ υποστήριξε την προσέγγιση αυτή, αναγνωρίζοντας την αξία μιας εκσυγχρονισμένης συμφωνίας που μπορεί να συμβάλει στην ασφάλεια των αλυσίδων εφοδιασμού, να προωθήσει υψηλά πρότυπα, ιδίως στους τομείς της βιωσιμότητας και της διακυβέρνησης, και να ενισχύσει την οικονομική και ρυθμιστική σταθερότητα σε μια περιοχή με σημαντικό οικονομικό δυναμικό.

Στο πλαίσιο αυτό, η ενισχυμένη ΣΟΕΣ αποτελεί σημαντικό βήμα προόδου για τον εκσυγχρονισμό και την ενίσχυση της εταιρικής σχέσης ΕΕ-ΕΟΔ. Ως ΣΟΕΣ «νέας γενιάς», υπερβαίνει την προτιμησιακή πρόσβαση των αγαθών στην αγορά για να καλύψει βασικούς παράγοντες του οικονομικού μετασχηματισμού, συμπεριλαμβανομένων των συναλλαγών στον τομέα των υπηρεσιών, των επενδύσεων, της βιωσιμότητας και της οικονομικής διακυβέρνησης.

Θα μπορέσουν άλλες χώρες της ΑΜΑ να προσχωρήσουν στην ενισχυμένη ΣΟΕΣ στο μέλλον;

Η ενισχυμένη ΣΟΕΣ θα παραμείνει ανοικτή στην προσχώρηση άλλων κρατών της ΑΜΑ όποτε είναι σε θέση να το πράξουν. Οι διαπραγματεύσεις για την ενίσχυση της ενδιάμεσης ΣΟΕΣ που εφαρμόζεται επί του παρόντος ολοκληρώθηκαν με τα τέσσερα κράτη της ΑΜΑ (Κομόρες, Μαδαγασκάρη, Μαυρίκιος και Σεϋχέλλες) που ήταν έτοιμα να ολοκληρώσουν τη διαδικασία. Οι διαπραγματεύσεις με τη Ζιμπάμπουε για τα εναπομένοντα εκκρεμή ζητήματα βρίσκονται σε εξέλιξη, αφήνοντας ανοικτό το ενδεχόμενο μελλοντικής προσχώρησής της στη συμφωνία.

Ποια στοιχεία προσθέτει η ενισχυμένη ΣΟΕΣ στην ενδιάμεση ΣΟΕΣ;

Ενώ η ενδιάμεση ΣΟΕΣ καλύπτει ήδη το εμπόριο αγαθών και την οικονομική και αναπτυξιακή συνεργασία, η ενισχυμένη ΣΟΕΣ διευρύνει σημαντικά το πεδίο εφαρμογής της συμφωνίας. Προσθέτει αμοιβαία προτιμησιακή πρόσβαση στην αγορά για τις υπηρεσίες και τις επενδύσεις, το ψηφιακό εμπόριο, τη διαφάνεια στις δημόσιες συμβάσεις, την πολιτική ανταγωνισμού, τη διαφάνεια στις επιδοτήσεις, τις κρατικές επιχειρήσεις, τη διανοητική ιδιοκτησία (συμπεριλαμβανομένων των γεωγραφικών ενδείξεων), το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη, καθώς και περαιτέρω κανόνες που σχετίζονται με το εμπόριο (συμπεριλαμβανομένων των τεχνικών εμποδίων στο εμπόριο, των υγειονομικών και φυτοϋγειονομικών μέτρων, της διευκόλυνσης των τελωνείων και του εμπορίου και των εκσυγχρονισμένων κανόνων καταγωγής) για τη στήριξη του εμπορίου αγαθών.

Συνολικά, η ενισχυμένη ΣΟΕΣ παρέχει ένα πλήρες πλαίσιο για το εμπόριο και τις επενδύσεις μεταξύ της ΕΕ και των κρατών της ΑΜΑ, στηρίζοντας την πρόσβαση στην αγορά, τη ρυθμιστική συνεργασία και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Πώς θα επωφεληθούν τα κράτη της ΑΜΑ από την παρούσα συμφωνία;

Η ενισχυμένη ΣΟΕΣ θα αποφέρει σημαντικά οφέλη στα κράτη της ΑΜΑ, επεκτείνοντας την εταιρική σχέση πολύ πέρα από το εμπόριο αγαθών και καλύπτοντας τομείς καίριας σημασίας για τις σύγχρονες οικονομίες που βασίζονται στις υπηρεσίες και την ψηφιοποίηση.

Ειδικότερα, η συμφωνία εισάγει κανόνες σχετικά με τις συναλλαγές στον τομέα των υπηρεσιών, την ελευθέρωση των επενδύσεων και το ψηφιακό εμπόριο. Αυτό θα δημιουργήσει νέες ευκαιρίες σε τομείς υψηλότερης προστιθέμενης αξίας, θα επιτρέψει στις επιχειρήσεις να επεκταθούν σε διασυνοριακό επίπεδο και θα ενισχύσει τις δυνατότητες συμμετοχής στην ψηφιακή οικονομία. Ενισχύει επίσης το πλαίσιο για τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας, συμπεριλαμβανομένων των γεωγραφικών ενδείξεων, το οποίο μπορεί να συμβάλει στη διαφοροποίηση των τοπικών προϊόντων και να στηρίξει την προώθηση του εμπορικού σήματος. Επιπλέον, η συμφωνία βελτιώνει τη διαφάνεια στις δημόσιες συμβάσεις και περιλαμβάνει κανόνες για τον ανταγωνισμό, τις κρατικές επιχειρήσεις και τη διαφάνεια των επιδοτήσεων, οι οποίοι συμβάλλουν όλοι σε δικαιότερο ανταγωνισμό και πιο ισότιμους όρους ανταγωνισμού.

Γενικότερα, η ενισχυμένη ΣΟΕΣ παρέχει ένα πλαίσιο για ένα πιο προβλέψιμο, ανταγωνιστικό και βιώσιμο οικονομικό περιβάλλον. Αυτό μπορεί να στηρίξει την οικονομική αναβάθμιση, να τονώσει το ενδοπεριφερειακό εμπόριο και να ενισχύσει τη θέση του ESA4 ως συνδεδεμένου, ανθεκτικού και ελκυστικού προορισμού για ευρωπαϊκές και διεθνείς επενδύσεις.

Στην πράξη, η συμφωνία θα μειώσει τους κανονιστικούς φραγμούς, θα βελτιώσει τη διαλειτουργικότητα των προτύπων και θα θεσπίσει πιο εναρμονισμένους κανόνες. Αυτό θα διευκολύνει το εμπόριο και θα στηρίξει τη μεγαλύτερη περιφερειακή κινητικότητα, όχι μόνο των αγαθών, αλλά και των υπηρεσιών, του κεφαλαίου, των δεδομένων και των δεξιοτήτων. Στο πλαίσιο αυτό, μπορεί να συμβάλει στην ανάπτυξη πιο βιώσιμων, αποδοτικών και ανθεκτικών περιφερειακών αλυσίδων αξίας, δημιουργώντας καλύτερους δεσμούς μεταξύ των οικονομιών του ΕΣΛ4 και των παγκόσμιων αγορών.

Η συμφωνία θα στηρίξει επίσης την προώθηση των κοινωνικών και περιβαλλοντικών στόχων στα κράτη της ΑΜΑ μέσω ευρέος φάσματος δεσμεύσεων και διατάξεων συνεργασίας σε τομείς όπως τα εργασιακά δικαιώματα, η προστασία του περιβάλλοντος και του κλίματος, η ισότητα των φύλων και η υπεύθυνη επιχειρηματική συμπεριφορά, συμβάλλοντας στη διασφάλιση ότι η οικονομική ολοκλήρωση συμβαδίζει με τη βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη.

Θα στηρίξει η ΕΕ την εφαρμογή της συμφωνίας, δεδομένων των αναπτυξιακών αναγκών των κρατών της ΑΜΑ;

Η ΕΕ δεσμεύεται να στηρίξει την εφαρμογή της ενισχυμένης ΣΟΕΣ με προβλέψιμο και βιώσιμο τρόπο, μεταξύ άλλων μέσω ειδικού κεφαλαίου για την οικονομική και αναπτυξιακή συνεργασία.

Το παρόν κεφάλαιο καθορίζει τον τρόπο με τον οποίο η ΕΕ και τα κράτη της ΑΜΑ θα συνεργαστούν για να διασφαλίσουν ότι η ΣΟΕΣ θα αποφέρει απτά, βιώσιμα αναπτυξιακά οφέλη μέσω της αποτελεσματικής εφαρμογής της συμφωνίας. Αποσκοπεί στην προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης, της ισχυρότερης ικανότητας παραγωγής και εφοδιασμού, του διαρθρωτικού μετασχηματισμού και της ανταγωνιστικότητας, καθώς και της διαφοροποίησης και της προστιθέμενης αξίας. Ταυτόχρονα, θα στηρίξει τη βαθύτερη περιφερειακή και ηπειρωτική ολοκλήρωση στην Αφρική, μεταξύ άλλων μέσω της αφρικανικής ηπειρωτικής ζώνης ελεύθερων συναλλαγών. Το πεδίο συνεργασίας είναι ευρύ και καλύπτει τους βασικούς τομείς που απαιτούνται για να διασφαλιστεί ότι το εμπόριο και οι επενδύσεις συμβάλλουν αποτελεσματικά στη βιώσιμη ανάπτυξη. Αυτό περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, στήριξη για ένα πιο ευνοϊκό επιχειρηματικό περιβάλλον και διευκόλυνση των επενδύσεων, βιομηχανική ανάπτυξη και ανταγωνιστικότητα, πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα, διευκόλυνση των τελωνειακών διαδικασιών και του εμπορίου, καθώς και εμπόριο και βιώσιμη ανάπτυξη.

Στην πράξη, η ΕΕ μπορεί να κινητοποιήσει μια σειρά μέσων για τη στήριξη της εφαρμογής, μεταξύ άλλων τεχνική βοήθεια, ανάπτυξη ικανοτήτων, προγράμματα και έργα, καθώς και συνδυαστικά μέσα και μέσα εγγυήσεων, σύμφωνα με τη στρατηγική Global Gateway της ΕΕ.

ΓΡΑΜΜΕΣ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ

Τι θα σημαίνει η συμφωνία για τις εμπορευματικές συναλλαγές;

Η πρόσβαση των αγαθών στην αγορά δεν αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης στο πλαίσιο της διαδικασίας βελτίωσης, καθώς καλύπτεται ήδη από την ενδιάμεση ΣΟΕΣ. Ωστόσο, οι ισχύοντες κανόνες καταγωγής έχουν εκσυγχρονιστεί για την περαιτέρω ενίσχυση του εμπορίου.

Μετά την προσωρινή εφαρμογή της τον Μάιο του 2012, η ενδιάμεση ΣΟΕΣ παρέχει πρόσβαση χωρίς δασμούς και ποσοστώσεις για τις εξαγωγές του ΕΣΛ4 στην αγορά της ΕΕ για όλα τα καταγόμενα προϊόντα, εκτός από τα όπλα και τα πυρομαχικά.

Από την πλευρά του ΕΣΛ4, η συμφωνία προβλέπει τη σταδιακή ελευθέρωση των εισαγωγών από την ΕΕ κατά τη διάρκεια μεταβατικών περιόδων. Ταυτόχρονα, η ενδιάμεση ΣΟΕΣ επιτρέπει στα κράτη της ΑΜΑ να εξαιρούν μέρος των δασμολογικών κλάσεων (έως 20%) από την ελευθέρωση, πράγμα που σημαίνει ότι τα προϊόντα αυτά μπορούν να συνεχίσουν να υπόκεινται σε κανονικούς τελωνειακούς δασμούς.

Η ελευθέρωση της πρόσβασης στην αγορά αγαθών στο πλαίσιο της ενδιάμεσης ΣΟΕΣ έχει πλέον ολοκληρωθεί σε μεγάλο βαθμό. Ο Μαυρίκιος και οι Σεϋχέλλες ολοκλήρωσαν τη δασμολογική τους ελευθέρωση την 1η Ιανουαρίου 2022, καλύπτοντας αντίστοιχα το 98 % και το 96 % των δασμολογικών κλάσεων χωρίς δασμούς και ποσοστώσεις. Η Μαδαγασκάρη ολοκλήρωσε την ελευθέρωσή της την 1η Ιανουαρίου 2023, καλύπτοντας το 86 % των δασμολογικών κλάσεων. Οι Κομόρες πρέπει ακόμη να εφαρμόσουν τα τελικά μέτρα ελευθέρωσης.

Ως εκ τούτου, οι εταιρείες της ΕΕ επωφελούνται από τη βελτιωμένη πρόσβαση στις αγορές του ΕΣΛ4, μεταξύ άλλων σε σημαντικούς εξαγωγικούς τομείς, όπως τα μηχανήματα και οι μηχανικές συσκευές, οι οποίες αντιπροσώπευαν το 14 % των συνολικών εξαγωγών της ΕΕ στο ΕΣΛ4 το 2025, τα ηλεκτρικά μηχανήματα και οι ηλεκτρικές συσκευές (9 %), καθώς και ο εξοπλισμός μεταφορών, τα φαρμακευτικά προϊόντα και τα αιθέρια έλαια και τα ρητινοειδή (5 % η καθεμία).

Τι θα σημαίνει η συμφωνία για τις συναλλαγές στον τομέα των υπηρεσιών;

Η συμφωνία θα καταστήσει ευκολότερη και πιο προβλέψιμη για τις επιχειρήσεις της ΕΕ την παροχή υπηρεσιών στα κράτη της ΑΜΑ, μεταξύ άλλων σε τομείς όπως οι επαγγελματικές και επιχειρηματικές υπηρεσίες, οι θαλάσσιες μεταφορές, οι τηλεπικοινωνίες και οι χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες. Γενικότερα, θα μειώσει και θα εξαλείψει τη διακριτική μεταχείριση και θα δημιουργήσει νέες ευκαιρίες τόσο για τους παρόχους υπηρεσιών όσο και για τους επενδυτές της ΕΕ και του ΕΣΛ4.

Ταυτόχρονα, η συμφωνία διατηρεί το δικαίωμα των κυβερνήσεων να θεσπίζουν ρυθμίσεις προς το δημόσιο συμφέρον. Ειδικότερα, εγγυάται την ικανότητα των αρχών των κρατών μελών της ΕΕ να διατηρούν δημόσιες υπηρεσίες και δεν απαιτεί από τις κυβερνήσεις σε εθνικό ή τοπικό επίπεδο να ιδιωτικοποιούν ή να απορρυθμίζουν οποιαδήποτε δημόσια υπηρεσία.

Τι θα σημαίνει η συμφωνία για τις επενδύσεις;

Η συμφωνία θα βελτιώσει τις συνθήκες για επενδύσεις μεταξύ της ΕΕ και των κρατών της ΑΜΑ, εξασφαλίζοντας ένα πιο προβλέψιμο και αμερόληπτο πλαίσιο για τους επενδυτές.

Ειδικότερα, θα διασφαλίσει ότι οι επενδυτές της ΕΕ τυγχάνουν μεταχείρισης όχι λιγότερο ευνοϊκής από εκείνη που παρέχεται στους επενδυτές από οποιαδήποτε τρίτη χώρα στα κράτη της ΑΜΑ και, στις περισσότερες περιπτώσεις, μεταχείρισης ισοδύναμης με εκείνη που παρέχεται στους εγχώριους επενδυτές. Οι ίδιες αρχές θα ισχύουν και για τους επενδυτές του ΕΣΛ4 στην ΕΕ.

Αυτό σημαίνει ότι οι επενδυτές και από τις δύο πλευρές θα είναι σε θέση να ιδρύουν εταιρείες και να ασκούν τις επιχειρηματικές τους δραστηριότητες στην επικράτεια του άλλου μέρους υπό σαφέστερους και δικαιότερους όρους.

Η συμφωνία δεν περιλαμβάνει διατάξεις για την προστασία των υφιστάμενων επενδύσεων.

Τι θα σημαίνει η συμφωνία για το ψηφιακό εμπόριο;

Η συμφωνία θα διευκολύνει το ψηφιακό εμπόριο αντιμετωπίζοντας τους αδικαιολόγητους φραγμούς και προωθώντας ένα ανοικτό, ασφαλές και αξιόπιστο επιγραμμικό περιβάλλον για τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές. Θα συμβάλει στη δημιουργία ευνοϊκότερων συνθηκών για το διασυνοριακό ψηφιακό εμπόριο με την απαγόρευση των τελωνειακών δασμών στις ηλεκτρονικές μεταδόσεις, παρέχοντας παράλληλα ασφάλεια δικαίου για τους οικονομικούς φορείς.

Ειδικότερα, η συμφωνία απαγορεύει τις απαιτήσεις γεωγραφικού περιορισμού δεδομένων, οι οποίες μπορούν να δημιουργήσουν περιττές δαπάνες και εμπόδια για τις επιχειρήσεις. Ταυτόχρονα, διατηρεί πλήρως τον χώρο πολιτικής της ΕΕ στον τομέα της προστασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.

Πώς θα βοηθήσει η συμφωνία τις επιχειρήσεις να αποκτήσουν πρόσβαση στην αγορά δημόσιων συμβάσεων στα κράτη της ΑΜΑ;

Η ενισχυμένη ΣΟΕΣ θα καταστήσει τις δημόσιες συμβάσεις στα κράτη της ΑΜΑ πιο διαφανείς και προβλέψιμες, βελτιώνοντας έτσι τις ευκαιρίες συμμετοχής των επιχειρήσεων της ΕΕ στις διαδικασίες σύναψης συμβάσεων.

Στο πλαίσιο της συμφωνίας, τα κράτη της ΑΜΑ δεσμεύτηκαν να καθορίσουν κανόνες για διαφανή και προβλέψιμα συστήματα δημόσιων συμβάσεων, με βάση τις βασικές αρχές της συμφωνίας του ΠΟΕ για τις δημόσιες συμβάσεις. Αυτό θα διευκολύνει τους προσφέροντες της ΕΕ να κατανοήσουν τους ισχύοντες κανόνες και να συμμετάσχουν στις διαδικασίες σύναψης συμβάσεων.

Τα κράτη της ΑΜΑ συμφώνησαν επίσης να δημοσιεύουν προκηρύξεις διαγωνισμών υψηλής αξίας σε ηλεκτρονική πύλη. Αυτό θα βοηθήσει τις εταιρείες της ΕΕ να εντοπίζουν ευκολότερα πιθανές επιχειρηματικές ευκαιρίες και να μειώνουν το διοικητικό κόστος που συνδέεται με την πρόσβαση σε πληροφορίες για τις δημόσιες συμβάσεις.

Επιπλέον, οι πληροφορίες σχετικά με την ανάθεση συμβάσεων υψηλής αξίας θα δημοσιεύονται επίσης ηλεκτρονικά. Αυτό θα βελτιώσει τη διαφάνεια και τη λογοδοσία όσον αφορά τις δημόσιες δαπάνες στα κράτη της ΑΜΑ και θα συμβάλει στις προσπάθειες για την πρόληψη και την καταπολέμηση της διαφθοράς.

Τι θα σημαίνει η συμφωνία για τη διανοητική ιδιοκτησία;

Η συμφωνία θα παρέχει ένα σταθερό και σύγχρονο επίπεδο προστασίας και επιβολής των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας σε τρία κράτη της ΑΜΑ (Μαδαγασκάρη, Μαυρίκιος και Σεϋχέλλες). Καλύπτει τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, τα εμπορικά σήματα, τα σχέδια και υποδείγματα, τα εμπορικά απόρρητα, τις γεωγραφικές ενδείξεις και τα δικαιώματα επί φυτικών ποικιλιών και ευθυγραμμίζεται με βασικές διεθνείς συνθήκες διανοητικής ιδιοκτησίας. Αντικατοπτρίζει επίσης τις αναπτυξιακές ανάγκες των εταίρων του ΕΟΔ μέσω στοχευμένων μεταβατικών ρυθμίσεων και μηχανισμών συνεργασίας. Αυτό θα παράσχει στις επιχειρήσεις της ΕΕ και του ΕΟΔ μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου κατά τις συναλλαγές και τις επενδύσεις.

Οι κάτοχοι εμπορικών σημάτων της ΕΕ θα επωφεληθούν από σαφείς κανόνες σχετικά με την καταχώριση, την προστασία και την επιβολή, συμπεριλαμβανομένων διασφαλίσεων έναντι κακόβουλων αιτήσεων ‑faith και προστασίας έναντι επακόλουθων αντικρουόμενων εμπορικών σημάτων. Αυτό θα δώσει στις εταιρείες της ΕΕ εμπιστοσύνη κατά την εμπορία επώνυμων προϊόντων στις αγορές της ESA.

Η συμφωνία παρέχει επίσης ισχυρή προστασία για τα εμπορικά απόρρητα και τις μη αποκαλυφθείσες πληροφορίες, διασφαλίζοντας ότι οι εμπιστευτικές επιχειρηματικές πληροφορίες και η τεχνογνωσία προστατεύονται από μη εξουσιοδοτημένη χρήση. Αυτό είναι απαραίτητο για τις εταιρείες της ΕΕ που μεταφέρουν τεχνολογία, συνάπτουν εταιρικές σχέσεις ή επενδύουν στην περιοχή.

Όσον αφορά την επιβολή, η συμφωνία περιλαμβάνει αποτελεσματικά αστικά και διοικητικά μέτρα και μέσα έννομης προστασίας, όπως ασφαλιστικά μέτρα, αποζημιώσεις, διορθωτικά μέτρα και εργαλεία επιβολής της νομοθεσίας στα σύνορα. Οι μηχανισμοί αυτοί θα βοηθήσουν τους κατόχους δικαιωμάτων της ΕΕ και του ΕΟΔ να επιβάλουν τα δικαιώματά τους στην πράξη και να καταπολεμήσουν την παραποίηση/απομίμηση και την πειρατεία.

Όσον αφορά τις γεωγραφικές ενδείξεις (ΓΕ), η συμφωνία θεσπίζει ένα σαφές και προβλέψιμο σύστημα για την προστασία των ΓΕ της ΕΕ στη Μαδαγασκάρη, τον Μαυρίκιο και τις Σεϋχέλλες και αντιστρόφως. Περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, κανόνες σχετικά με τις ομώνυμες ονομασίες και την προστασία από κατάχρηση, υπαινιγμό και επακόλουθη γενικότητα, διασφαλίζοντας ότι οι χαρακτηρισμένες ΓΕ απολαμβάνουν υψηλό επίπεδο προστασίας μετά από μεταβατική περίοδο.

Οι Κομόρες διαχωρίζονται από το κεφάλαιο της διανοητικής ιδιοκτησίας, καθώς είναι συμβαλλόμενο μέρος της περιφερειακής συμφωνίας του Μπανγκί για τη διανοητική ιδιοκτησία.

Ποιες είναι οι βασικές διατάξεις σχετικά με τους κανόνες καταγωγής;

Οι κανόνες καταγωγής της συμφωνίας καθορίζουν ποια προϊόντα μπορούν να τύχουν της προτιμησιακής μεταχείρισης που προβλέπεται στο πλαίσιο της ΣΟΕΣ.

Τα προϊόντα που παράγονται εξ ολοκλήρου είτε στην ΕΕ είτε στα κράτη της ΑΜΑ (για παράδειγμα μέσω της γεωργίας, της εξόρυξης ή της αλιείας) χαρακτηρίζονται ως καταγόμενα προϊόντα. Τα προϊόντα που κατασκευάζονται με τη χρήση μη καταγόμενων υλών μπορούν επίσης να υπαχθούν στο καθεστώς, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούν τους σχετικούς ειδικούς κανόνες ανά προϊόν που καθορίζονται στη συμφωνία. Ενσωματώνει ειδικές διατάξεις, όπως ο κανόνας του ενιαίου μετασχηματισμού για τα είδη ένδυσης, ώστε να διευκολυνθούν οι εξαγωγές της ΑΜΑ προς την ΕΕ.

Βασικό χαρακτηριστικό του συστήματος είναι η διμερής σώρευση. Αυτό σημαίνει ότι οι παραγωγοί της ΕΕ μπορούν να χρησιμοποιούν ύλες καταγωγής κρατών της ΑΜΑ σαν να ήταν καταγωγής ΕΕ, και οι παραγωγοί του ΑΜΑ4 μπορούν να κάνουν το ίδιο με ύλες καταγωγής ΕΕ.

ΓΕΩΡΓΙΑ

Πώς θα ωφελήσει η συμφωνία τους γεωργούς και τους παραγωγούς τροφίμων του ΕΣΛ4;

Η ενισχυμένη ΣΟΕΣ θα ενισχύσει περαιτέρω τη συνεργασία στον τομέα της γεωργίας με τη δημιουργία μιας γεωργικής εταιρικής σχέσης που θα συνδυάζει την αναπτυξιακή συνεργασία, τον πολιτικό διάλογο και την προώθηση των επενδύσεων. Στόχος είναι η στήριξη πιο βιώσιμης γεωργικής παραγωγής και μεταποίησης, ενθαρρύνοντας παράλληλα την αύξηση του ενδοπεριφερειακού και ηπειρωτικού εμπορίου γεωργικών προϊόντων.

Η αναπτυξιακή συνεργασία της ΕΕ θα στηρίξει επίσης τη γεωργία και την αγροτική απασχόληση μέσω μέτρων ανάπτυξης ικανοτήτων. Αυτό περιλαμβάνει, για παράδειγμα, την προώθηση γεωγραφικών ενδείξεων που μπορούν να προσθέσουν αξία στις τοπικές αλυσίδες παραγωγής και την παροχή βοήθειας στους γεωργούς ώστε να τηρούν τα υγειονομικά, φυτοϋγειονομικά και άλλα γεωργικά πρότυπα. Η ενίσχυση της συμμόρφωσης με τα πρότυπα αυτά θα διευκολύνει την πρόσβαση στην αγορά της ΕΕ και θα συμβάλει στην επέκταση των εμπορικών ευκαιριών στον γεωργικό τομέα.

Επιπλέον, στο πλαίσιο της ενισχυμένης ΣΟΕΣ, η ΕΕ θα προστατεύσει τις δύο υφιστάμενες γεωγραφικές ενδείξεις από την περιοχή ESA4: Ρούμι Μαυρίκιου και μη επεξεργασμένη ζάχαρη Μαυρίκιου. Δεδομένου ότι αναμένεται να καταχωριστούν στο μέλλον περισσότερες γεωγραφικές ενδείξεις από τα κράτη της ΑΜΑ, η συμφωνία θεσπίζει επίσης μηχανισμό για την προσθήκη περαιτέρω γεωγραφικών ενδείξεων για προστασία.

Η ενδιάμεση ΣΟΕΣ προσφέρει ήδη ευκαιρίες για τους γεωργούς και τους παραγωγούς τροφίμων του ΕΣΛ4, καθώς η ΕΕ είναι ο μεγαλύτερος εισαγωγέας γεωργικών προϊόντων από χώρες της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού (ΑΚΕ). Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για το ΕΣΛ4, καθώς τα γεωργικά και αλιευτικά προϊόντα αντιπροσώπευαν πάνω από το ήμισυ των εξαγωγών του ΕΣΛ4 προς την ΕΕ το 2025: τα γεωργικά προϊόντα αντιπροσώπευαν το 27 % των εξαγωγών αγαθών του ΕΣΛ4 προς την ΕΕ, ενώ τα αλιευτικά προϊόντα αντιπροσώπευαν το 31 %.

Επιπλέον, μετά την προσωρινή εφαρμογή της ενδιάμεσης ΣΟΕΣ, οι παραγωγοί γεωργικών προϊόντων και τροφίμων του ΕΣΛ4 έχουν επωφεληθεί από προτιμησιακή πρόσβαση σε μία από τις μεγαλύτερες αγορές του κόσμου χωρίς δασμούς και ποσοστώσεις.

Ταυτόχρονα, η συμφωνία διατηρεί περιθώριο πολιτικής για τα κράτη της ΑΜΑ όσον αφορά την προστασία ευαίσθητων γεωργικών τομέων. Όπως και με άλλους εταίρους ΑΚΕ, οι χώρες του ΕΣΛ4 μπορούν να εξαιρούν ορισμένα ευαίσθητα γεωργικά προϊόντα από τη δασμολογική ελευθέρωση, να διατηρούν τη δυνατότητα να εφαρμόζουν διασφαλίσεις σε περίπτωση απρόβλεπτης, απότομης και αιφνίδιας αύξησης των εισαγωγών από την ΕΕ και να λαμβάνουν μέτρα επισιτιστικής ασφάλειας, όπου απαιτείται.

Πώς θα ωφεληθούν οι γεωργοί και οι παραγωγοί τροφίμων της ΕΕ; Πώς θα προστατεύσει η συμφωνία τα διακριτικά περιφερειακά προϊόντα της ΕΕ (γεωγραφικές ενδείξεις);

Η ενισχυμένη ΣΟΕΣ θα αποφέρει οφέλη με την ενίσχυση της προστασίας των γεωγραφικών ενδείξεων της ΕΕ στην περιοχή. Μετά από μεταβατική περίοδο, 135 γεωγραφικές ενδείξεις της ΕΕ θα προστατεύονται στη Μαδαγασκάρη, τον Μαυρίκιο και τις Σεϋχέλλες. Σε αυτά περιλαμβάνονται γνωστά προϊόντα όπως τα Comté, Irish Whiskey, Estonian vodka, Žatecký chmel, Rioja, Halloumi, Feta, Schwarzwälder Schinken, Szegedi szalámi / Szegedi téliszalámi και Aceto Balsamico di Modena. Η συμφωνία θεσπίζει επίσης μηχανισμό που επιτρέπει και στα δύο μέρη να προσθέτουν περαιτέρω γεωγραφικές ενδείξεις στο μέλλον.

Επιπλέον, η συμφωνία περιλαμβάνει διατάξεις σχετικά με υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα, οι οποίες καλύπτουν τομείς όπως οι όροι και οι διαδικασίες εισαγωγής, η ευθυγράμμιση με τη νομοθεσία της ΕΕ, η προσαρμογή στις περιφερειακές συνθήκες, η διαφάνεια, η ανταλλαγή πληροφοριών, καθώς και οι πολιτικές που αφορούν την καλή μεταχείριση των ζώων και την καταπολέμηση της μικροβιακής αντοχής.

Οι γεωργοί και οι παραγωγοί τροφίμων της ΕΕ επωφελούνται ήδη από τη σταδιακή ελευθέρωση των εισαγωγών από την ΕΕ από τα κράτη της ΑΜΑ στο πλαίσιο της ενδιάμεσης ΣΟΕΣ. Ως εκ τούτου, μηδενικοί δασμοί εφαρμόζονται πλέον σε πολλές ή σε όλες τις αγορές της ΑΜΑ σε διάφορους σημαντικούς εξαγωγικούς τομείς, συμπεριλαμβανομένων του κρέατος και των παρασκευασμάτων κρέατος, των λαχανικών και των παρασκευασμάτων λαχανικών, των δημητριακών και των παρασκευασμάτων δημητριακών, καθώς και των γαλακτοκομικών προϊόντων.

Αυτό αντικατοπτρίζεται στη σύνθεση των εξαγωγών της ΕΕ στην περιοχή. Το 2025, τα γεωργικά προϊόντα αντιπροσώπευαν το 23 % των συνολικών εξαγωγών αγαθών της ΕΕ στο ΕΣΛ4, οι οποίες ανήλθαν σε 1,9 δισ. ευρώ. Ως εκ τούτου, η γεωργία είναι η δεύτερη μεγαλύτερη κατηγορία εξαγωγών της ΕΕ στο ΕΣΛ4, μετά τα μηχανήματα και τον εξοπλισμό, τα οποία αντιπροσώπευαν το 31 % των συνολικών εξαγωγών αγαθών.

Πώς θα προστατεύσει η συμφωνία τα ευρωπαϊκά πρότυπα, συμπεριλαμβανομένων των προτύπων για την ασφάλεια των τροφίμων;

Όπως συμβαίνει με όλες τις εμπορικές συμφωνίες της ΕΕ, η ενισχυμένη ΣΟΕΣ δεν θα αλλάξει τα ευρωπαϊκά πρότυπα, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που ισχύουν για τα τρόφιμα, τα γεωργικά και τα αλιευτικά προϊόντα. Τα πρότυπα της ΕΕ δεν είναι διαπραγματεύσιμα.

Η συμφωνία δεν επηρεάζει ούτε αποδυναμώνει τη νομοθεσία της ΕΕ για την ασφάλεια των τροφίμων ή την υγεία των ζώων και των φυτών. Η ΕΕ θα συνεχίσει να εφαρμόζει τους υφιστάμενους κανόνες της και να διατηρεί το υψηλό επίπεδο προστασίας της σε αυτούς τους τομείς. Αυτό περιλαμβάνει το δικαίωμα της ΕΕ να καθορίζει και να επιβάλλει ανώτατα όρια καταλοίπων για τα φυτοφάρμακα, τα κτηνιατρικά φάρμακα και τις προσμείξεις.

Η συμφωνία επιβεβαιώνει επίσης το δικαίωμα της ΕΕ να ρυθμίζει προς το συμφέρον της δημόσιας υγείας και επιβεβαιώνει την εφαρμογή της αρχής της προφύλαξης. Αυτό σημαίνει ότι η ΕΕ μπορεί να λάβει μέτρα για την προστασία της υγείας των ανθρώπων, των ζώων ή των φυτών όταν υπάρχει αντιληπτός κίνδυνος, ακόμη και αν τα επιστημονικά στοιχεία δεν είναι ακόμη πειστικά.

Όλα τα εισαγόμενα τρόφιμα πρέπει να συνεχίσουν να συμμορφώνονται πλήρως με τα πρότυπα της ΕΕ. Οι ίδιοι κανόνες ισχύουν για όλα τα προϊόντα που διατίθενται στην αγορά της ΕΕ, είτε παράγονται εντός της ΕΕ είτε εισάγονται από το εξωτερικό. Η συμμόρφωση διασφαλίζεται μέσω του ισχυρού συστήματος ελέγχων και επαληθεύσεων της ΕΕ.

ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ

Πώς θα προωθήσει η συμφωνία τη βιωσιμότητα;

Η συμφωνία περιλαμβάνει ένα ισχυρό, ολοκληρωμένο και εκτελεστό κεφάλαιο για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη (ΕΒΑ), το οποίο αντικατοπτρίζει υψηλό επίπεδο φιλοδοξίας. Περιλαμβάνει ισχυρές και δεσμευτικές υποχρεώσεις σε βασικούς τομείς, όπως τα διεθνή εργασιακά πρότυπα, η ισότητα των φύλων, η προστασία του περιβάλλοντος και του κλίματος και η υπεύθυνη επιχειρηματική συμπεριφορά. Η συμφωνία προστατεύει επίσης το δικαίωμα αμφότερων των μερών να θεσπίζουν ρυθμίσεις και απαγορεύει σε κάθε μέρος να αποδυναμώνει ή να μην εφαρμόζει την εγχώρια εργατική ή περιβαλλοντική νομοθεσία του προκειμένου να ενθαρρύνει το εμπόριο ή τις επενδύσεις. Οι δεσμεύσεις αυτές είναι νομικά δεσμευτικές και εκτελεστές. Επιπλέον, η συμφωνία περιλαμβάνει ένα φιλόδοξο θεματολόγιο συνεργασίας που αποσκοπεί στη στήριξη της αποτελεσματικής εφαρμογής του κεφαλαίου για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Πώς θα προασπίσει η συμφωνία τα δικαιώματα των εργαζομένων τόσο στην ΕΕ όσο και στα κράτη της ΑΜΑ;

Η ΕΕ και τα κράτη της ΑΜΑ συμφώνησαν ότι η συμφωνία πρέπει να στηρίζει τα υφιστάμενα δικαιώματα των εργαζομένων και δεν πρέπει να έχει ως αποτέλεσμα την αποδυνάμωση ή την αποδυνάμωσή τους. Για τον σκοπό αυτό, η συμφωνία απαγορεύει σε κάθε συμβαλλόμενο μέρος να ενθαρρύνει το εμπόριο ή τις επενδύσεις μέσω της αποδυνάμωσης της εργατικής νομοθεσίας, της χορήγησης παρεκκλίσεων ή παρεκκλίσεων από την εν λόγω νομοθεσία ή της μη αποτελεσματικής επιβολής της.

Η συμφωνία δεσμεύει επίσης και τις δύο πλευρές να σέβονται τα βασικά εργασιακά δικαιώματα, όπως ορίζονται από τη Διεθνή Οργάνωση Εργασίας (ΔΟΕ). Σε αυτές περιλαμβάνονται η ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι και η αποτελεσματική αναγνώριση του δικαιώματος συλλογικών διαπραγματεύσεων, η εξάλειψη κάθε μορφής καταναγκαστικής ή υποχρεωτικής εργασίας, η ουσιαστική κατάργηση της παιδικής εργασίας, η εξάλειψη των διακρίσεων όσον αφορά την απασχόληση και την εργασία, καθώς και ένα ασφαλές και υγιές εργασιακό περιβάλλον.

Επιπλέον, το κεφάλαιο ΕΒΑ απαιτεί την αποτελεσματική εφαρμογή όλων των συμβάσεων της ΔΟΕ που έχουν κυρωθεί από κάθε συμβαλλόμενο μέρος και περιλαμβάνει δέσμευση να καταβάλλονται συνεχείς προσπάθειες για την κύρωση των θεμελιωδών συμβάσεων της ΔΟΕ που δεν έχουν ακόμη κυρωθεί.

Η συμφωνία περιλαμβάνει επίσης ισχυρές δεσμεύσεις για αξιοπρεπή εργασία, μεταξύ άλλων για τις συνθήκες εργασίας που σχετίζονται με τους μισθούς, τις αποδοχές και το ωράριο εργασίας, καθώς και για την επιθεώρηση εργασίας και τον κοινωνικό διάλογο, σύμφωνα με τα σχετικά πρότυπα της ΔΟΕ.

Πώς θα συμβάλει η συμφωνία στην ισότητα των φύλων;

Η συμφωνία περιλαμβάνει ειδικό άρθρο σχετικά με το εμπόριο και την ισότητα των φύλων στο πλαίσιο του κεφαλαίου ΕΒΑ και θα εξετάσει, για παράδειγμα, τις ακόλουθες πτυχές:

• Δέσμευση για την αποτελεσματική εφαρμογή των σχετικών συμβάσεων των Ηνωμένων Εθνών και της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας σχετικά με την ισότητα των φύλων και τα δικαιώματα των γυναικών, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης για την εξάλειψη όλων των μορφών διακρίσεων κατά των γυναικών.
• Τομείς προτεραιότητας για την ανταλλαγή πληροφοριών και κοινές πρωτοβουλίες, όπως πολιτικές και δράσεις που αποσκοπούν στη μεγιστοποίηση του θετικού αντικτύπου της συμμετοχής των γυναικών στο εμπόριο.

Γενικότερα, η ΕΕ και ο ESA4 συμφώνησαν να εφαρμόσουν την ενισχυμένη ΣΟΕΣ κατά τρόπο που να ενισχύει την ισότητα των φύλων, να βελτιώσει την ικανότητα των γυναικών (συμπεριλαμβανομένων των εργαζομένων, των επιχειρηματιών και των επιχειρηματιών) να επωφελούνται από τις ευκαιρίες της συμφωνίας και να διευκολύνει την ισότητα των δικαιωμάτων, της μεταχείρισης και των ευκαιριών μεταξύ γυναικών και ανδρών.

Πώς θα συμβάλει η συμφωνία στην καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής;

Η συμφωνία περιλαμβάνει σαφείς και δεσμευτικές υποχρεώσεις όσον αφορά τη δράση για το κλίμα. Στο πλαίσιο του κεφαλαίου ΕΒΑ, η ΕΕ και τα κράτη της ΑΜΑ δεσμεύονται να εφαρμόσουν αποτελεσματικά τη σύμβαση-πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή και τη συμφωνία του Παρισιού. Εάν ένα συμβαλλόμενο μέρος δεν συμμορφωθεί με τις υποχρεώσεις του βάσει του κεφαλαίου ΕΒΑ ή ενεργήσει κατά τρόπο που ακυρώνει ουσιωδώς τη συμφωνία του Παρισιού, το άλλο συμβαλλόμενο μέρος μπορεί να επιβάλει μέτρα αποκατάστασης του εμπορίου.

Τι γίνεται με τις επιπτώσεις της συμφωνίας στο περιβάλλον;

Η ΕΕ και τα κράτη της ΑΜΑ συμφώνησαν ότι η συμφωνία πρέπει να υποστηρίζει τα υφιστάμενα διεθνή περιβαλλοντικά πρότυπα και δεν πρέπει να οδηγεί σε υποβάθμιση ή αποδυνάμωση της περιβαλλοντικής προστασίας εκατέρωθεν. Η συμφωνία διατηρεί επίσης πλήρως το δικαίωμα κάθε μέρους να θεσπίζει ρυθμίσεις για την προστασία του περιβάλλοντος.

Και οι δύο πλευρές δεσμεύονται να εφαρμόσουν αποτελεσματικά τις πολυμερείς περιβαλλοντικές συμφωνίες που έχουν κυρώσει, συμπεριλαμβανομένων, για παράδειγμα, της συμφωνίας του Παρισιού, της σύμβασης για τη βιολογική ποικιλότητα και της σύμβασης για το διεθνές εμπόριο ειδών άγριας πανίδας και χλωρίδας που απειλούνται με εξαφάνιση.

Το κεφάλαιο ΕΒΑ περιλαμβάνει επίσης ειδικότερες διατάξεις σχετικά με την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής και τη μετάβαση σε μια βιώσιμη οικονομία χαμηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα. Επιπλέον, προσδιορίζει πιθανούς τομείς στους οποίους τα εμπορικά και περιβαλλοντικά θεματολόγια μπορούν να αλληλοενισχύονται, συμπεριλαμβανομένης της βιώσιμης διαχείρισης των φυσικών πόρων, της προστασίας της άγριας ζωής, της βιοποικιλότητας, της δασοκομίας, της αλιείας, της υδατοκαλλιέργειας και της διακυβέρνησης των ωκεανών. Οι δεσμεύσεις συνεργασίας αποσκοπούν επίσης στην ενθάρρυνση της μετάβασης προς μια κυκλική και αποδοτική ως προς τη χρήση των πόρων οικονομία, καθώς και στην ανάπτυξη αλυσίδων εφοδιασμού μηδενικής αποψίλωσης.

Οι δεσμεύσεις βιωσιμότητας θα είναι εκτελεστές;

Οι δεσμεύσεις για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη είναι νομικά δεσμευτικές και εκτελεστές στο πλαίσιο της συμφωνίας. Υπόκεινται στον γενικό μηχανισμό επίλυσης διαφορών της συμφωνίας, ο οποίος περιλαμβάνει ανεξάρτητη και διαφανή επανεξέταση από ομάδα εμπειρογνωμόνων. Η προσέγγιση αυτή έχει σχεδιαστεί για την αντιμετώπιση των ανησυχιών μέσω του διαλόγου και της συνεργασίας.

Σε περίπτωση που διαπιστωθεί ότι ένα Μέρος παραβιάζει τις υποχρεώσεις του όσον αφορά το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη, πρέπει να αναφέρει αμέσως τον τρόπο με τον οποίο προτίθεται να εφαρμόσει τα πορίσματα της ειδικής ομάδας διαιτησίας και να το πράξει εντός καθορισμένης προθεσμίας. Η συμμόρφωση με τη διαδικασία αυτή θα υπόκειται σε περαιτέρω επανεξέταση από την ειδική ομάδα, εφόσον το ζητήσει ένα συμβαλλόμενο μέρος.

Επιπλέον, η συμφωνία προβλέπει τη δυνατότητα εμπορικών επανορθωτικών μέτρων ως μέτρο έσχατης ανάγκης σε περιπτώσεις σοβαρών παραβιάσεων των βασικών δεσμεύσεων ΕΒΑ, ιδίως των θεμελιωδών αρχών και δικαιωμάτων εργασίας της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας και της συμφωνίας του Παρισιού για το κλίμα.

Πώς θα στηρίξει η ΕΕ τον ESA4, ιδίως τα μέλη του από τις λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες (ΛΑΧ), στην αποτελεσματική εφαρμογή των δεσμεύσεων ΕΒΑ, συμπεριλαμβανομένης της συμφωνίας του Παρισιού, και στη συμμόρφωση με τις δεσμευτικές περιβαλλοντικές δεσμεύσεις και τις δεσμεύσεις της ΔΟΕ;

Η ΕΕ θα στηρίξει την εφαρμογή της συμφωνίας, συμπεριλαμβανομένων των δεσμεύσεών της για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη, μέσω του ευρέος πλαισίου συνεργασίας που ορίζεται στο κεφάλαιο για την οικονομική και αναπτυξιακή συνεργασία.

Η συνεργασία αυτή καλύπτει τους βασικούς τομείς που απαιτούνται για να διασφαλιστεί ότι το εμπόριο και οι επενδύσεις συμβάλλουν στη βιώσιμη ανάπτυξη. Περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, στήριξη για τη βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος και τη διευκόλυνση των επενδύσεων, της βιομηχανικής ανάπτυξης και της ανταγωνιστικότητας, των πολύ μικρών, των μικρών και των μεσαίων επιχειρήσεων, των υγειονομικών και φυτοϋγειονομικών μέτρων, του εμπορίου και της βιώσιμης ανάπτυξης, του περιβάλλοντος, του εμπορίου και της ισότητας των φύλων.

Ειδικότερα, η στήριξη αυτή θα βοηθήσει τους εταίρους του ESA4, συμπεριλαμβανομένων των μελών των ΛΑΧ, να υλοποιήσουν βασικές πολυμερείς δεσμεύσεις. Σε αυτές περιλαμβάνονται η συμφωνία του Παρισιού και άλλες περιβαλλοντικές συμφωνίες, οι πράξεις της ΔΟΕ για την αξιοπρεπή εργασία, η συμφωνία του ΠΟΕ για τα υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα (ΥΦΜ), η σύμβαση για τη βιολογική ποικιλότητα και το πρωτόκολλο της Ναγκόγια, καθώς και η σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το δίκαιο της θάλασσας και η συμφωνία για τη θαλάσσια βιοποικιλότητα σε περιοχές πέραν της εθνικής δικαιοδοσίας.

Με τον τρόπο αυτό, η οικονομική και αναπτυξιακή συνεργασία στο πλαίσιο της ΣΟΕΣ θα συμβάλει στο να διασφαλιστεί ότι η εφαρμογή της συμφωνίας συνάδει με υψηλά περιβαλλοντικά, κοινωνικά και σχετικά με τη διακυβέρνηση πρότυπα.

Θα συμμετάσχει η κοινωνία των πολιτών στην εφαρμογή της συμφωνίας;

Στο πλαίσιο των εσωτερικών συμβουλευτικών ομάδων (ΕΣΟ) και του κοινού φόρουμ, η ισόρροπη εκπροσώπηση ανεξάρτητων οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών φορέων θα είναι σε θέση να εκφράζουν τις απόψεις τους και να συμβάλλουν στις συζητήσεις σχετικά με τον τρόπο εφαρμογής της ενισχυμένης ΣΟΕΣ, συμπεριλαμβανομένων των διατάξεων για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Christian Lue on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Κένυα εμβαθύνουν τη στρατηγική εταιρική σχέση τους για το εμπόριο, τον ψηφιακό μετασχηματισμό και τις βιώσιμες επενδύσεις με σκοπό την προώθηση της αμοιβαίας οικονομικής ανάπτυξης προς όφελος των επιχειρήσεων και των πολιτών και στις δύο πλευρές. Αυτή η ενισχυμένη συνεργασία αντικατοπτρίζει τον κεντρικό ρόλο της Κένυας ως βασικού εταίρου της ΕΕ στην Αφρική και σε πολυμερές επίπεδο.

Οι δεσμεύσεις αυτές καθορίστηκαν σήμερα στις Βρυξέλλες, όπου η εκτελεστική αντιπρόεδρος για την τεχνολογική κυριαρχία, την ασφάλεια και τη δημοκρατία, Henna Virkkunen, καλωσόρισε τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας της Κένυας William Ruto.

Στο πλαίσιο αυτής της συνεργασίας στο πλαίσιο της Global Gateway, η ΕΕ και η Κένυα θα επενδύσουν σε καθαρές μεταφορές και στη διευκόλυνση του εμπορίου κατά μήκος του στρατηγικού βόρειου διαδρόμου στην Ανατολική Αφρική και στην ανάπτυξη συνδεσιμότητας υψηλής ταχύτητας σε πάνω από 3 000 δημόσια γραφεία, σχολεία, κέντρα υγείας και ψηφιακούς κόμβους σε ολόκληρη την Κένυα.

Οι συζητήσεις προώθησαν τη συνεργασία στο πλαίσιο του στρατηγικού διαλόγου ΕΕ-Κένυας σε βασικούς τομείς προτεραιότητας και εξέφρασαν την ικανοποίησή τους για την πρόοδο στη διαδικασία επάρκειας των δεδομένων ΕΕ-Κένυας, η οποία θα διευκολύνει τις ασφαλείς ροές δεδομένων μεταξύ των εταίρων και θα στηρίξει το ψηφιακό εμπόριο και την καινοτομία. Η ΕΕ σημείωσε τη μέχρι στιγμής θετική αξιολόγηση και την πρόθεσή της να ολοκληρώσει τη διαδικασία το συντομότερο δυνατόν.

Απελευθέρωση εμπορικών και επιχειρηματικών ευκαιριών

Η ΕΕ επιβεβαίωσε την ισχυρή προσήλωσή της στη συμφωνία οικονομικής εταιρικής σχέσης ΕΕ-Κένυας. Τόσο η ΕΕ όσο και η Κένυα τόνισαν τη σημασία της επίλυσης εκκρεμών εμπορικών ζητημάτων και της πορείας προς την πλήρη εφαρμογή της συμφωνίας, ώστε οι επιχειρήσεις στην ΕΕ και την Κένυα να μπορούν να επωφεληθούν πλήρως.

Όσον αφορά την ψηφιακή πολιτική, η ΕΕ πρότεινε την εμβάθυνση της συνεργασίας , ιδίως στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης, της ψηφιακής ταυτότητας και της ασφαλούς συνδεσιμότητας.

Τέλος, η ΕΕ τόνισε επίσης τις ενισχυμένες επενδύσεις της στην Κένυα στο πλαίσιο της στρατηγικής Global Gateway. Στο πλαίσιο αυτό, ο εκτελεστικός αντιπρόεδρος κ. Virkkunen προέβη σε σειρά ανακοινώσεων:

• 17 εκατ. ευρώ για τη στήριξη της μετατροπής του στρατηγικού Βόρειου Διαδρόμου, του πλέον πολυσύχναστου στην Ανατολική Αφρική που εκτείνεται από τη Μομπάσα έως το Kisangani, σε μια σύγχρονη, καθαρή διαδρομή εμπορίου και μεταφορών. Η χρηματοδότηση της ΕΕ θα στηρίξει την ανάπτυξη ψυκτικών αλυσίδων για νωπά προϊόντα, τη μετάβαση από τις αεροπορικές στις θαλάσσιες μεταφορές και την απλούστευση των εμπορικών κανόνων.
• 15 εκατ. ευρώ για την εναέρια επέκταση του εθνικού δικτύου οπτικών ινών της Κένυας, επεκτείνοντας τη συνδεσιμότητα υψηλής ταχύτητας σε υποεξυπηρετούμενα τμήματα της χώρας.
• 12 εκατ. ευρώ για την προώθηση της ψηφιοποίησης της κτηματογράφησης, ώστε να μπορέσουν τα νοικοκυριά, οι γεωργοί και οι επιχειρήσεις να αποδείξουν την κυριότητα.
• 10 εκατ. ευρώ για τη στήριξη του Κέντρου Ψηφιακού Μετασχηματισμού στην Κένυα, το οποίο στηρίζει τον ψηφιακό μετασχηματισμό, συμπεριλαμβανομένης της τεχνητής νοημοσύνης και της δημιουργίας ευνοϊκού περιβάλλοντος πολιτικής για το ψηφιακό εμπόριο και τις επενδύσεις με σκοπό την προώθηση της καινοτομίας, των δεξιοτήτων και των θέσεων εργασίας.
• 16 εκατ. ευρώ για τη μετάβαση των καταυλισμών προσφύγων σε ολοκληρωμένες κοινότητες, αναγνωρίζοντας τον σταθεροποιητικό ρόλο της Κένυας σε μια εύθραυστη περιοχή και τη δέσμευσή της για τη φιλοξενία προσφύγων.

Ιστορικό

Η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Κένυα έχουν μια βαθιά και μακροχρόνια εταιρική σχέση. Σήμερα, η ΕΕ είναι η μεγαλύτερη αγορά για τις εξαγωγές της Κένυας. Είναι επίσης σημαντικός εταίρος στους τομείς της περιφερειακής ασφάλειας, των επενδύσεων και της αναπτυξιακής συνεργασίας.

Η ΕΕ και η Κένυα ολοκλήρωσαν τις διαπραγματεύσεις για συμφωνία οικονομικής εταιρικής σχέσης στις 19 Ιουνίου 2023. Η συμφωνία υπεγράφη στις 18 Δεκεμβρίου 2023. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έδωσε την έγκρισή του στις 29 Φεβρουαρίου 2024.

Στις 7 Μαΐου 2024, η Ευρωπαϊκή Ένωση και η Κένυα δρομολόγησαν διάλογο περί επάρκειας για τη διευκόλυνση της ελεύθερης ροής δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από την ΕΕ στην Κένυα. Αυτό θα συμβάλει στην τόνωση του ψηφιακού εμπορίου και θα δώσει στην Κένυα πρόσβαση στην αναπτυσσόμενη οικονομία δεδομένων της Ευρώπης, η αξία της οποίας αναμένεται να υπερβεί τα 800 δισ. ευρώ έως το 2025.

Στις 18 Μαρτίου 2026, η ΕΕ και η Κένυα δρομολόγησαν τον ψηφιακό διάλογο ΕΕ-Κένυας. Αυτό αποτέλεσε σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της συνεργασίας στον τομέα της ψηφιακής πολιτικής και της τεχνολογικής καινοτομίας. Ο διάλογος επικεντρώνεται σε κοινές προτεραιότητες, συμπεριλαμβανομένων των υποδομών τηλεπικοινωνιών και ψηφιακών δικτύων, της καινοτομίας και των οικοσυστημάτων τεχνητής νοημοσύνης και της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένων των ψηφιακών δημόσιων υποδομών (DPI).

Η ΕΕ και η Κένυα έχουν κοινό συμφέρον να οικοδομήσουν ανθεκτικές αλυσίδες αξίας και να ενισχύσουν τη στρατηγική αυτονομία σε κρίσιμους τομείς. Το οικοσύστημα καινοτομίας της Κένυας και ο ρόλος της ως περιφερειακού κόμβου εφοδιαστικής και χρηματοδότησης την καθιστούν φυσική άγκυρα για την Global Gateway στην Ανατολική Αφρική.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Amani Nation on Unsplash

Ο επίτροπος Εσωτερικών Υποθέσεων και Μετανάστευσης, Magnus Brunner, και ο Οργανισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα Ναρκωτικά (EUDA) παρουσιάζουν την ευρωπαϊκή έκθεση για τα ναρκωτικά 2026, με τα πλέον πρόσφατα στοιχεία σχετικά με την κατάσταση των ναρκωτικών στην Ευρώπη. 

Με βάση στοιχεία από 29 χώρες (ΕΕ-27, Νορβηγία και Τουρκία), η έκθεση δείχνει ότι τα ναρκωτικά έχουν ολοένα και πιο αρνητικό αντίκτυπο στην ευρωπαϊκή υγεία και ασφάλεια, καθώς έχουν καταστεί πιο διαθέσιμα, πιο ποικιλόμορφα και πιο ισχυρά —ενώ οι ομάδες οργανωμένου εγκλήματος καταφεύγουν συχνότερα στη βία.

Η έκθεση επισημαίνει ότι τα οπιοειδή, συνήθως σε συνδυασμό με άλλες ουσίες, παραμένουν η κύρια αιτία θανάτων που προκαλούνται από ναρκωτικά στην Ευρώπη. Ο EUDA εκτιμά ότι το 2024 σημειώθηκαν τουλάχιστον 7 600 θάνατοι από υπερβολική δόση στην ΕΕ, οι περισσότεροι εκ των οποίων αφορούσαν πολλαπλές ουσίες. Τα φάρμακα αυτά ενέχουν σοβαρούς κινδύνους για την υγεία, ιδίως νέες ουσίες με περιορισμένη επιστημονική και δημόσια κατανόηση των κινδύνων.

Τα παράνομα ναρκωτικά, συμπεριλαμβανομένης της κοκαΐνης και των συνθετικών ναρκωτικών, καθώς και οι νέες ψυχοδραστικές ουσίες είναι ευρέως διαθέσιμα. Νέα προϊόντα κάνναβης εξακολουθούν να εμφανίζονται, ενώ η ποικιλία των οπιοειδών και των διεγερτικών που πωλούνται αυξάνεται.

Ταυτόχρονα, το λαθρεμπόριο ναρκωτικών συνιστά μείζονα απειλή για την ασφάλεια στην Ευρώπη. Τα δίκτυα οργανωμένου εγκλήματος διαφοροποιούν τις οδούς διακίνησης και τις μεθόδους αποφυγής των εντοπισμών, μετά από εντατικές επιχειρήσεις αστυνόμευσης σε μεγάλους ευρωπαϊκούς λιμένες. Εκμεταλλεύονται μικρότερα λιμάνια και αναπτύσσουν πιο εξελιγμένες μεθόδους απόκρυψης. 

Η έκθεση επισημαίνει ότι ο όγκος της κοκαΐνης που κατασχέθηκε στην Ευρώπη μειώθηκε κατά περισσότερο από 20 % το 2024, από 419 τόνους το 2023. Ωστόσο, ο αριθμός των κατασχέσεων αυξήθηκε σε 97.000 (από 95.000 το 2023), γεγονός που υποδηλώνει ότι οι διακινητές ενδέχεται να κινούνται προς μικρότερες, πιο κατακερματισμένες αποστολές.

Ο εκφοβισμός και η βία που σχετίζονται με τα ναρκωτικά εξακολουθούν επίσης να αποτελούν πηγή ανησυχίας, συμπεριλαμβανομένης της εκμετάλλευσης και της στρατολόγησης ευάλωτων νέων από εγκληματικές ομάδες.

Η Επιτροπή έχει εντείνει τη στήριξή της προς τα κράτη μέλη για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων με μια νέα στρατηγική της ΕΕ για τα ναρκωτικά και ένα σχέδιο δράσης κατά της διακίνησης ναρκωτικών, καθώς και με νέους κανόνες για την παρακολούθηση και τον έλεγχο των πρόδρομων ουσιών των ναρκωτικών (2025). Η Επιτροπή συνεργάζεται επίσης με τα κράτη μέλη, τους ευρωπαϊκούς λιμένες, τις βιομηχανικές ενώσεις και τους οργανισμούς της ΕΕ για την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών στους λιμένες, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Συμμαχίας Λιμένων, και εξακολουθεί να συνεργάζεται στενά με τις χώρες εταίρους για την αντιμετώπιση της παραγωγής ναρκωτικών στην πηγή της και την πρόληψη της εισόδου οδών διακίνησης στην ΕΕ.

Ιστορικό

Η Ευρωπαϊκή Έκθεση για τα Ναρκωτικά παρέχει μια βάση τεκμηρίωσης για την προσέγγιση της Επιτροπής όσον αφορά την πρόληψη, τη θεραπεία και την ασφάλεια.

Η στρατηγική και το σχέδιο δράσης της ΕΕ για τα ναρκωτικά κατά της διακίνησης ναρκωτικών που παρουσίασε η Επιτροπή τον Δεκέμβριο του 2025 καθορίζουν μια ολοκληρωμένη απάντηση της ΕΕ στις προκλήσεις στους τομείς της ασφάλειας, της υγείας, της κοινωνίας και του περιβάλλοντος που συνδέονται με τη διακίνηση και τη χρήση παράνομων ναρκωτικών. Η στρατηγική καθορίζει μια ολοκληρωμένη προσέγγιση για τη στήριξη των κρατών μελών όσον αφορά την προστασία της δημόσιας υγείας και την πρόληψη των επιβλαβών συνεπειών των ναρκωτικών, την ενίσχυση της πρόληψης, της θεραπείας και της επανένταξης, καθώς και τα μέτρα ασφάλειας και πρόληψης του εγκλήματος. Το σχέδιο δράσης συμπληρώνει τη στρατηγική, με 19 δράσεις προτεραιότητας που επικεντρώνονται στην ενίσχυση της ασφάλειας, στη διατάραξη των διαδρομών και των επιχειρηματικών μοντέλων των διακινητών ναρκωτικών. Εγκρίθηκαν από το Συμβούλιο τον Μάρτιο και τον Ιούνιο του 2026, αντίστοιχα.

Ο Οργανισμός της ΕΕ για τα Ναρκωτικά, με τη νέα, ισχυρότερη εντολή του, διαδραματίζει καίριο ρόλο στη στήριξη των κρατών μελών μέσω του εντοπισμού νέων ψυχοτρόπων ουσιών, της έκδοσης ταχειών προειδοποιήσεων και της αξιολόγησης των κινδύνων που ενέχουν τα εξαιρετικά ισχυρά συνθετικά οπιοειδή. Στηρίζει επίσης τα κράτη μέλη στις προσπάθειές τους για πρόληψη και στις δραστηριότητες ευαισθητοποίησης σχετικά με τον αντίκτυπο της χρήσης και της διακίνησης ναρκωτικών.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Ben Garratt on Unsplash

Η Επιτροπή δημοσίευσε την 48η επικαιροποίηση του καταλόγου ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ. Ο κατάλογος ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ, ο οποίος δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά το 2006, ενημερώνει τους επιβάτες αεροπορικών εταιρειών που υπόκεινται σε απαγόρευση λειτουργίας ή περιορισμούς λειτουργίας εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης επειδή δεν πληρούν τα διεθνή πρότυπα ασφάλειας.

Όλοι οι αερομεταφορείς που έχουν πιστοποιηθεί στην Κιργιζία έχουν πλέον διαγραφεί από τον κατάλογο, σε αναγνώριση της προόδου της χώρας όσον αφορά την ενίσχυση της εποπτείας της ασφάλειας της αεροπορίας κατά τα τελευταία 20 έτη.

Ταυτόχρονα, η Air Express Algeria έχει συμπεριληφθεί στον κατάλογο και δεν μπορεί πλέον να δραστηριοποιείται στην ΕΕ. Η απόφαση αυτή βασίζεται σε σοβαρές ανησυχίες για την ασφάλεια που εντοπίστηκαν κατά τη διάρκεια αξιολογήσεων που διενεργήθηκαν από εμπειρογνώμονες της ΕΕ στον τομέα της ασφάλειας της αεροπορίας, οι οποίες αποκάλυψαν ελλείψεις όσον αφορά τη συμμόρφωση των αεροπορικών εταιρειών με τα διεθνή πρότυπα ασφάλειας.

Η επικαιροποίηση του καταλόγου ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ συμπίπτει φέτος με την 20ή ^{επέτειό} του, υπογραμμίζοντας τη σημασία της συνεχούς συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Οργανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την Ασφάλεια της Αεροπορίας (EASA), των κρατών μελών και των διεθνών εταίρων για τη διασφάλιση ασφαλέστερων ουρανών παγκοσμίως.

Το Ευρωβαρόμετρο δείχνει ισχυρή εμπιστοσύνη των πολιτών στον κατάλογο ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ

Μια νέα έρευνα του Ευρωβαρόμετρου που δημοσιεύτηκε σήμερα δείχνει ισχυρή εμπιστοσύνη των επιβατών στον κατάλογο ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ.

Σύμφωνα με την έρευνα, επτά στους δέκα Ευρωπαίους θεωρούν ότι ο κατάλογος ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ αποτελεί αποτελεσματικό εργαλείο για την προστασία των επιβατών από μη ασφαλείς αεροπορικές εταιρείες. Η μεγάλη πλειονότητα (75%) εμπιστεύεται την ΕΕ για την επικαιροποίηση του καταλόγου βάσει κριτηρίων ασφαλείας, χωρίς πολιτική ή οικονομική επιρροή.  

Η έρευνα αποκαλύπτει επίσης ότι οι πληροφορίες σχετικά με την αεροπορική ασφάλεια φτάνουν στην πλειονότητα των ταξιδιωτών της ΕΕ (66%), αν και η άμεση πρόσβαση στον κατάλογο παραμένει περιορισμένη, με μόνο το 12% να τις ελέγχει πριν από την πτήση. Ωστόσο, οι μισοί Ευρωπαίοι (50%) αναφέρουν ότι γνωρίζουν τον κατάλογο.

Ο κατάλογος ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ έχει σαφή αντίκτυπο στη συμπεριφορά —όταν μια αεροπορική εταιρεία περιλαμβάνεται στον κατάλογο, μόνο το 8 % των Ευρωπαίων δηλώνει ότι θα προχωρούσε σε κράτηση πτήσης με αυτήν. Τα αποτελέσματα αυτά είναι συνεπή σε ολόκληρη την ΕΕ.

Ιστορικό

Η επικαιροποίηση του καταλόγου ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ βασίζεται στην ομόφωνη γνώμη των εμπειρογνωμόνων ασφάλειας της αεροπορίας των κρατών μελών, οι οποίοι συνεδρίασαν στις Βρυξέλλες από τις 19 έως τις 21 Μαΐου 2026 στο πλαίσιο της επιτροπής ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ. Της επιτροπής αυτής προεδρεύει η Επιτροπή με την υποστήριξη του EASA και της Επιτροπής Μεταφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Οι αποφάσεις βάσει του καταλόγου ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ βασίζονται σε διεθνή πρότυπα ασφάλειας, και ιδίως στα πρότυπα που έχει θεσπίσει ο Διεθνής Οργανισμός Πολιτικής Αεροπορίας (ΔΟΠΑ).

Μετά την επικαιροποίηση, 154 αεροπορικές εταιρείες απαγορεύονται από τους ουρανούς της ΕΕ:

• 126 αεροπορικές εταιρείες που έχουν πιστοποιηθεί σε 16 χώρες ^[1], λόγω ανεπαρκούς εποπτείας της ασφάλειας από τις εθνικές αεροπορικές αρχές·
• 22 αεροπορικές εταιρείες που έχουν πιστοποιηθεί στη Ρωσία, καθώς και 6 μεμονωμένες αεροπορικές εταιρείες από άλλες χώρες, βάσει σοβαρών ελλείψεων στην ασφάλεια πτήσεων που εντοπίστηκαν: Air Express Αλγερία (Αλγερία), Air Zimbabwe (Ζιμπάμπουε), Avior Airlines (Βενεζουέλα), Iran Aseman Airlines (Ιράν), Fly Baghdad (Ιράκ) και Iraqi Airways (Ιράκ).

Δύο επιπλέον αεροπορικές εταιρείες υπόκεινται σε επιχειρησιακούς περιορισμούς και μπορούν να πετούν προς την ΕΕ μόνο με συγκεκριμένους τύπους αεροσκαφών: Iran Air (Ιράν) και Air Koryo (Λαϊκή Δημοκρατία της Κορέας).

Η έρευνα του Ευρωβαρόμετρου διεξήχθη από τις 24 Φεβρουαρίου έως την 1η Μαρτίου 2026. Σκοπός του είναι να διερευνήσει τις αντιλήψεις των πολιτών της ΕΕ σχετικά με τον κατάλογο ασφάλειας πτήσεων της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της ευαισθητοποίησης του κοινού, της εμπιστοσύνης, της αντιληπτής χρησιμότητας, καθώς και της συμπεριφοράς των επιβατών αεροπορικών μεταφορών.