• +30 2810 336330
  • This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

Νέα & Ανακοινώσεις (719)

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέλεξε εννέα έργα παραγωγής υδρογόνου στο πλαίσιο της τρίτης δημοπρασίας της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Υδρογόνου (EHB). Σε επτά χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, τα έργα αναμένεται να παρέχουν δυναμικότητα ηλεκτρολυτικών κυψελών σχεδόν 1,1 γιγαβάτ και να παράγουν πάνω από 1,3 εκατομμύρια τόνους υδρογόνου κατά τα πρώτα 10 έτη λειτουργίας τους, με εκτιμώμενη αποφυγή εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου 9 εκατομμυρίων τόνων ισοδυνάμου CO2. 

Τα επιλεγμένα έργα θα λάβουν συνολική ενωσιακή χρηματοδότηση ύψους περίπου 1,09 δισ. ευρώ από το Ταμείο Καινοτομίας, η οποία προέρχεται από το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ). Το παραγόμενο υδρογόνο θα συμβάλει στη μείωση των εκπομπών από ενεργοβόρες βιομηχανίες, όπως οι μεταφορές και τα χημικά προϊόντα. Τα έργα αναμένεται να ενισχύσουν τη βιομηχανική υπεροχή, τη μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα και τις θέσεις εργασίας της Ευρώπης και να συμβάλουν στην καθαρή μετάβαση, την ενεργειακή ανεξαρτησία και την ασφάλεια της ΕΕ.

Η δημοπρασία αναθέτει επιτυχημένα έργα με επιδότηση για την κάλυψη της διαφοράς τιμής μεταξύ του κόστους παραγωγής τους και της αγοραίας τιμής. Στόχος είναι η παροχή κινήτρων για την παραγωγή και τη χρήση καθαρού υδρογόνου. Μετά την υπογραφή των συμφωνιών επιχορήγησης, τα εννέα επιλεγμένα έργα θα λάβουν σταθερή πριμοδότηση μεταξύ 0,44 και 3,49 ευρώ ανά χιλιόγραμμο πιστοποιημένου και επαληθευμένου παραγόμενου υδρογόνου, για μέγιστη περίοδο 10 ετών.

Τα επιλεγμένα έργα στο πλαίσιο των ανανεώσιμων καυσίμων υδρογόνου μη βιολογικής προέλευσης (RFNBO) Γενικό θέμα: 

Ονομασία του έργου 

Συντονιστής 

Χώρα 

Όγκος προσφοράς (τόνοι υδρογόνου άνω των 10 ετών) 

Ικανότητα υποβολής προσφορών 

(ηλεκτρικά μεγαβάτ) 

Αναμενόμενη αποφυγή αερίων του θερμοκηπίου* 

(χιλιοστών ισοδυνάμου CO 2 σε διάστημα 10 ετών) 

Τιμή προσφοράς 

(EUR/kg) 

ΑΝ-1-Β  

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΥΔΡΟΓΟΝΟ Α.Ε.  

Ελλάδα  

38,654  

  

25 MWe  

264.39  

0,57 ευρώ  

  

Τ2Χ  

TURN2X Ενεργητικό Co II EXTREMADURA SL  

Ισπανία  

6,390  

  

9 MWe  

43.71  

0,62 ευρώ  

  

ΝΚΚ  

Μοργκεν  

Δανία  

445,000  

  

300 MWe  

3,043.80  

0,95 ευρώ  

  

Άλμπα  

Hy2gen Nordic AS  

Δανία  

  

144,118  

  

100 MWe  

985.77  

0,97 ευρώ  

  

Hy4IND  

της Wiener Wasserstoff GmbH  

Αυστρία  

3,036  

  

5 MWe  

20.77  

0,98 ευρώ  

 Κατάλογος επιλεγμένων έργων στο πλαίσιο του θέματος των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών: 

Ονομασία του έργου 

Συντονιστής 

Χώρα 

Όγκος προσφοράς (τόνοι υδρογόνου άνω των 10 ετών) 

Ικανότητα υποβολής προσφορών 

(ηλεκτρικά μεγαβάτ) 

Αναμενόμενη αποφυγή αερίων του θερμοκηπίου* 

(χιλιοστών ισοδυνάμου CO 2 σε διάστημα 10 ετών) 

Τιμή προσφοράς 

(EUR/kg) 

Σύννεφο μούρο  

το Vetyalfa Oy   

Φινλανδία   

508,915  

  

500 MWe  

                      3,481  

0,44 ευρώ  

  

Λοτς  

Λοτς   

Γερμανία  

140,554  

  

120 MWe  

964.5  

1,10 ευρώ  

  

Κατάλογος επιλεγμένων έργων στο πλαίσιο του θέματος «Θαλάσσιες αερομεταφορές»: 

Ονομασία του έργου 

Συντονιστής 

Χώρα 

Όγκος προσφοράς (τόνοι υδρογόνου άνω των 10 ετών) 

Ικανότητα υποβολής προσφορών 

(ηλεκτρικά μεγαβάτ) 

Αναμενόμενη αποφυγή αερίων του θερμοκηπίου* 

(χιλιοστών ισοδυνάμου CO 2 σε διάστημα 10 ετών) 

Τιμή προσφοράς 

(EUR/kg) 

Γεν2-LH2  

Gen2 Ενέργεια AS  

Νορβηγία  

17,886  

  

12 MWe  

122.34  

3,48 ευρώ  

  

ΡόγκαλαντH2  

ΠΡΑΣΙΝΟ H AS   

Νορβηγία  

17,700  

  

12,5 MWe  

121.07  

3,49 ευρώ  

  

* Για τους όγκους RFNBO H 2, που υπολογίζονται με βάση τον δείκτη αναφοράς ΣΕΔΕ 2021-2025 των 6,84 τόνων CO2e/tH2, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η πρόσθετη μείωση του άνθρακα λόγω των αποτελεσμάτων υποκατάστασης στην εφαρμογή τελικής χρήσης H2 (δηλαδή συντηρητική εκτίμηση). Οποιοσδήποτε ηλεκτρολυτικός όγκος παραγωγής υδρογόνου χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών θεωρείται ότι αποφεύγει τουλάχιστον το 70 % των εκπομπών σε σύγκριση με το συγκριτικό ορυκτό καύσιμο.  

Ο πλειστηριασμός κατανέμει χρηματοδοτική στήριξη μέσω ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προσφορών, σχεδιασμένης για τη μεγιστοποίηση της μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, στηρίζοντας παράλληλα τη διαπίστωση των τιμών της αγοράς. Τα έργα κατατάχθηκαν σύμφωνα με την τιμή προσφοράς τους, αντικατοπτρίζοντας το επίπεδο στήριξης που απαιτείται ανά χιλιόγραμμο παραγόμενου καθαρού υδρογόνου. Μετά από αξιολόγηση της επιλεξιμότητας και της ποιότητάς τους, τα έργα επιλέχθηκαν κατά αύξουσα σειρά τιμής προσφοράς έως ότου κατανεμηθεί πλήρως ο διαθέσιμος προϋπολογισμός του Ταμείου Καινοτομίας. 

Επιπλέον, η Ισπανία και η Γερμανία συμμετέχουν μέσω της λειτουργίας «Δημοπρασίες ως υπηρεσία», προσθέτοντας επιπλέον 1,7 δισ. ευρώ σε εθνικούς πόρους. Αυτό επιτρέπει στα κράτη μέλη να χρησιμοποιούν εθνικούς πόρους για τη στήριξη έργων στην επικράτειά τους που έχουν υποβληθεί σε πλειστηριασμό. Το χαρακτηριστικό αυτό μειώνει τον διοικητικό φόρτο και διασφαλίζει τη συντονισμένη και οικονομικά αποδοτική κατανομή της δημόσιας στήριξης σε ολόκληρη την Ευρώπη. Η Γερμανία θα στηρίξει την παραγωγή υδρογόνου από ΑΚΜΒΠ με ποσό έως 1,3 δισ. ευρώ και η Ισπανία θα συνεισφέρει έως και 440 εκατ. ευρώ. Τα έργα που περιλαμβάνονται στον εφεδρικό κατάλογο του Ταμείου Καινοτομίας και εμπίπτουν στον προϋπολογισμό που διατίθεται από τα συμμετέχοντα κράτη μέλη, και σύμφωνα με τη συνολική σειρά κατάταξης, μπορούν να διαβιβάζονται στις αρμόδιες εθνικές αρχές για την έναρξη της προετοιμασίας των συμφωνιών επιχορήγησης. Η δυνατότητα αυτή θα προσφερθεί σε τρία έργα που βρίσκονται στην Ισπανία και τρία στη Δανία. Οι «δημοπρασίες ως υπηρεσία» είναι ανοικτές σε όλα τα κράτη μέλη, παρέχοντάς τους τη δυνατότητα να επωφεληθούν από τον χώρο πλειστηριασμών σε επίπεδο ΕΕ και να χορηγήσουν εθνική χρηματοδότηση σε πρόσθετα έργα με απλουστευμένη διαδικασία. 

Επόμενα βήματα

Ο Ευρωπαϊκός Εκτελεστικός Οργανισμός για το Κλίμα, τις Υποδομές και το Περιβάλλον (CINEA) θα ξεκινήσει την επίσημη προετοιμασία των συμφωνιών επιχορήγησης με τα επιλεγμένα έργα. Το στάδιο αυτό θα επιβεβαιώσει τους τελικούς όρους της χρηματοδοτικής στήριξης, συμπεριλαμβανομένης της χορηγηθείσας σταθερής πριμοδότησης ανά χιλιόγραμμο υδρογόνου και του χρονοδιαγράμματος υλοποίησης. Οι συμφωνίες αναμένεται να υπογραφούν το τελευταίο τρίμηνο του 2026.

Τα επιλεγμένα έργα θα πρέπει να κλείσουν από χρηματοδοτική άποψη εντός δυόμισι ετών από την υπογραφή της επιχορήγησης και να τεθούν σε λειτουργία εντός πέντε ετών. Οι δεσμεύσεις αυτές συνοδεύονται από εγγύηση ολοκλήρωσης που παρέχεται από τα έργα στην Επιτροπή.

Ο CINEA θα συνεχίσει να παρακολουθεί την πρόοδο καθ' όλη τη διάρκεια της υλοποίησης, ώστε να διασφαλίζεται ότι τα έργα υλοποιούνται όπως έχει προγραμματιστεί και ότι η στήριξη χρησιμοποιείται σύμφωνα με τους συμφωνηθέντες όρους.

Ιστορικό

Τα εννέα έργα επιλέχθηκαν ως αποτέλεσμα της τρίτης δημοπρασίας για την εγχώρια παραγωγή υδρογόνου της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Υδρογόνου. Αποσκοπεί στην τόνωση της εγχώριας παραγωγής ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης και, για πρώτη φορά, ηλεκτρολυτικού υδρογόνου χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, μέσω ειδικών χρηματοδοτικών ροών. Η δημοπρασία περιλάμβανε ειδικό θέμα για τους παραγωγούς υδρογόνου που προμηθεύουν αγοραστές στους τομείς της ναυτιλίας και της αεροπορίας. Ο τρίτος αυτός πλειστηριασμός ολοκληρώθηκε στις 19 Φεβρουαρίου 2026 και προσέλκυσε 58 προσφορές από 11 χώρες, με αποτέλεσμα υπερπροσφορά άνω του εξαπλάσιου του προϋπολογισμού των 1,3 δισ. ευρώ. 

Το Ταμείο Καινοτομίας έχει εκτιμώμενο συνολικό προϋπολογισμό 40 δισ. ευρώ από το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ για την περίοδο από το 2020 έως το 2030. Δημιουργεί οικονομικά κίνητρα για τις εταιρείες και τις δημόσιες αρχές ώστε να επενδύσουν σε τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών αιχμής και να στηρίξουν τη μετάβαση της Ευρώπης στην κλιματική ουδετερότητα. Το Ταμείο Καινοτομίας έχει ήδη χορηγήσει περίπου 260 καινοτόμα έργα σε ολόκληρο τον ΕΟΧ.

Οι δημοπρασίες της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Υδρογόνου συμπληρώνουν τις προσκλήσεις υποβολής προτάσεων του Ταμείου Καινοτομίας, καθιστώντας δυνατή την κατανομή της στήριξης με βάση την αγορά, συμβάλλοντας στη διοχέτευση χρηματοδότησης εκεί όπου μπορεί να αποδεσμεύσει αποτελεσματικότερα επενδύσεις σε καινοτόμες τεχνολογίες χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by John Cameron on Unsplash

Η νέα έρευνα του Ευρωβαρόμετρου, που δημοσιεύθηκε πριν από την Ημέρα της Ευρώπης, δείχνει ότι σχεδόν τα τρία τέταρτα των Ευρωπαίων πιστεύουν ότι η χώρα τους έχει επωφεληθεί από το γεγονός ότι είναι μέλος της ΕΕ.  Σε ένα δύσκολο παγκόσμιο πλαίσιο, οι Ευρωπαίοι βλέπουν όλο και περισσότερο την ΕΕ ως πηγή σταθερότητας, παράλληλα με την πρωτοφανή υποστήριξη για μια κοινή πολιτική άμυνας και ασφάλειας. Τα τρία τέταρτα των ερωτηθέντων (75 %) δηλώνουν ότι αισθάνονται πολίτες της ΕΕ, ποσοστό που αντιστοιχεί στο υψηλότερο επίπεδο που καταγράφηκε ποτέ την άνοιξη του 2025.

Η ΕΕ – πυλώνας σταθερότητας και ασφάλειας

Οι Ευρωπαίοι πιστεύουν ακράδαντα ότι η ΕΕ αποτελεί σταθεροποιητική δύναμη σε έναν αβέβαιο κόσμο (73%, +6 ποσοστιαίες μονάδες). Με 81% (+2 ποσοστιαίες μονάδες), η στήριξη της κοινής πολιτικής άμυνας και ασφάλειας μεταξύ των κρατών μελών επανήλθε στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων δύο δεκαετιών. Περίπου οκτώ στους δέκα Ευρωπαίους πιστεύουν ότι η ΕΕ θα πρέπει να διαφοροποιήσει τις εμπορικές της σχέσεις (80 %) και να οικοδομήσει εταιρικές σχέσεις με χώρες εκτός της ΕΕ (79 %).

Συνεχής ισχυρή στήριξη για την αντίδραση της ΕΕ στον πόλεμο στην Ουκρανία

Η έρευνα δείχνει ότι το 76 % όσων απάντησαν συμφωνούν ότι η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία συνιστά απειλή για την ασφάλεια της ΕΕ. Η στήριξη για την αντίδραση της ΕΕ στην εισβολή παραμένει ισχυρή στο 55 % (+ 2 εκατοστιαίες μονάδες). Η μεγάλη πλειονότητα των Ευρωπαίων υποστηρίζει βασικά μέτρα, όπως η υποδοχή των ανθρώπων που προσπαθούν να ξεφύγουν από τον πόλεμο (80 %), η παροχή οικονομικής και ανθρωπιστικής στήριξης (75 %) και η διατήρηση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας (70 %). Συνολικά, το 76 % συμφωνεί ότι η ΕΕ θα πρέπει να συνεχίσει να στηρίζει την Ουκρανία έως ότου επιτευχθεί δίκαιη και διαρκής ειρήνη. Επιπλέον, το 57 % εγκρίνει τη χορήγηση καθεστώτος υποψήφιας χώρας από την ΕΕ στην Ουκρανία και το 56 % συμφωνεί με τη χρηματοδότηση της ΕΕ για την αγορά και την προμήθεια στρατιωτικού εξοπλισμού στην Ουκρανία.

Η εμπιστοσύνη στην ΕΕ ενισχύεται καθώς η αισιοδοξία παραμένει σταθερή

Η πλειονότητα των Ευρωπαίων εμπιστεύονται την ΕΕ (51 %), τρεις ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερες από ό,τι στην έρευνα του φθινοπώρου του 2025. Η εμπιστοσύνη αυξήθηκε περισσότερο στη Γαλλία (+11 εκατοστιαίες μονάδες), τη Δανία (+9 εκατοστιαίες μονάδες) και την Πορτογαλία (+8 εκατοστιαίες μονάδες) και έφθασε στο υψηλότερο επίπεδό της μεταξύ των νέων ηλικίας 15-24 ετών (61%). Η προστασία της δημοκρατίας και των θεμελιωδών αξιών αναφέρεται ως ο κύριος λόγος εμπιστοσύνης προς την ΕΕ (42 %), ακολουθούμενη από την προστασία από εξωτερικές απειλές (33 %) και την άποψη ότι η ΕΕ είναι το κατάλληλο επίπεδο για την αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων (31 %). Η αισιοδοξία για το μέλλον της ΕΕ έχει αυξηθεί ελαφρώς (60 %, +1 εκατοστιαίες μονάδες). Οι πιο αισιόδοξοι είναι οι νέοι ηλικίας 15 έως 24 ετών (68%). Σχεδόν έξι στους δέκα πολίτες της ΕΕ (57 %) είναι ικανοποιημένοι με τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η δημοκρατία στην ΕΕ. Σύμφωνα με τους ερωτηθέντες, οι αξίες που αντιπροσωπεύουν καλύτερα την ΕΕ είναι η ειρήνη (41%), η δημοκρατία (32%), ο σεβασμός του κράτους δικαίου, η δημοκρατία και τα θεμελιώδη δικαιώματα (28%).

Η παγκόσμια κατάσταση και το κόστος ζωής αποτελούν βασικές ανησυχίες

Οι ανησυχίες των Ευρωπαίων διαμορφώνονται όλο και περισσότερο από τις παγκόσμιες εξελίξεις. Σε επίπεδο ΕΕ, η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή αποτελεί πλέον την κύρια ανησυχία (25 %), μπροστά από την ευρύτερη διεθνή κατάσταση (23 %) και τον πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας (20 %). Ταυτόχρονα, το κόστος ζωής παραμένει η κυρίαρχη ανησυχία σε εθνικό και προσωπικό επίπεδο, με 36% και 52% αντίστοιχα.

Η αρνητική γνώμη των πολιτών της ΕΕ για τις Ηνωμένες Πολιτείες αυξήθηκε απότομα (74%, +14 εκατοστιαίες μονάδες) ξεπερνώντας κατά πολύ τη θετική γνώμη των Ηνωμένων Πολιτειών (24%). Εν τω μεταξύ, το 61 % έχει αρνητική γνώμη για την Κίνα, ενώ το 33 % έχει θετική γνώμη· και 83 % έχουν αρνητική γνώμη για τη Ρωσία έναντι 14 % με θετικές απόψεις. Ταυτόχρονα, το 48% έχει θετική γνώμη για την Ινδία, ενώ το 41% έχει αρνητική γνώμη.

Οι Ευρωπαίοι υποστηρίζουν σθεναρά το ευρώ εν μέσω οικονομικών αβεβαιοτήτων

Η στήριξη για το ευρώ στην ΕΕ παραμένει στο 74%, διατηρώντας το υψηλότερο επίπεδο από την εισαγωγή του τον Ιανουάριο του 2002. Στη ζώνη του ευρώ, το ποσοστό αυτό είναι ακόμη υψηλότερο, καθώς περισσότεροι από οκτώ στους δέκα ερωτηθέντες (82%) εκφράζουν την υποστήριξή τους για το κοινό νόμισμα. Στη Βουλγαρία, την τελευταία χώρα που προσχώρησε στη ζώνη του ευρώ, η στήριξη έχει αυξηθεί σημαντικά σε σχέση με την προηγούμενη έρευνα του Τακτικού Ευρωβαρόμετρου (+13 εκατοστιαίες μονάδες), με την πλειοψηφία να τάσσεται πλέον υπέρ (55%).

Ταυτόχρονα, οι αντιλήψεις για την οικονομική κατάσταση έχουν αποδυναμωθεί ελαφρώς, καθώς το 44 % των Ευρωπαίων που ερωτήθηκαν θεωρούν ότι η οικονομία της ΕΕ βρίσκεται σε καλή κατάσταση. Η σχετική πλειοψηφία των πολιτών (42%) πιστεύει ότι η ευρωπαϊκή οικονομική κατάσταση θα παραμείνει η ίδια τους επόμενους 12 μήνες, έναντι 36% που πιστεύει ότι θα είναι χειρότερη και 15% που πιστεύει ότι θα είναι καλύτερη.

Όσον αφορά τις προτεραιότητες για επενδύσεις από τον προϋπολογισμό της ΕΕ, περισσότεροι από δύο στους πέντε πολίτες της ΕΕ (41 %) θα ήθελαν ο προϋπολογισμός της ΕΕ να δαπανάται πρωτίστως για την απασχόληση, τις κοινωνικές υποθέσεις και τη δημόσια υγεία. Η ασφάλεια και η άμυνα καταλαμβάνουν τη δεύτερη θέση σε επίπεδο ΕΕ (38 %) και ακολουθούν η εκπαίδευση, η κατάρτιση, η νεολαία, ο πολιτισμός και τα μέσα ενημέρωσης καταλαμβάνουν την τρίτη θέση σε επίπεδο ΕΕ (37 %).

Ιστορικό

Το τακτικό Ευρωβαρόμετρο 105 (άνοιξη 2026) διενεργήθηκε μεταξύ 12 Μαρτίου και 5 Απριλίου 2026 στα 27 κράτη μέλη. Συνολικά, πραγματοποιήθηκαν προσωπικές συνεντεύξεις με 26.415 πολίτες της ΕΕ. Πραγματοποιήθηκαν επίσης συνεντεύξεις σε εννέα υποψήφιες και δυνάμει υποψήφιες χώρες (όλες εκτός από την Ουκρανία) και στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Waldemar Brandt on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε τις επικαιροποιημένες τιμές δεικτών αναφοράς του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΕΔΕ της ΕΕ) για την περίοδο 2026-2030, οι οποίες θα είναι πλέον ανοικτές στο κοινό και σε διαβούλευση με τα κράτη μέλη πριν από την έγκρισή τους.

Η επικαιροποίηση του δείκτη αναφοράς αποτελεί βασικό βήμα για τον καθορισμό του επιπέδου δωρεάν κατανομής δικαιωμάτων για την ευρωπαϊκή βιομηχανία. Με τους προτεινόμενους δείκτες αναφοράς, η βιομηχανία θα συνεχίσει, κατά μέσο όρο, να λαμβάνει δωρεάν κατανομή που καλύπτει περίπου το 75 % των εκπομπών της. Η Επιτροπή αντιμετωπίζει τις ανησυχίες του κλάδου αξιοποιώντας πλήρως τις διαθέσιμες νομικές ευελιξίες. Για την παροχή κινήτρων για τον βιομηχανικό εξηλεκτρισμό, η επικαιροποιημένη προσέγγιση διατηρεί την κάλυψη των έμμεσων εκπομπών από τη χρήση ηλεκτρικής ενέργειας σε 14 δείκτες αναφοράς προϊόντων. Αυτό οδηγεί σε υψηλότερες τιμές αναφοράς με οικονομικό αντίκτυπο περίπου 4 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2030.

Η επικαιροποίηση των τιμών των δεικτών αναφοράς για την περίοδο 2026-2030 απαιτείται βάσει της οδηγίας για το ΣΕΔΕ. Συμπληρώνει την προτεινόμενη τροποποίηση του αποθεματικού για τη σταθερότητα της αγοράς του ΣΕΔΕ που παρουσιάστηκε την 1η Απριλίου, η οποία θα προσαρμόσει και θα εξοπλίσει καλύτερα το αποθεματικό ώστε να ανταποκρίνεται στις μελλοντικές εξελίξεις της αγοράς, συμπεριλαμβανομένης της πιθανής στενότητας της προσφοράς κατά τις επόμενες δεκαετίες. Από κοινού, τα μέτρα αυτά θα συμβάλουν στη στήριξη της ανταγωνιστικότητας και της απαλλαγής της βιομηχανίας της ΕΕ από τις ανθρακούχες εκπομπές, ενισχύοντας παράλληλα περαιτέρω τη σταθερότητα και την προβλεψιμότητα της αγοράς ανθρακούχων εκπομπών της ΕΕ.

Τα μέτρα αυτά θα πρέπει επίσης να εξεταστούν στο ευρύτερο πλαίσιο της επανεξέτασης του ΣΕΔΕ της ΕΕ που αναμένεται τον Ιούλιο του 2026, η οποία έχει ως στόχο να διασφαλίσει ότι το ΣΕΔΕ παραμένει κατάλληλο για το μέλλον και εξακολουθεί να στηρίζει την ευρωπαϊκή βιομηχανία στη μετάβασή της για απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές.

Στο πλαίσιο του υφιστάμενου ΣΕΔΕ της ΕΕ, η δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων επινοείται ανά τομέα με βάση τις επιδόσεις του καθαρότερου 10 % των παραγωγών. Όλες οι εταιρείες λαμβάνουν ένα επίπεδο δωρεάν δικαιωμάτων, αλλά εκείνες που εκπέμπουν περισσότερο από τον δείκτη αναφοράς που έχει καθοριστεί από τους καθαρότερους παραγωγούς πρέπει να αγοράσουν πρόσθετα δικαιώματα για την κάλυψη αυτών των εκπομπών. Με τον τρόπο αυτό, οι δείκτες αναφοράς του ΣΕΔΕ επιβραβεύουν τις αποδοτικότερες εγκαταστάσεις και διασφαλίζουν ότι η δωρεάν κατανομή παρέχει ισχυρό κίνητρο στις βιομηχανίες που ηγούνται της μετάβασης.

Επόμενα βήματα

Οι τιμές των δεικτών αναφοράς του ΣΕΔΕ της ΕΕ για την περίοδο 2026-2030 θα εγκριθούν με εκτελεστική πράξη. Μετά τη δημόσια διαβούλευση διάρκειας 4 εβδομάδων που ξεκίνησε σήμερα και τον έλεγχο από τα κράτη μέλη της ΕΕ στο πλαίσιο της επιτροπής για την κλιματική αλλαγή, η Επιτροπή θα εγκρίνει τα κριτήρια αναφοράς έως το τέλος Ιουνίου. Η πράξη αυτή απαιτείται για τη δωρεάν κατανομή δικαιωμάτων στη βιομηχανία. Η κατανομή αυτή αναμένεται λίγο μετά την έκδοση της πράξης.

Έως τον Ιούλιο του 2026, η Επιτροπή θα επανεξετάσει το ΣΕΔΕ της ΕΕ με σκοπό τον εκσυγχρονισμό του συστήματος. Η Επιτροπή άκουσε προσεκτικά τις ανησυχίες που εκφράστηκαν από τη βιομηχανία και τους τομείς που επλήγησαν περισσότερο. Ως απάντηση, θα προτείνει τη θέσπιση ειδικών ανά τομέα εφεδρικών δεικτών αναφοράς στο πλαίσιο της επικείμενης αναθεώρησης του ΣΕΔΕ της ΕΕ. Αυτό θα υλοποιηθεί μέσω ειδικής εξουσιοδότησης που θα επιτρέπει στην Επιτροπή να καθορίζει τους εν λόγω τομεακούς εφεδρικούς δείκτες αναφοράς και να θεσπίζει μεθοδολογία για τον καθορισμό των αντίστοιχων τιμών των δεικτών αναφοράς. Για την παροχή έγκαιρης και αποτελεσματικής στήριξης στους σχετικούς τομείς, η αναθεωρημένη μεθοδολογία θα πρέπει να τεθεί σε εφαρμογή το συντομότερο δυνατόν. 

Τον Μάρτιο του 2026 η πρόεδρος της Επιτροπής, κ. Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ανακοίνωσε ενίσχυση των επενδύσεων στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ, με προϋπολογισμό 30 δισ. ευρώ χρηματοδοτούμενο από 400 εκατομμύρια δικαιώματα ΣΕΔΕ. Στόχος της ενίσχυσης είναι η χρηματοδότηση έργων για την απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές. Κατά τον σχεδιασμό της, η Επιτροπή θα αξιοποιήσει την πείρα που αποκτήθηκε μέσω της δημοπρασίας για την απαλλαγή της βιομηχανικής θερμότητας από τις ανθρακούχες εκπομπές, διευκολύνοντας την πρόσβαση των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων και στοχεύοντας σε ορισμένες βιομηχανικές διεργασίες, όπως η θερμότητα σε διαφορετικά επίπεδα θερμοκρασίας, όπου απαιτούνται προσαρμοσμένες διαδρομές απαλλαγής από τις ανθρακούχες εκπομπές.

Ιστορικό

Οι δείκτες αναφοράς του ΣΕΔΕ της ΕΕ υπολογίζονται με βάση τις επιδόσεις των αποδοτικότερων εγκαταστάσεων και επικαιροποιούνται τακτικά ώστε να αντικατοπτρίζουν την τεχνολογική πρόοδο.
Οι αναθεωρημένες τιμές προκύπτουν από τα στοιχεία που υπέβαλαν τα κράτη μέλη το 2024 στο πλαίσιο της διαδικασίας εθνικών μέτρων εφαρμογής (NIM) και αξιολογήθηκαν από την Επιτροπή. Σύμφωνα με την οδηγία για το ΣΕΔΕ, οι μειώσεις των δεικτών αναφοράς καθορίζονται εντός καθορισμένου εύρους με βάση τις παρατηρούμενες βελτιώσεις των επιδόσεων σε όλους τους τομείς.

Το ΣΕΔΕ της ΕΕ αποτελεί βασική κινητήρια δύναμη για την απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές. Μείωσε μαζικά την κατανάλωση ορυκτών καυσίμων, μείωσε την εξάρτηση της Ένωσης από τις εισαγωγές και ενίσχυσε την ανθεκτικότητά της. Επιπλέον, έχει δώσει ώθηση σε σημαντικές επενδύσεις στη μετάβαση σε καθαρές μορφές ενέργειας σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και πηγές ενέργειας χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών. Αυτά είναι εγχώρια και ενισχύουν την ενεργειακή μας ανεξαρτησία.  

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Nicholas Doherty on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε νέους κανόνες για να γίνουν πραγματικότητα τα απρόσκοπτα ταξίδια σε ολόκληρη την Ευρώπη. Οι τρεις προτάσεις που εγκρίθηκαν σήμερα απλουστεύουν τον προγραμματισμό και τις κρατήσεις για τα περιφερειακά, υπεραστικά και διασυνοριακά ταξίδια, ιδίως για τα σιδηροδρομικά ταξίδια στα οποία συμμετέχουν πολλοί φορείς εκμετάλλευσης, και διασφαλίζουν καλύτερη προστασία των επιβατών σιδηροδρομικών μεταφορών για ολόκληρο το ταξίδι.

Επί του παρόντος, η σύγκριση όλων των διαθέσιμων ταξιδιωτικών επιλογών και ο προσδιορισμός των πλέον βιώσιμων επιλογών, ιδίως για τα διασυνοριακά ταξίδια, παραμένουν δύσκολες για τους επιβάτες στην ΕΕ· Ειδικά για τα σιδηροδρομικά εισιτήρια. Πολλοί επιβάτες αντιμετωπίζουν εμπόδια όταν συνδυάζουν διαφορετικές υπηρεσίες μεταφορών. Η κράτηση σιδηροδρομικών ταξιδιών πολλαπλών σκελών που περιλαμβάνουν εισιτήρια από διαφορετικές εταιρείες μπορεί να είναι πολύπλοκη, σε μεγάλο βαθμό λόγω των κατακερματισμένων συστημάτων κράτησης και της πολύ ισχυρής παρουσίας ορισμένων σιδηροδρομικών εταιρειών στην αγορά. Η προστασία των επιβατών είναι περιορισμένη σε σιδηροδρομικά ταξίδια που περιλαμβάνουν πολλαπλά εισιτήρια από διαφορετικούς φορείς εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων.

Οι σημερινές προτάσεις αντιμετωπίζουν αυτά τα εμπόδια, υλοποιώντας τις πολιτικές κατευθυντήριες γραμμές της προέδρου Ursula von der Leyen. Για τη δημιουργία ομαλότερης ταξιδιωτικής εμπειρίας για τους επιβάτες και την προώθηση των στόχων της ΕΕ για το κλίμα, η Επιτροπή προτείνει μέτρα που επιτρέπουν τις κρατήσεις ενιαίου εισιτηρίου σε πολλούς σιδηροδρομικούς φορείς, καθιστώντας τη σιδηροδρομική αγορά πιο διαφανή και προσβάσιμη. Οι επιβάτες θα μπορούν να βρίσκουν, να συγκρίνουν και να αγοράζουν υπηρεσίες συνδυασμένες από διαφορετικούς φορείς εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων σε ένα ενιαίο εισιτήριο, το οποίο θα μπορεί να αγοραστεί με μία συναλλαγή σε πλατφόρμα έκδοσης εισιτηρίων της επιλογής τους. Αυτό μπορεί να είναι μια ανεξάρτητη πλατφόρμα ή η υπηρεσία έκδοσης εισιτηρίων του σιδηροδρομικού φορέα.

Σε περίπτωση απώλειας ανταποκρίσεων κατά τη διάρκεια σιδηροδρομικών ταξιδιών πολλών φορέων, οι επιβάτες με ενιαίο εισιτήριο θα επωφελούνται από νέα, πλήρη προστασία των δικαιωμάτων των επιβατών, συμπεριλαμβανομένης της συνδρομής, της μεταφοράς με άλλη πτήση, της επιστροφής χρημάτων και της αποζημίωσης.

Η Επιτροπή θεσπίζει επίσης νέες υποχρεώσεις για τις πλατφόρμες έκδοσης εισιτηρίων και τους φορείς εκμετάλλευσης ώστε να διασφαλίζεται η δίκαιη πρόσβαση στην πώληση εισιτηρίων και η ουδέτερη παρουσίαση των ταξιδιωτικών επιλογών. Οι πλατφόρμες θα πρέπει να εμφανίζουν τις προσφορές με ουδέτερο τρόπο, συμπεριλαμβανομένης της διαλογής με βάση τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, όπου είναι εφικτό. Οι κανόνες θα διασφαλίσουν ότι όλοι οι μεταφορείς μπορούν να συνάπτουν δίκαιες, εύλογες και αμερόληπτες εμπορικές συμφωνίες με τις πλατφόρμες έκδοσης εισιτηρίων και αντιστρόφως.

Επόμενα βήματα

Μετά τη σημερινή ανακοίνωση, η Επιτροπή θα υποβάλει τους προτεινόμενους κανονισμούς στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προς εξέταση στο πλαίσιο της συνήθους νομοθετικής διαδικασίας.

Για την ανάπτυξη απρόσκοπτων συστημάτων κράτησης και έκδοσης εισιτηρίων, τα κράτη μέλη πρέπει επίσης να επιταχύνουν την εφαρμογή των κανόνων της οδηγίας για τα ευφυή συστήματα μεταφορών σχετικά με την ανταλλαγή δεδομένων για τις πολυτροπικές μεταφορές στα εθνικά σημεία πρόσβασης.

Ιστορικό

Πρόσφατη έρευνα του Ευρωβαρόμετρου αποκάλυψε την έντονη ζήτηση του κοινού για απρόσκοπτες ταξιδιωτικές λύσεις και αξιόπιστα ηλεκτρονικά συστήματα κρατήσεων. Οι σημερινές προτάσεις έχουν ως στόχο να διευκολύνουν τους επιβάτες να κάνουν κράτηση σιδηροδρομικών διαδρομών πέραν των συνόρων και των φορέων εκμετάλλευσης.

Στις πολιτικές κατευθυντήριες γραμμές της, η πρόεδρος κ. φον ντερ Λάιεν παρουσίασε ήδη ένα όραμα σύμφωνα με το οποίο οι Ευρωπαίοι μπορούν να αγοράζουν ένα ενιαίο εισιτήριο σε μία ενιαία πλατφόρμα και να απολαμβάνουν τα δικαιώματα των επιβατών για ολόκληρο το ταξίδι τους. Η φιλοδοξία αυτή επιβεβαιώθηκε στην επιστολή ανάθεσης καθηκόντων της προς τον επίτροπο Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού Απόστολο Τζιτζικώστα και υλοποιείται μέσω της σημερινής δέσμης μέτρων για τον σιδηροδρομικό τομέα.

Οι προτάσεις προωθούν επίσης το σχέδιο δράσης της ΕΕ για την ενίσχυση των σιδηροδρόμων μεγάλων αποστάσεων και των διασυνοριακών σιδηροδρόμων, καθώς και το σχέδιο για τη σύνδεση της Ευρώπης μέσω σιδηροδρόμων υψηλής ταχύτητας.

Πηγή: ec.europa.eu/commission

Photo by Andy Holmes on Unsplash

Γιατί προτείνει η Επιτροπή επικαιροποιήσεις των τιμών των δεικτών αναφοράς του ΣΕΔΕ της ΕΕ;

Η Επιτροπή επικαιροποιεί τις τιμές των δεικτών αναφοράς του συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ της ΕΕ) για την περίοδο 2026-2030. Η επικαιροποίηση αυτή ανήκει σε μια σειρά νομικών πράξεων που πρέπει να εγκριθούν για τον καθορισμό του επιπέδου δωρεάν κατανομής δικαιωμάτων για τις βιομηχανικές εγκαταστάσεις του ΣΕΔΕ για τα επόμενα έτη. 

Η Επιτροπή επικαιροποιεί τις εν λόγω τιμές δεικτών αναφοράς ανά πενταετία και αυτό ισχύει τώρα για την επικείμενη περίοδο 2026-2030, όπως απαιτείται βάσει της οδηγίας για το ΣΕΔΕ (άρθρο 10α παράγραφος 2). Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται η επικαιροποίηση του συστήματος και η ορθή λειτουργία της αγοράς. Η έγκριση αυτών των επικαιροποιημένων τιμών δεικτών αναφοράς αναμένεται έως το τέλος Ιουνίου.

Οι επικαιροποιημένοι δείκτες αναφοράς βασίζονται στις επιδόσεις των πλέον αποδοτικών εγκαταστάσεων σε κάθε τομέα και διασφαλίζουν ότι η δωρεάν κατανομή εξακολουθεί να επιβραβεύει την αποδοτικότητα και να παρέχει κίνητρα στη βιομηχανία για τη μείωση των εκπομπών. Αυτό στηρίζει την απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές, διατηρώντας παράλληλα την ανταγωνιστικότητα.

Η επικαιροποίηση αυτή θα διασφαλίσει την έγκαιρη έκδοση δωρεάν κατανομής για το έτος 2026. Οι φορείς εκμετάλλευσης του ΣΕΔΕ γνωρίζουν ήδη την ποσότητα δικαιωμάτων που πρέπει να παραδώσουν έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026 για τις εκπομπές τους από το προηγούμενο έτος. Η δημοσίευση του παρόντος σχεδίου εκτελεστικής πράξης της Επιτροπής για την επικαιροποίηση των τιμών των δεικτών αναφοράς του ΣΕΔΕ της ΕΕ θα παράσχει στους φορείς εκμετάλλευσης του ΣΕΔΕ σαφήνεια σχετικά με την ποσότητα της δωρεάν κατανομής που θα τους κατανεμηθεί, αποφεύγοντας έτσι τους κινδύνους ρευστότητας στην αγορά ανθρακούχων εκπομπών της ΕΕ.

Το μέτρο αυτό αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας να διατηρηθεί το ΣΕΔΕ της ΕΕ κατάλληλο για τον επιδιωκόμενο σκοπό, διατηρώντας τον βασικό σχεδιασμό του και ενισχύοντας παράλληλα την ικανότητά του να επιτυγχάνει απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές, ανταγωνιστικότητα και ενεργειακή ασφάλεια.

Το ΣΕΔΕ της ΕΕ παράγει: μειώνει τις εκπομπές, μειώνει την εξάρτηση της Ευρώπης από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα και προωθεί τις επενδύσεις σε καθαρή, εγχώρια ενέργεια. Ταυτόχρονα, όπως τόνισε πρόσφατα η πρόεδρος κ. φον ντερ Λάιεν στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μαρτίου, πρέπει να εκσυγχρονιστεί ώστε να παραμείνει αποτελεσματικό, ευέλικτο και να ανταποκρίνεται στις μεταβαλλόμενες συνθήκες της αγοράς.

Τον Ιούλιο του 2026 θα ακολουθήσει συνολική επανεξέταση του ΣΕΔΕ της ΕΕ.

Πώς θα στηρίξουν τα κριτήρια αναφοράς την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης, υλοποιώντας παράλληλα τις δεσμεύσεις για το κλίμα;

Η σημερινή επικαιροποίηση των τιμών των δεικτών αναφοράς του ΣΕΔΕ διασφαλίζει ότι το ΣΕΔΕ της ΕΕ εξακολουθεί να επιτυγχάνει τους στόχους του για το κλίμα, στηρίζοντας παράλληλα την ανταγωνιστικότητα και τις επενδύσεις στην Ευρώπη με την αναγκαία σταθερότητα και προβλεψιμότητα για τη βιομηχανία.

Το μέτρο αυτό διασφαλίζει ότι η δωρεάν κατανομή εξακολουθεί να στοχεύει στις πλέον αποδοτικές εγκαταστάσεις. Αυτό επιβραβεύει την καινοτομία και στηρίζει σθεναρά τις εταιρείες που πρωτοστατούν στη μετάβαση, συμβάλλοντας παράλληλα στη διατήρηση ισότιμων όρων ανταγωνισμού για την ευρωπαϊκή βιομηχανία.

 

Πώς αντιμετωπίζετε τις ανησυχίες του κλάδου;

Πρώτον, η Επιτροπή χρησιμοποιεί όλη την πιθανή νομική ευελιξία στο πλαίσιο της οδηγίας για το ΣΕΔΕ για την επικαιροποίηση του δείκτη αναφοράς. Αυτό αφορά 14 δείκτες αναφοράς προϊόντων που κάλυπταν προηγουμένως τις έμμεσες εκπομπές από τη χρήση ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ η δωρεάν κατανομή δόθηκε μόνο για άμεσες εκπομπές. Για να δοθούν κίνητρα για τον βιομηχανικό εξηλεκτρισμό, με την αναθεώρηση των κανόνων δωρεάν κατανομής, η δωρεάν κατανομή στο πλαίσιο αυτών των δεικτών αναφοράς επεκτάθηκε στις έμμεσες εκπομπές. Η οδηγία για το ΣΕΔΕ δεν προσδιορίζει μέθοδο αναφοράς για την αντιμετώπιση αυτής της αλλαγής και η Επιτροπή προτείνει τώρα να συνεχιστεί η εξέταση των έμμεσων εκπομπών για τον καθορισμό δεικτών αναφοράς. Αυτό οδηγεί σε υψηλότερες τιμές αναφοράς με οικονομικό αντίκτυπο περίπου 4 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2030.

Δεύτερον, έως τον Ιούλιο του 2026, η Επιτροπή θα επανεξετάσει το ΣΕΔΕ της ΕΕ για τον εκσυγχρονισμό του. Για την αντιμετώπιση των ανησυχιών που εξέφρασαν ορισμένοι βιομηχανικοί τομείς, η Επιτροπή θα προτείνει στην επικείμενη αναθεώρηση του ΣΕΔΕ τη θέσπιση ειδικών ανά τομέα εφεδρικών δεικτών αναφοράς. Αυτό θα piραγατοpiοιηθεί έσω ια ειδική εξουσιοδότηση piου θα εpiιτρέpiει στην Εpiιτροpiή να καθορίσει αυτού του τοεί εφεδρικών δεικτών αναφοράς και να θεσpiίσει ια μεθοδολογία για τον καθορισό των αντίστοιχων τιών δεικτών αναφοράς. Για την παροχή έγκαιρης και αποτελεσματικής στήριξης στους σχετικούς τομείς, η αναθεωρημένη μεθοδολογία θα πρέπει να τεθεί σε εφαρμογή το συντομότερο δυνατόν.

Τρίτον, κατά τον σχεδιασμό της ενίσχυσης των επενδύσεων στο πλαίσιο του ΣΕΔΕ, η Επιτροπή θα αξιοποιήσει την πείρα που αποκτήθηκε μέσω της δημοπρασίας για την απαλλαγή της βιομηχανικής θερμότητας από τις ανθρακούχες εκπομπές, διευκολύνοντας την πρόσβαση των ΜΜΕ και στοχεύοντας σε βιομηχανικές διεργασίες, όπως η θερμότητα σε διαφορετικά επίπεδα θερμοκρασίας, όπου απαιτούνται προσαρμοσμένες διαδρομές απαλλαγής από τις ανθρακούχες εκπομπές.

 

Ποιος είναι ο ρόλος της βιομάζας στον καθορισμό του εφεδρικού δείκτη αναφοράς θερμότητας;

Η επικαιροποίηση των δεικτών αναφοράς θερμότητας και καυσίμου λαμβάνει υπόψη τις επιδόσεις εκπομπών του 10 % των καλύτερων εγκαταστάσεων το 2021 και το 2022. Για σημαντικό αριθμό εγκαταστάσεων, οι επιδόσεις αυτές είναι σημαντικά καλύτερες από τα προηγούμενα επίπεδα αναφοράς. Η παρατήρηση αυτή ισχύει σε πολλούς τομείς και σε όλα τα κράτη μέλη και τις περιφέρειες.

Ο εξηλεκτρισμός, η ανάκτηση θερμότητας και η χρήση βιώσιμης βιομάζας είναι οι σημαντικότερες τεχνολογίες που οδηγούν σε αυτή την τάση. Με άλλα λόγια, δεν υπάρχει ενιαία τεχνολογία που να εξηγεί την τάση του δείκτη αναφοράς, αλλά ένας συνδυασμός. Ως εκ τούτου, η επικαιροποίηση των εφεδρικών δεικτών αναφοράς θερμότητας θα ήταν η ίδια ακόμη και χωρίς να ληφθεί υπόψη η συμβολή της χρήσης βιομάζας.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Andreas Gücklhorn on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκίνησε δημόσια διαβούλευση με την οποία καλεί όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με το σχέδιο αναθεωρημένων κατευθυντήριων γραμμών για τις κρατικές ενισχύσεις στον τομέα των αερομεταφορών. Αυτές οι κατευθυντήριες γραμμές θα αντικαταστήσουν τις υφιστάμενες κατευθυντήριες γραμμές, οι οποίες εγκρίθηκαν το 2014. Τα ενδιαφερόμενα μέρη καλούνται να απαντήσουν στη δημόσια διαβούλευση έως τις 11 Ιουνίου 2026.

Οι νέες κατευθυντήριες γραμμές

Οι κατευθυντήριες γραμμές του 2014 για τις αεροπορικές μεταφορές καθορίζουν τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες ορισμένες κρατικές ενισχύσεις σε αεροπορικές εταιρείες και αερολιμένες μπορούν να θεωρούνται συμβιβάσιμες με τους κανόνες της ΕΕ, βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της Συνθήκης για τη λειτουργία της ΕΕ (στο εξής: ΣΛΕΕ).

Το σχέδιο αναθεωρημένων κατευθυντήριων γραμμών επικαιροποιεί το εν λόγω πλαίσιο, δεδομένου ότι ο τομέας έχει υποστεί σημαντικό μετασχηματισμό από το 2014. Η συνεχής ανάπτυξη, οι φιλόδοξοι στόχοι απανθρακοποίησης και οι προκλήσεις, όπως η πανδημία COVID-19 και η ενεργειακή κρίση, απαιτούν μια εκσυγχρονισμένη προσέγγιση όσον αφορά τους κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις στον κλάδο των αερομεταφορών.

Το σχέδιο αναθεωρημένων κατευθυντήριων γραμμών θα συμπληρωθεί με άλλους κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις, συμπεριλαμβανομένου του νέου γενικού κανονισμού απαλλαγής κατά κατηγορία (στο εξής: ΓΚΑΚ), ο οποίος πρόκειται να εκδοθεί έως το τέλος του 2026.

Οι προτεινόμενες αλλαγές επιφέρουν αρκετές βασικές επικαιροποιήσεις που αντικατοπτρίζουν τις εξελίξεις από το 2014. Αυτές αφορούν τα ακόλουθα είδη ενισχύσεων:

  • Ενισχύσεις λειτουργίας σε αερολιμένες:
    • Οι ενισχύσεις λειτουργίας θα είναι δυνατές για αερολιμένες που εξυπηρετούν λιγότερους από ένα εκατομμύριο επιβάτες ετησίως. Οι αερολιμένες που εξυπηρετούν περισσότερους επιβάτες θα πρέπει να είναι σε θέση να καλύπτουν τις δαπάνες λειτουργίας τους.
    • Οι αερολιμένες που εξυπηρετούν έως 500 000 επιβάτες ετησίως δεν αναμένεται γενικά να είναι βιώσιμοι χωρίς δημόσια στήριξη, αλλά αντιπροσωπεύουν μικρό μόνο μερίδιο της επιβατικής κίνησης εντός της ΕΕ και, ως εκ τούτου, έχουν συνήθως περιορισμένες επιπτώσεις στον ανταγωνισμό. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή προτείνει, βάσει του νέου ΓΚΑΚ που πρόκειται να εκδοθεί το 2026, την απαλλαγή κατά κατηγορία των ενισχύσεων λειτουργίας για αερολιμένες που εξυπηρετούν έως 500 000 επιβάτες ετησίως.
    • Οι αερολιμένες που εξυπηρετούν από 500 000 έως ένα εκατομμύριο επιβάτες ετησίως συχνά εξακολουθούν να έχουν σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα κίνησης από ό,τι πριν από την πανδημία COVID-19. Μολονότι η Επιτροπή θεωρεί ότι είναι αρκετά μεγάλοι ώστε να είναι κερδοφόροι, αναγνωρίζει ότι, λόγω των εξωτερικών κλυδωνισμών των τελευταίων ετών, ενδέχεται να χρειαστούν περισσότερο χρόνο για να καταστούν κερδοφόροι. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί δικαιολογημένο να επιτρέπονται, για μεταβατική πενταετή περίοδο, οι ενισχύσεις λειτουργίας σε αερολιμένες που εξυπηρετούν έως 1 εκατομμύριο επιβάτες ετησίως.
  • Οι επενδυτικές ενισχύσεις θα είναι δυνατές για αερολιμένες που εξυπηρετούν έως τρία εκατομμύρια επιβάτες ετησίως, αντί για έως πέντε εκατομμύρια επιβάτες ετησίως, όπως προβλέπεται στις κατευθυντήριες γραμμές του 2014 για τις αερομεταφορές, και θα υπόκεινται σε πράσινη αιρεσιμότητα όταν δημιουργείται νέα χωρητικότητα.
  • Αναθεώρηση και απλούστευση της ανάλυσης των δυνητικά στρεβλωτικών επιπτώσεων των κρατικών ενισχύσεων στους γειτονικούς αερολιμένες, η οποία αποτελεί μέρος της αξιολόγησης κατά την κοινοποίηση των ενισχύσεων. Η ανάλυση αυτή θα καλύπτει τις επιπτώσεις των κρατικών ενισχύσεων σε ευρύτερη γεωγραφική περιοχή γύρω από τον αερολιμένα που λαμβάνει την ενίσχυση, σε σύγκριση με το πλαίσιο που απαιτούσαν οι κανόνες του 2014. Επίσης, εξορθολογίζεται η ίδια η ανάλυση, προκειμένου να απλουστευτεί η αξιολόγηση.
  • Δεν θα επιτρέπονται πλέον ενισχύσεις για την έναρξη νέων γραμμών. Οι ενισχύσεις για την έναρξη νέων γραμμών, όπως προβλέπονται στις κατευθυντήριες γραμμές του 2014 για τις αεροπορικές μεταφορές, χρησιμοποιήθηκαν πολύ σπάνια. Ο τομέας των αερομεταφορών εγκαινίασε πολλές νέες γραμμές χωρίς να χρειάζεται να βασιστεί στις ενισχύσεις αυτές. Σε μια πλήρως απελευθερωμένη αγορά αερομεταφορών της ΕΕ, οι αερομεταφορείς αναμένεται να επωμίζονται τον κίνδυνο έναρξης νέων γραμμών.

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας, ο τομέας των μεταφορών αναμένεται να μειώσει τις εκπομπές του κατά 90 % έως το 2050 και ο τομέας των αεροπορικών μεταφορών πρέπει να συμβάλει στην εν λόγω μείωση. Γι' αυτόν τον σκοπό, ο τομέας των αερομεταφορών μπορεί να επωφεληθεί από ειδικά μέτρα κρατικών ενισχύσεων για την απανθρακοποίηση, τα οποία είναι διαθέσιμα στους υφιστάμενους κανόνες, όπως οι κατευθυντήριες γραμμές για τις ενισχύσεις στους τομείς του κλίματος, της προστασίας του περιβάλλοντος και της ενέργειας, ο επικείμενος νέος ΓΚΑΚ και το πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων με σκοπό τη στήριξη της συμφωνίας για καθαρή βιομηχανία. Η Επιτροπή θα δημοσιεύσει ειδικό έγγραφο καθοδήγησης μαζί με τις τελικές αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές, προκειμένου να αποσαφηνίσει τον τρόπο εφαρμογής των κανόνων αυτών στις αερομεταφορές.

Ιστορικό

Το σχέδιο ακολουθεί τα συμπεράσματα του ελέγχου καταλληλότητας του 2020, στα οποία προσδιορίστηκε η ανάγκη επικαιροποίησης του πλαισίου υπό το πρίσμα των εξελίξεων της αγοράς, της εξάρτησης των περιφερειακών αερολιμένων από τη δημόσια χρηματοδότηση και των εξελισσόμενων προτεραιοτήτων πολιτικής της ΕΕ, ιδίως της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας. Τον Αύγουστο του 2024 η Επιτροπή δημοσίευσε πρόσκληση υποβολής στοιχείων για να συγκεντρώσει τις παρατηρήσεις των συμφεροντούχων σχετικά με τους ισχύοντες κανόνες και την ανάγκη αναθεώρησης, συμπεριλαμβανομένων της απλούστευσης, της ευθυγράμμισης με τους περιβαλλοντικούς στόχους και της προσαρμογής στις αλλαγές στον τομέα των αερομεταφορών. Η εν λόγω φάση διαβούλευσης συμπληρώθηκε από δημόσια διαβούλευση, η οποία ξεκίνησε τον Δεκέμβριο του 2024, και από ειδική εξωτερική μελέτη.

Επόμενα βήματα

Εκτός από τη δημόσια διαβούλευση που δρομολογήθηκε, το σχέδιο αναθεωρημένων κατευθυντήριων γραμμών θα συζητηθεί επίσης σε πολυμερή συνεδρίαση μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών.

Η έγκριση των αναθεωρημένων κατευθυντήριων γραμμών έχει προγραμματιστεί για το πρώτο τρίμηνο του 2027.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Rocker Sta on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή λαμβάνει μέτρα για τον συντονισμό και τη στήριξη της αντίδρασης των εθνικών αρχών στην έξαρση του ιού Hantavirus.

Επί του παρόντος, το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC) εκτιμά ότι ο κίνδυνος για τον γενικό πληθυσμό στην Ευρώπη είναι πολύ χαμηλός, δεδομένου ότι εφαρμόζονται κατάλληλα μέτρα πρόληψης και ελέγχου των λοιμώξεων και ότι οι χανταϊοί δεν μεταδίδονται εύκολα μεταξύ των ανθρώπων.

Ο μηχανισμός πολιτικής προστασίας της ΕΕ παρείχε ασφαλείς εκκενώσεις

Μετά την ενεργοποίηση του μηχανισμού πολιτικής προστασίας της ΕΕ από την Ισπανία στις 6 Μαΐου, το Κέντρο Συντονισμού Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών της ΕΕ διευκολύνει την ασφαλή εκκένωση των ατόμων που επιβαίνουν στο κρουαζιερόπλοιο MV Hondius.

Πέντε πτήσεις επαναπατρισμού υπό τον συντονισμό της ΕΕ πραγματοποιήθηκαν ήδη την Κυριακή 10 Μαΐου. Οι πτήσεις, με αναχώρηση από την Τενερίφη όπου ήταν αγκυροβολημένο το κρουαζιερόπλοιο, εκτελέστηκαν από τη Γαλλία, την Ισπανία, την Ολλανδία, την Ελλάδα και την Ιρλανδία. Μια έκτη και τελευταία πτήση, που εκτελείται από την Ολλανδία, πραγματοποιείται σήμερα.

Η Επιτροπή κινητοποιεί επίσης ικανότητες αντίδρασης και αποθέματα από το στρατηγικό της απόθεμα. Έχει προ-τοποθετήσει στην Τενερίφη ένα αεροσκάφος ιατρικής εκκένωσης από τον στόλο της ΕΕ και φιλοξενείται από τη Νορβηγία. Πρόσθετες ικανότητες μεταφοράς, εφοδιαστικής και προστατευτικού εξοπλισμού είναι έτοιμες να αναπτυχθούν, εάν χρειαστεί.

Το Κέντρο Συντονισμού Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών έχει αποστείλει αξιωματικό σύνδεσμο στην Τενερίφη για να στηρίξει τον επιτόπιο συντονισμό με τις αρμόδιες αρχές καθ' όλη τη διάρκεια της επιχείρησης. Το ECDC απέστειλε έναν εμπειρογνώμονα από την ειδική ομάδα της ΕΕ για την υγεία στο πλοίο, πριν από την αποβίβαση των ατόμων. Εκτός από τον εμπειρογνώμονα του ECDC επί του πλοίου, το ECDC απέστειλε πρόσθετους εμπειρογνώμονες μέσω της ειδικής ομάδας της ΕΕ για την υγεία το Σάββατο 9 Μαΐου, για την παροχή τεχνικής και επιχειρησιακής υποστήριξης στις ισπανικές αρχές.

Διευκόλυνση μιας κοινής προσέγγισης μεταξύ των κρατών μελών και των παγκόσμιων εταίρων

Εκτός από τον μηχανισμό πολιτικής προστασίας της ΕΕ, η Επιτροπή στηρίζει επίσης την υγειονομική αντιμετώπιση της επιδημικής έκρηξης του ιού Hantavirus. Συμβάλλει στην προώθηση κοινής ευρωπαϊκής αντίδρασης, σε στενή συνεργασία με την Ισπανία (όπου αποβιβάστηκαν οι επιβάτες κρουαζιέρας), τα κράτη μέλη, τις χώρες που συμμετέχουν στον μηχανισμό πολιτικής προστασίας, το ECDC, τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και τους εταίρους της G7.

Η επιτροπή υγειονομικής ασφάλειας, υπό την προεδρία της Επιτροπής, φέρνει σε επαφή τις εθνικές υγειονομικές αρχές και συμβάλλει στην ευθυγράμμιση των μέτρων για την ασφαλή αποβίβαση, τον επαναπατρισμό και την παρακολούθηση των επιβατών.

Ο συντονισμός πραγματοποιείται συνεχώς, με καθημερινές συνεδριάσεις του μηχανισμού πολιτικής προστασίας της ΕΕ, της επιτροπής υγειονομικής ασφάλειας ή στοχευμένες πολυμερείς επαφές. Αυτό επιτρέπει στις αρχές να ανταλλάσσουν τις πλέον πρόσφατες πληροφορίες, να προσαρμόζουν τα επιχειρησιακά σχέδια, να παρακολουθούν κάθε πιθανή περίπτωση και να διατηρούν την ευρωπαϊκή αντίδραση ευθυγραμμισμένη με την εξέλιξη της κατάστασης.

Προτεραιότητα της Επιτροπής είναι να προστατεύει τους πολίτες, να στηρίζει όσους επηρεάζονται άμεσα και να βοηθά τα κράτη μέλη να κινούνται γρήγορα από κοινού, με βάση τα πλέον πρόσφατα στοιχεία.

Ιστορικό

Οι χανταϊοί συμπεριλήφθηκαν στη συνολική αξιολόγηση της ιεράρχησης των απειλών κατά της υγείας για το 2025 όσον αφορά τα ιατρικά αντίμετρα, στο πλαίσιο του ευρύτερου σχεδιασμού ετοιμότητας της Επιτροπής.  Ως εκ τούτου, η Επιτροπή χρηματοδοτεί την ανάπτυξη ιατρικών αντιμέτρων κατά αυτής της απειλής για την υγεία. Διοργανώθηκαν ανταγωνιστικές προσκλήσεις υποβολής προτάσεων για την προώθηση ελπιδοφόρων υποψήφιων εμβολίων και φαρμακοθεραπευτικών μέσων κατά των χανταϊών.   

Ο αναθεωρημένος κανονισμός του 2022 σχετικά με σοβαρές διασυνοριακές απειλές κατά της υγείας παρέχει ένα ισχυρό νομικό πλαίσιο για τη βελτίωση της ικανότητας της ΕΕ στους ζωτικούς τομείς της πρόληψης, της ετοιμότητας, της επιτήρησης, της εκτίμησης κινδύνου, της έγκαιρης προειδοποίησης και της αντίδρασης.  Ένας από τους μηχανισμούς αυτούς είναι η ειδική ομάδα της ΕΕ για την υγεία, υπό την ηγεσία του ECDC, στην οποία μπορούν να αποστέλλονται εμπειρογνώμονες για τη στήριξη χωρών στην Ευρώπη και σε ολόκληρο τον κόσμο με την παροχή συμβουλών σχετικά με την επιχειρησιακή αντίδραση σε επιδημικές εξάρσεις και την ετοιμότητα για την αντιμετώπιση κρίσεων που σχετίζονται με μεταδοτικές νόσους ή νόσους άγνωστης προέλευσης.

Κάθε χώρα μπορεί να ζητήσει βοήθεια μέσω του μηχανισμού πολιτικής προστασίας της ΕΕ. Στη συνέχεια, το Κέντρο Συντονισμού Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών συντονίζει και κινητοποιεί στήριξη, συμπεριλαμβανομένων ιατρικών ομάδων έκτακτης ανάγκης, κινητών εργαστηρίων, ιατρικών αντιμέτρων και εξοπλισμού, καθώς και ιατρικής εμπειρογνωσίας. Μπορεί επίσης να συντονίζει και να συγχρηματοδοτεί ιατρικές εκκενώσεις ή πτήσεις επαναπατρισμού, βάσει προσδιορισμένων αναγκών.

Για περισσότερες πληροφορίες

Το ECDC δημοσιεύει καθημερινή ενημέρωση σχετικά με τις επιδημικές εξάρσεις με τα πλέον πρόσφατα αριθμητικά στοιχεία, τους ορισμούς κρουσμάτων και την εκτίμηση κινδύνου για τον πληθυσμό της ΕΕ/του ΕΟΧ.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Marek Studzinski on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκφράζει την ικανοποίησή της για την πολιτική συμφωνία ορόσημο σχετικά με την πράξη για τα φάρμακα κρίσιμης σημασίας (CMA), την οποία υπέγραψαν χθες το βράδυ το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Αυτό αποτελεί σημαντικό ορόσημο για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας του τομέα της υγείας της Ευρώπης με την πρόληψη των ελλείψεων φαρμάκων και τη βελτίωση της ασφάλειας του εφοδιασμού με φάρμακα κρίσιμης σημασίας σε ολόκληρη την ΕΕ.

Η CMA θα προωθήσει τη διαφοροποίηση των αλυσίδων εφοδιασμού και θα στηρίξει την παρασκευή φαρμάκων εντός της ΕΕ, επιτρέποντας παράλληλα στα κράτη μέλη να συνεργάζονται στενότερα για τη βελτίωση της πρόσβασης σε φάρμακα στην Ευρώπη. Η CMA συμπληρώνει τις υφιστάμενες πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση των ελλείψεων φαρμάκων και την ενίσχυση του εφοδιασμού στην ΕΕ, ιδίως την πρόσφατα εγκριθείσα φαρμακευτική μεταρρύθμιση.

Στα βασικά στοιχεία της συμφωνηθείσας πράξης για τα φάρμακα κρίσιμης σημασίας περιλαμβάνονται τα εξής:

  • Τα κράτη μέλη θα πρέπει να διαφοροποιήσουν και να παράσχουν κίνητρα για την ανθεκτικότητα των αλυσίδων εφοδιασμού φαρμάκων κατά τη διάρκεια των διαδικασιών σύναψης δημόσιων συμβάσεων. Όσον αφορά τα φάρμακα κρίσιμης σημασίας, οι αγοραστές θα πρέπει να στηρίζουν τη διαφοροποίηση και την αξιοπιστία των πηγών εφοδιασμού. Σε περίπτωση υψηλής εξάρτησης από μία μόνο ή περιορισμένο αριθμό τρίτων χωρών, η CMA προχωρεί περαιτέρω, προβλέποντας την υποχρέωση των αναθετουσών αρχών να ευνοούν την «κατασκευή στην ΕΕ».
  • Δημιουργία στρατηγικών έργων για την τόνωση, την αύξηση ή τον εκσυγχρονισμό της παραγωγικής ικανότητας της ΕΕ για φάρμακα κρίσιμης σημασίας ή τις δραστικές ουσίες τους, μέσω ευκολότερης πρόσβασης σε χρηματοδότηση (από τα κράτη μέλη και την Ένωση), καθώς και ταχείας διοικητικής στήριξης. Επιπλέον, τα έργα για την παρασκευή ορφανών φαρμάκων θα επωφεληθούν επίσης από την ταχύτερη αδειοδότηση.
  • Όταν τα κράτη μέλη απαιτούν από τις εταιρείες να διατηρούν αποθέματα έκτακτης ανάγκης, θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι αυτό δεν επηρεάζει αρνητικά τον εφοδιασμό με φάρμακα κρίσιμης σημασίας σε άλλες χώρες της Ένωσης. Τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να ανταλλάσσουν επικαιροποιημένες πληροφορίες σχετικά με τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης που είναι διαθέσιμα για ανακατανομή όταν δρομολογείται πρόσκληση για αλληλεγγύη μέσω του εθελοντικού μηχανισμού αλληλεγγύης.
  • Τα κράτη μέλη θα έχουν στη διάθεσή τους συνεργατικές προμήθειες για την αντιμετώπιση των ανισοτήτων όσον αφορά τη διαθεσιμότητα και την πρόσβαση σε φάρμακα κρίσιμης σημασίας, ορφανά φάρμακα και άλλα φάρμακα κοινού ενδιαφέροντος σε ολόκληρη την ΕΕ.
  • Θα διερευνηθούν στρατηγικές εταιρικές σχέσεις με διεθνείς εταίρους, ώστε να διευρυνθεί η αλυσίδα εφοδιασμού και να μειωθούν οι εξαρτήσεις από έναν μόνο ή περιορισμένο αριθμό προμηθευτών.

Επόμενα βήματα

Η πολιτική συμφωνία υπόκειται πλέον σε επίσημη έγκριση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.

Ιστορικό

Η αντιμετώπιση των ελλείψεων και η διασφάλιση της πρόσβασης σε φάρμακα αποτελούν προτεραιότητα για την ΕΕ εδώ και πολλά χρόνια. Τον Μάρτιο του 2025 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε την πράξη για τα φάρμακα κρίσιμης σημασίας με σκοπό τη βελτίωση της διαθεσιμότητας, του εφοδιασμού και της παραγωγής φαρμάκων κρίσιμης σημασίας εντός της ΕΕ.

Η σημερινή συμφωνία αποτελεί συνέχεια της συμφωνίας που επιτεύχθηκε τον Δεκέμβριο σχετικά με τον εκσυγχρονισμό της φαρμακευτικής νομοθεσίας της ΕΕ, η οποία θα συμβάλει επίσης στην τόνωση της καινοτομίας και των επενδύσεων στον φαρμακευτικό τομέα της ΕΕ, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι τα φάρμακα είναι ασφαλή, αποτελεσματικά και διαθέσιμα για τους ασθενείς σε ολόκληρη την Ευρώπη. Από κοινού, η μεταρρύθμιση των φαρμακευτικών προϊόντων και η CMA θα εργαστούν για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας της φαρμακευτικής αγοράς της ΕΕ. 

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Roberto Sorin on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συγκέντρωσε ομόλογα της ΕΕ ύψους 10 δισ. ευρώ στην 5η κοινοπρακτική συναλλαγή της για το 2026.

Η συναλλαγή διπλής δόσης αφορούσε νέο επταετές ομόλογο της ΕΕ ύψους 6 δισ. ευρώ, το οποίο έληγε στις 12 Οκτωβρίου 2033, και τη χρήση του τριακονταετούς ομολόγου της ΕΕ ύψους 4 δισ. ευρώ, το οποίο έληγε στις 12 Οκτωβρίου 2055.

Με βάση την τιμολόγηση των κοινοπρακτικών εκδόσεων του Μαρτίου και του Απριλίου έναντι της καμπύλης των ομολόγων της ΕΕ, και οι δύο ληκτότητες τιμολογήθηκαν εκ νέου έναντι των σημείων αναφοράς στην καμπύλη των ομολόγων της ΕΕ. Η προσέγγιση αυτή συνέβαλε στον μετριασμό των κινδύνων τιμολόγησης για τους συμμετέχοντες επενδυτές και αντικατοπτρίζει την αυξανόμενη ρευστότητα της καμπύλης ομολόγων της ΕΕ, η οποία μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως αξιόπιστο σημείο αναφοράς για την τιμολόγηση κοινοπρακτικών εκδόσεων όταν κρίνεται επιθυμητό.

Η πράξη αποτελεί μέρος του στόχου χρηματοδότησης ύψους 100 δισ. ευρώ της Επιτροπής για το πρώτο εξάμηνο του 2026 (με 77,3 δισ. ευρώ να έχουν εκδοθεί από τον Ιανουάριο του 2026).

Τα κονδύλια αυτά θα χρησιμοποιηθούν για τη στήριξη των πολιτικών προτεραιοτήτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συμπεριλαμβανομένης της στήριξης για μια ισχυρότερη, πιο ανταγωνιστική και ανθεκτική Ευρώπη, της στήριξης της Ουκρανίας και κρίσιμων επενδύσεων στην ευρωπαϊκή άμυνα.

Το συνολικό ανεξόφλητο χρέος της ΕΕ ανέρχεται επί του παρόντος σε περίπου 809 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 37,7 δισ. ευρώ με τη μορφή γραμματίων της ΕΕ και 80,4 δισ. ευρώ με τη μορφή πράσινων ομολόγων NextGenerationEU.

Συναλλαγές ομολόγων της ΕΕ (κοινοπραξίες και δημοπρασίες) που έχουν εκτελεστεί μέχρι σήμερα κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 [δισεκατομμύρια EUR]

Η κοινοπραξία ομολόγων

7 χρόνια νέο ομόλογο

Νέο ομόλογο της ΕΕ ύψους 6 δισ. ευρώ ληξιπρόθεσμο στις 12 Οκτωβρίου 2033: το ομόλογο αυτό φέρει τοκομερίδιο 3,125% και ήρθε σε απόδοση εκ νέου προσφοράς 3,232%, που ισοδυναμεί με τιμή 99,317%. Το περιθώριο στο Ομόλογο της ΕΕ που λήγει στις 13 Δεκεμβρίου 2032 είναι 9 μονάδες βάσης (bps), το οποίο είναι ισοδύναμο με περιθώριο 22,6 bps στα μέσα του swap, και 29,5 bps πάνω από το Ομόλογο στις 15 Αυγούστου 2033 και 19,9 bps κάτω από το ΟΑΤ στις 25 Μαΐου 2033.

Το τελικό βιβλίο παραγγελιών ξεπέρασε τα 85 δισ. ευρώ, με ποσοστό υπερπροσφοράς περίπου 14 φορές.

30 χρόνια Bond tap

Διάθεση 4 δισ. ευρώ από το ομόλογο της ΕΕ που θα καταστεί ληξιπρόθεσμο στις 12 Οκτωβρίου 2055: το εν λόγω ομόλογο φέρει τοκομερίδιο 4% και προσέφερε απόδοση εκ νέου προσφοράς 4,214%, που ισοδυναμεί με τιμή 96,406%. Το περιθώριο στο ομόλογο της ΕΕ που λήγει στις 5 Οκτωβρίου 2054 είναι 3 μονάδες βάσης, το οποίο ισοδυναμεί με περιθώριο στο μέσο του swap 91,1 μονάδες βάσης, και 59,9 μονάδες βάσης πάνω από το ομόλογο στις 15 Αυγούστου 2054 και 32,4 μονάδες βάσης κάτω από το ΟΑΤ στις 25 Μαΐου 2055.

Το τελικό βιβλίο παραγγελιών ξεπέρασε τα 75 δισ. ευρώ με ποσοστό υπερσυνδρομής περίπου 18,7 φορές.

Πληροφορίες σχετικά με την κατανομή των επενδυτών στην εν λόγω συναλλαγή διατίθενται στο τμήμα συναλλαγών της ΕΕ ως δικτυακός τόπος δανειολήπτη.

Οι από κοινού επικεφαλής διαχειριστές αυτής της συναλλαγής ήταν η CA-CIB, η GS, η JPM, η NatWest και η SG και η Commerzbank, η DZ, η HSBC, η Intesa, η KBC και η Santander ενήργησαν ως συνεπικεφαλής.

Ιστορικό

Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται από τις Συνθήκες της ΕΕ να δανείζεται από τις διεθνείς κεφαλαιαγορές εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη χρηματοδότηση επιλεγμένων προγραμμάτων πολιτικής της ΕΕ. Αυτό περιλαμβάνει το μέσο ανάκαμψης NextGenerationEU, προγράμματα χρηματοδοτικής στήριξης προς την Ουκρανία και άλλες γειτονικές χώρες, καθώς και το μέσο της ΕΕ «Δράση ασφάλειας για την Ευρώπη — SAFE», το οποίο βοηθά τα κράτη μέλη της ΕΕ να πραγματοποιήσουν επείγουσες αμυντικές επενδύσεις μέσω κοινών προμηθειών.

Χρήση των εσόδων από δανειοληπτικές πράξεις της ΕΕ στο πλαίσιο διαφόρων προγραμμάτων [δισ. EUR]

Ανεξόφλητα ποσά σε EUR ανά πρόγραμμα, από τις 29 Απριλίου 2026.

Δήλωση αποποίησης ευθύνης: στο πλαίσιο της ενοποιημένης προσέγγισης χρηματοδότησης της Επιτροπής, οι εκκρεμείς εκταμιεύσεις μπορεί να διαφέρουν από το ποσό των εκκρεμών ομολόγων της ΕΕ σε μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή.

Η Επιτροπή χρησιμοποιεί τα ομόλογα της ΕΕ και τα γραμμάτια της ΕΕ ως τα κύρια χρηματοδοτικά μέσα για την άντληση κεφαλαίων από τις κεφαλαιαγορές. Όλες οι εκδόσεις που εκτελούνται από την Επιτροπή εκφράζονται αποκλειστικά σε ευρώ. Από τον Ιανουάριο του 2023, η ΕΕ χρηματοδοτεί τα διάφορα προγράμματα πολιτικής της εκδίδοντας ομόλογα της ΕΕ ενιαίου σήματος και όχι ομόλογα για μεμονωμένα προγράμματα. Η Επιτροπή εκδίδει επίσης πράσινα ομόλογα (στο πλαίσιο του σήματος πράσινων ομολόγων NextGenerationEU), για τη χρηματοδότηση της πράσινης συνιστώσας του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας του προγράμματος NextGenerationEU.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συγκεντρώνει κεφάλαια χρησιμοποιώντας τόσο δημοπρασίες όσο και κοινοπρακτικές συναλλαγές στο πλαίσιο της στρατηγικής χρηματοδότησής της. Οι πλειστηριασμοί κατανέμουν τα νομοσχέδια και τα ομόλογα της ΕΕ μέσω ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προσφορών μεταξύ των βασικών διαπραγματευτών, διασφαλίζοντας τη διαφάνεια και την οικονομική αποδοτικότητα. Αντίθετα, οι κοινοπρακτικές συναλλαγές περιλαμβάνουν μια ομάδα βασικών διαπραγματευτών που τοποθετούν ομόλογα απευθείας με τους επενδυτές, επιτρέποντας την ευρύτερη εμβέλεια των επενδυτών και τη βελτιστοποιημένη εκτέλεση, ιδίως για μεγάλες ή εναρκτήριες συμφωνίες. Οι δύο μέθοδοι χρησιμοποιούνται με συμπληρωματικό τρόπο για τη στήριξη της πρόσβασης στην αγορά και της ευελιξίας της χρηματοδότησης.

Ο δανεισμός της ΕΕ είναι εγγυημένος από τον προϋπολογισμό της ΕΕ, με τις συνεισφορές στον προϋπολογισμό της ΕΕ να αποτελούν άνευ όρων νομική υποχρέωση όλων των κρατών μελών βάσει των Συνθηκών της ΕΕ.

Για τακτική ενημέρωση σχετικά με τις δανειοληπτικές και δανειοδοτικές δραστηριότητες της ΕΕ, μπορείτε να εγγραφείτε ηλεκτρονικά στο τριμηνιαίο ενημερωτικό δελτίο της Επιτροπής για τους επενδυτές. 

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Jan Antonin Kolar on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή χαιρετίζει την έγκριση από τα κράτη μέλη της ΕΕ της αναθεώρησης των κανόνων συντονισμού της κοινωνικής ασφάλισης.

Οι αναθεωρημένοι κανόνες αποτελούν σημαντικό βήμα προς τη δίκαιη κινητικότητα του εργατικού δυναμικού στην ΕΕ. Διευκολύνουν τα άτομα να εργάζονται, να ζουν ή να συνταξιοδοτούνται σε άλλα κράτη μέλη ή να αναζητούν εργασία πέραν των συνόρων — διασφαλίζοντας ότι τα δικαιώματά τους κοινωνικής ασφάλισης προστατεύονται επαρκώς. Μειώνουν επίσης τον διοικητικό φόρτο και την ανασφάλεια δικαίου για τις εταιρείες που δραστηριοποιούνται διασυνοριακά.

Οι εκπρόσωποι των κρατών μελών ενέκριναν σήμερα τη συμφωνία μεταξύ της Προεδρίας του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της περασμένης εβδομάδας. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της ΕΕ θα πρέπει τώρα να το επιβεβαιώσουν επίσημα πριν τεθεί σε ισχύ. Η αναθεώρηση επικαιροποιεί τους κανόνες που ισχύουν από το 2010.

Οι βασικές αλλαγές στους αναθεωρημένους κανόνες συντονισμού περιλαμβάνουν:

  • Βελτίωση της προστασίας των δικαιωμάτων κοινωνικής ασφάλισης για τα άτομα που εργάζονται ή ζουν στο εξωτερικό, με τη θέσπιση συνεκτικού καθεστώτος για τον συντονισμό των παροχών μακροχρόνιας φροντίδας και νέων κανόνων σχετικά με τις οικογενειακές παροχές. Οι κανόνες βελτιώνουν επίσης την ίση μεταχείριση, καθορίζοντας πότε τα κράτη μέλη μπορούν να περιορίζουν την πρόσβαση σε κοινωνικές παροχές για τους πολίτες της ΕΕ που ούτε εργάζονται ούτε αναζητούν ενεργά εργασία.
  • Δικαιότερη κινητικότητα του εργατικού δυναμικού με νέο ορισμό της απάτης στον συντονισμό της κοινωνικής ασφάλισης. Οι εργαζόμενοι θα πρέπει να είναι ασφαλισμένοι στην κοινωνική ασφάλιση στη χώρα καταγωγής τους για τουλάχιστον τρεις μήνες πριν αποσπαστούν σε άλλο κράτος μέλος. Μετά από 24 μήνες απόσπασης, πρέπει να υπάρχει διάλειμμα τουλάχιστον δύο μηνών πριν από άλλη απόσπαση. Οι αποσπάσεις πρέπει να κοινοποιούνται πριν από την πραγματοποίησή τους. Δεν θα απαιτείται κοινοποίηση για επαγγελματικά ταξίδια και για βραχυπρόθεσμες αποσπάσεις μέγιστης διάρκειας τριών ημερών, σε όλους τους τομείς εκτός από τον κατασκευαστικό τομέα.
  • Νέες ρυθμίσεις για τον συντονισμό των παροχών ανεργίας σε διασυνοριακές υποθέσεις, καθώς και παράταση της περιόδου κατά την οποία ένα άτομο μπορεί να μετακινηθεί σε άλλη χώρα για να αναζητήσει εργασία, διατηρώντας παράλληλα το δικαίωμα σε παροχές ανεργίας.
  • Σαφέστεροι κανόνες για τον καθορισμό των εφαρμοστέων νομοθεσιών κοινωνικής ασφάλισης, ιδίως για την απόσπαση εργαζομένων και για την εργασία που εκτελείται σε δύο ή περισσότερα κράτη μέλη.
  • Ενίσχυση της διοικητικής συνεργασίας μεταξύ των εθνικών αρχών, μέσω της βελτίωσης της ανταλλαγής πληροφοριών σχετικά με το καθεστώς κοινωνικής ασφάλισης των ατόμων που εργάζονται σε διαφορετική χώρα, της θέσπισης σαφέστερων διαδικασιών και χρονοδιαγραμμάτων σε περίπτωση αμφιβολίας σχετικά με την εγκυρότητα των εγγράφων, καθώς και νέων εργαλείων για την πρόληψη της απάτης, των καταχρήσεων και των σφαλμάτων.

Ιστορικό

Κάθε κράτος μέλος είναι ελεύθερο να καθορίζει τα χαρακτηριστικά του δικού του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης, συμπεριλαμβανομένων των παροχών που χορηγούνται, των προϋποθέσεων επιλεξιμότητας, του τρόπου υπολογισμού των εν λόγω παροχών και των εισφορών που πρέπει να καταβάλλονται. Ταυτόχρονα, περίπου 16 εκατομμύρια ευρωπαίοι πολίτες ζουν ή εργάζονται σε άλλο κράτος μέλος. Η ΕΕ προβλέπει κανόνες για τον συντονισμό των εθνικών συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης και τη διασφάλιση της προστασίας της κοινωνικής ασφάλισης όταν ένα άτομο μετακινείται εντός των κρατών μελών της ΕΕ, καθώς και στην Ισλανδία, το Λιχτενστάιν, τη Νορβηγία και την Ελβετία.

Οι κανόνες αυτοί διευκολύνουν την ελεύθερη κυκλοφορία, διασφαλίζοντας τη συνέχεια της προστασίας των εργαζομένων, των ατόμων που αναζητούν εργασία, των σπουδαστών και άλλων, και αποτρέπουν την παραμονή ενός ατόμου χωρίς κάλυψη ή την υποχρέωση καταβολής εισφορών σε περισσότερα από ένα κράτη μέλη κάθε φορά.

Οι κανονισμοί 883/2004 και 987/2009 διέπουν αυτό το πλαίσιο συντονισμού από το 2010. Το Κοινοβούλιο και τα κράτη μέλη συμφώνησαν επί των αναθεωρημένων κανόνων, οι οποίοι προτάθηκαν από την Επιτροπή το 2016 ώστε να αντικατοπτρίζουν την αυξημένη κινητικότητα του εργατικού δυναμικού, τις εξελίξεις στα εθνικά συστήματα κοινωνικής ασφάλισης και τη σχετική νομολογία.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Malu Laker on Unsplash

Page 7 of 52

european union flag 400 clr 4948Το έργο συγχρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση