Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επέλεξε εννέα έργα παραγωγής υδρογόνου στο πλαίσιο της τρίτης δημοπρασίας της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Υδρογόνου (EHB). Σε επτά χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, τα έργα αναμένεται να παρέχουν δυναμικότητα ηλεκτρολυτικών κυψελών σχεδόν 1,1 γιγαβάτ και να παράγουν πάνω από 1,3 εκατομμύρια τόνους υδρογόνου κατά τα πρώτα 10 έτη λειτουργίας τους, με εκτιμώμενη αποφυγή εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου 9 εκατομμυρίων τόνων ισοδυνάμου CO2.
Τα επιλεγμένα έργα θα λάβουν συνολική ενωσιακή χρηματοδότηση ύψους περίπου 1,09 δισ. ευρώ από το Ταμείο Καινοτομίας, η οποία προέρχεται από το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ). Το παραγόμενο υδρογόνο θα συμβάλει στη μείωση των εκπομπών από ενεργοβόρες βιομηχανίες, όπως οι μεταφορές και τα χημικά προϊόντα. Τα έργα αναμένεται να ενισχύσουν τη βιομηχανική υπεροχή, τη μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα και τις θέσεις εργασίας της Ευρώπης και να συμβάλουν στην καθαρή μετάβαση, την ενεργειακή ανεξαρτησία και την ασφάλεια της ΕΕ.
Η δημοπρασία αναθέτει επιτυχημένα έργα με επιδότηση για την κάλυψη της διαφοράς τιμής μεταξύ του κόστους παραγωγής τους και της αγοραίας τιμής. Στόχος είναι η παροχή κινήτρων για την παραγωγή και τη χρήση καθαρού υδρογόνου. Μετά την υπογραφή των συμφωνιών επιχορήγησης, τα εννέα επιλεγμένα έργα θα λάβουν σταθερή πριμοδότηση μεταξύ 0,44 και 3,49 ευρώ ανά χιλιόγραμμο πιστοποιημένου και επαληθευμένου παραγόμενου υδρογόνου, για μέγιστη περίοδο 10 ετών.
Τα επιλεγμένα έργα στο πλαίσιο των ανανεώσιμων καυσίμων υδρογόνου μη βιολογικής προέλευσης (RFNBO) Γενικό θέμα:
|
Ονομασία του έργου |
Συντονιστής |
Χώρα |
Όγκος προσφοράς (τόνοι υδρογόνου άνω των 10 ετών) |
Ικανότητα υποβολής προσφορών (ηλεκτρικά μεγαβάτ) |
Αναμενόμενη αποφυγή αερίων του θερμοκηπίου* (χιλιοστών ισοδυνάμου CO 2 σε διάστημα 10 ετών) |
Τιμή προσφοράς (EUR/kg) |
|
ΑΝ-1-Β |
ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΥΔΡΟΓΟΝΟ Α.Ε. |
Ελλάδα |
38,654
|
25 MWe |
264.39 |
0,57 ευρώ
|
|
Τ2Χ |
TURN2X Ενεργητικό Co II EXTREMADURA SL |
Ισπανία |
6,390
|
9 MWe |
43.71 |
0,62 ευρώ
|
|
ΝΚΚ |
Μοργκεν |
Δανία |
445,000
|
300 MWe |
3,043.80 |
0,95 ευρώ
|
|
Άλμπα |
Hy2gen Nordic AS |
Δανία
|
144,118
|
100 MWe |
985.77 |
0,97 ευρώ
|
|
Hy4IND |
της Wiener Wasserstoff GmbH |
Αυστρία |
3,036
|
5 MWe |
20.77 |
0,98 ευρώ |
Κατάλογος επιλεγμένων έργων στο πλαίσιο του θέματος των ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών:
|
Ονομασία του έργου |
Συντονιστής |
Χώρα |
Όγκος προσφοράς (τόνοι υδρογόνου άνω των 10 ετών) |
Ικανότητα υποβολής προσφορών (ηλεκτρικά μεγαβάτ) |
Αναμενόμενη αποφυγή αερίων του θερμοκηπίου* (χιλιοστών ισοδυνάμου CO 2 σε διάστημα 10 ετών) |
Τιμή προσφοράς (EUR/kg) |
|
Σύννεφο μούρο |
το Vetyalfa Oy |
Φινλανδία |
508,915
|
500 MWe |
3,481 |
0,44 ευρώ
|
|
Λοτς |
Λοτς |
Γερμανία |
140,554
|
120 MWe |
964.5 |
1,10 ευρώ
|
Κατάλογος επιλεγμένων έργων στο πλαίσιο του θέματος «Θαλάσσιες αερομεταφορές»:
|
Ονομασία του έργου |
Συντονιστής |
Χώρα |
Όγκος προσφοράς (τόνοι υδρογόνου άνω των 10 ετών) |
Ικανότητα υποβολής προσφορών (ηλεκτρικά μεγαβάτ) |
Αναμενόμενη αποφυγή αερίων του θερμοκηπίου* (χιλιοστών ισοδυνάμου CO 2 σε διάστημα 10 ετών) |
Τιμή προσφοράς (EUR/kg) |
|
Γεν2-LH2 |
Gen2 Ενέργεια AS |
Νορβηγία |
17,886
|
12 MWe |
122.34 |
3,48 ευρώ
|
|
ΡόγκαλαντH2 |
ΠΡΑΣΙΝΟ H AS |
Νορβηγία |
17,700
|
12,5 MWe |
121.07 |
3,49 ευρώ
|
* Για τους όγκους RFNBO H 2, που υπολογίζονται με βάση τον δείκτη αναφοράς ΣΕΔΕ 2021-2025 των 6,84 τόνων CO2e/tH2, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η πρόσθετη μείωση του άνθρακα λόγω των αποτελεσμάτων υποκατάστασης στην εφαρμογή τελικής χρήσης H2 (δηλαδή συντηρητική εκτίμηση). Οποιοσδήποτε ηλεκτρολυτικός όγκος παραγωγής υδρογόνου χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών θεωρείται ότι αποφεύγει τουλάχιστον το 70 % των εκπομπών σε σύγκριση με το συγκριτικό ορυκτό καύσιμο.
Ο πλειστηριασμός κατανέμει χρηματοδοτική στήριξη μέσω ανταγωνιστικής διαδικασίας υποβολής προσφορών, σχεδιασμένης για τη μεγιστοποίηση της μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, στηρίζοντας παράλληλα τη διαπίστωση των τιμών της αγοράς. Τα έργα κατατάχθηκαν σύμφωνα με την τιμή προσφοράς τους, αντικατοπτρίζοντας το επίπεδο στήριξης που απαιτείται ανά χιλιόγραμμο παραγόμενου καθαρού υδρογόνου. Μετά από αξιολόγηση της επιλεξιμότητας και της ποιότητάς τους, τα έργα επιλέχθηκαν κατά αύξουσα σειρά τιμής προσφοράς έως ότου κατανεμηθεί πλήρως ο διαθέσιμος προϋπολογισμός του Ταμείου Καινοτομίας.
Επιπλέον, η Ισπανία και η Γερμανία συμμετέχουν μέσω της λειτουργίας «Δημοπρασίες ως υπηρεσία», προσθέτοντας επιπλέον 1,7 δισ. ευρώ σε εθνικούς πόρους. Αυτό επιτρέπει στα κράτη μέλη να χρησιμοποιούν εθνικούς πόρους για τη στήριξη έργων στην επικράτειά τους που έχουν υποβληθεί σε πλειστηριασμό. Το χαρακτηριστικό αυτό μειώνει τον διοικητικό φόρτο και διασφαλίζει τη συντονισμένη και οικονομικά αποδοτική κατανομή της δημόσιας στήριξης σε ολόκληρη την Ευρώπη. Η Γερμανία θα στηρίξει την παραγωγή υδρογόνου από ΑΚΜΒΠ με ποσό έως 1,3 δισ. ευρώ και η Ισπανία θα συνεισφέρει έως και 440 εκατ. ευρώ. Τα έργα που περιλαμβάνονται στον εφεδρικό κατάλογο του Ταμείου Καινοτομίας και εμπίπτουν στον προϋπολογισμό που διατίθεται από τα συμμετέχοντα κράτη μέλη, και σύμφωνα με τη συνολική σειρά κατάταξης, μπορούν να διαβιβάζονται στις αρμόδιες εθνικές αρχές για την έναρξη της προετοιμασίας των συμφωνιών επιχορήγησης. Η δυνατότητα αυτή θα προσφερθεί σε τρία έργα που βρίσκονται στην Ισπανία και τρία στη Δανία. Οι «δημοπρασίες ως υπηρεσία» είναι ανοικτές σε όλα τα κράτη μέλη, παρέχοντάς τους τη δυνατότητα να επωφεληθούν από τον χώρο πλειστηριασμών σε επίπεδο ΕΕ και να χορηγήσουν εθνική χρηματοδότηση σε πρόσθετα έργα με απλουστευμένη διαδικασία.
Επόμενα βήματα
Ο Ευρωπαϊκός Εκτελεστικός Οργανισμός για το Κλίμα, τις Υποδομές και το Περιβάλλον (CINEA) θα ξεκινήσει την επίσημη προετοιμασία των συμφωνιών επιχορήγησης με τα επιλεγμένα έργα. Το στάδιο αυτό θα επιβεβαιώσει τους τελικούς όρους της χρηματοδοτικής στήριξης, συμπεριλαμβανομένης της χορηγηθείσας σταθερής πριμοδότησης ανά χιλιόγραμμο υδρογόνου και του χρονοδιαγράμματος υλοποίησης. Οι συμφωνίες αναμένεται να υπογραφούν το τελευταίο τρίμηνο του 2026.
Τα επιλεγμένα έργα θα πρέπει να κλείσουν από χρηματοδοτική άποψη εντός δυόμισι ετών από την υπογραφή της επιχορήγησης και να τεθούν σε λειτουργία εντός πέντε ετών. Οι δεσμεύσεις αυτές συνοδεύονται από εγγύηση ολοκλήρωσης που παρέχεται από τα έργα στην Επιτροπή.
Ο CINEA θα συνεχίσει να παρακολουθεί την πρόοδο καθ' όλη τη διάρκεια της υλοποίησης, ώστε να διασφαλίζεται ότι τα έργα υλοποιούνται όπως έχει προγραμματιστεί και ότι η στήριξη χρησιμοποιείται σύμφωνα με τους συμφωνηθέντες όρους.
Ιστορικό
Τα εννέα έργα επιλέχθηκαν ως αποτέλεσμα της τρίτης δημοπρασίας για την εγχώρια παραγωγή υδρογόνου της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Υδρογόνου. Αποσκοπεί στην τόνωση της εγχώριας παραγωγής ανανεώσιμων καυσίμων μη βιολογικής προέλευσης και, για πρώτη φορά, ηλεκτρολυτικού υδρογόνου χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών, μέσω ειδικών χρηματοδοτικών ροών. Η δημοπρασία περιλάμβανε ειδικό θέμα για τους παραγωγούς υδρογόνου που προμηθεύουν αγοραστές στους τομείς της ναυτιλίας και της αεροπορίας. Ο τρίτος αυτός πλειστηριασμός ολοκληρώθηκε στις 19 Φεβρουαρίου 2026 και προσέλκυσε 58 προσφορές από 11 χώρες, με αποτέλεσμα υπερπροσφορά άνω του εξαπλάσιου του προϋπολογισμού των 1,3 δισ. ευρώ.
Το Ταμείο Καινοτομίας έχει εκτιμώμενο συνολικό προϋπολογισμό 40 δισ. ευρώ από το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών της ΕΕ για την περίοδο από το 2020 έως το 2030. Δημιουργεί οικονομικά κίνητρα για τις εταιρείες και τις δημόσιες αρχές ώστε να επενδύσουν σε τεχνολογίες μηδενικών καθαρών εκπομπών αιχμής και να στηρίξουν τη μετάβαση της Ευρώπης στην κλιματική ουδετερότητα. Το Ταμείο Καινοτομίας έχει ήδη χορηγήσει περίπου 260 καινοτόμα έργα σε ολόκληρο τον ΕΟΧ.
Οι δημοπρασίες της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Υδρογόνου συμπληρώνουν τις προσκλήσεις υποβολής προτάσεων του Ταμείου Καινοτομίας, καθιστώντας δυνατή την κατανομή της στήριξης με βάση την αγορά, συμβάλλοντας στη διοχέτευση χρηματοδότησης εκεί όπου μπορεί να αποδεσμεύσει αποτελεσματικότερα επενδύσεις σε καινοτόμες τεχνολογίες χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών.
Πηγή: ec.europa.eu
Photo by John Cameron on Unsplash