Οι πρέσβεις των κρατών μελών στην ΕΕ (ΕΜΑ) συμφώνησαν επί της διαπραγματευτικής εντολής του Συμβουλίου σχετικά με πρόταση να βελτιωθεί η καλή διαβίωση γατών και σκύλων με τον καθορισμό ελάχιστων κανόνων σε επίπεδο ΕΕ για πρώτη φορά.
Κύρια στοιχεία της πρότασης της Επιτροπής:
Η πρόταση αποσκοπεί στη βελτίωση της καλής διαβίωσης των γατών και σκύλων που εκτρέφονται από εκτροφείς, εγκαταστάσεις πώλησης και καταφύγια, βελτιώνοντας παράλληλα την προστασία των καταναλωτών, διασφαλίζοντας τον θεμιτό ανταγωνισμό και καταπολεμώντας το παράνομο εμπόριο.
Η πρόταση δεν επηρεάζει μεμονωμένους ιδιοκτήτες ζώων συντροφιάς. Ωστόσο, όποιος επιθυμεί να διαθέσει γάτα ή σκύλο στην αγορά της ΕΕ θα πρέπει να διασφαλίσει ότι το ζώο φέρει μικροτσίπ για σκοπούς ιχνηλασιμότητας.
Οι απαιτήσεις της πρότασης νοούνται ως ελάχιστα πρότυπα με σκοπό την εναρμόνιση της αγοράς της ΕΕ. Τα κράτη μέλη, αν το επιθυμούν, έχουν το δικαίωμα να διατηρούν ή να θεσπίζουν αυστηρότερους κανόνες.
Αρχές καλής διαβίωσης
Η διαπραγματευτική θέση του Συμβουλίου διατηρεί τις κύριες αρχές καλής διαβίωσης που προτείνει η Επιτροπή:
- να ρυθμίζεται η αναπαραγωγή, με όρια επί της συχνότητας και της ελάχιστης και μέγιστης ηλικίας αναπαραγωγής
- να απαγορεύονται ορισμένες πρακτικές αναπαραγωγής, όπως η ενδογαμική αναπαραγωγή (αναπαραγωγή μεταξύ γονέων και απογόνων, μεταξύ αδελφών και ετεροθαλών αδελφών, καθώς και μεταξύ παππούδων και εγγονών)· η θέση του Συμβουλίου διευκρινίζει ότι η ενδογαμική αναπαραγωγή μπορεί, ωστόσο, να χρησιμοποιηθεί για τη διαφύλαξη τοπικών φυλών ζώων με περιορισμένη γενετική ομάδα
- να απαγορεύονται οι επώδυνοι ακρωτηριασμοί, όπως η κοπή των αυτιών, η κοπή της ουράς ή η αφαίρεση νυχιών, εκτός εάν πρόκειται για ιατρική ένδειξη
- να παρέχεται επαρκές καθαρό και γλυκό νερό, επαρκή τροφή και κατάλληλες συνθήκες στέγασης
- να έχουν οι σκύλοι καθημερινή πρόσβαση σε εξωτερικό χώρο ή να περπατούν καθημερινά· το Συμβούλιο διευκρινίζει ότι η ανωτέρω αρχή ισχύει για σκύλους ηλικίας άνω των 12 εβδομάδων
Απαιτήσεις για υπευθύνους επιχειρήσεων και εγκαταστάσεις
Το Συμβούλιο διατήρησε επίσης διατάξεις που αφορούν τις υποχρεώσεις των υπευθύνων επιχειρήσεων και των εγκαταστάσεων:
- όλες οι γάτες και οι σκύλοι πρέπει να φέρουν μικροτσίπ και να καταχωρίζονται σε εθνική βάση δεδομένων πριν από την πώληση ή τη δωρεά τους· όλες οι βάσεις δεδομένων θα είναι διαλειτουργικές με τις βάσεις δεδομένων σε άλλες χώρες της ΕΕ και θα είναι προσβάσιμες στο διαδίκτυο
- τα άτομα που φροντίζουν γάτες ή σκύλους πρέπει να κατανοούν πλήρως τη συμπεριφορά και τις ανάγκες τους
- οι εγκαταστάσεις πρέπει να διασφαλίζουν επισκέψεις από κτηνιάτρους· το Συμβούλιο διευκρινίζει τις προϋποθέσεις για τις εν λόγω επισκέψεις παροχής συμβουλών περί καλής διαβίωσης
- κατά την πώληση ή τη δωρεά γατών ή σκύλων, ο υπεύθυνος για τα ζώα αυτά πρέπει να παρέχει ενημέρωση σχετικά με την υπεύθυνη ιδιοκτησία
Κύριες αλλαγές που εισήγαγε το Συμβούλιο
Η διαπραγματευτική εντολή του Συμβουλίου επιφέρει μια σειρά βελτιώσεων στην πρόταση για την ενίσχυση της καλής διαβίωσης γατών και σκύλων:
- διευκρινίζει ότι οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων δεν πρέπει να εγκαταλείπουν γάτες ή σκύλους
- απαγορεύει την αναπαραγωγή υβριδίων (αποτέλεσμα της διασταύρωσης με άγριο είδος)
- οι θηλυκές γάτες και οι θηλυκοί σκύλοι που έχουν υποβληθεί σε δύο καισαρικές τομές δεν θα χρησιμοποιούνται για αναπαραγωγή, προκειμένου να διασφαλιστεί η προστασία της υγείας και της καλής διαβίωσής τους
- οι γάτες και οι σκύλοι που έχουν ακραία χαρακτηριστικά θα πρέπει να αποκλείονται από την αναπαραγωγή, ώστε να μην μεταδοθούν τα εν λόγω χαρακτηριστικά στις μελλοντικές γενιές σε περίπτωση που υπάρχει υψηλός κίνδυνος δυσμενών επιπτώσεων στην καλή διαβίωσή τους ή στην καλή διαβίωση των απογόνων τους
- οι γάτες και οι σκύλοι που έχουν ακραία χαρακτηριστικά συμμόρφωσης ή που έχουν υποβληθεί σε ακρωτηριασμούς θα αποκλείονται από τη συμμετοχή σε διαγωνισμούς, θεάματα ή εκθέσεις
Πεδίο εφαρμογής του προτεινόμενου κανονισμού
Δεδομένου ότι ορισμένες οργανώσεις, για παράδειγμα ΜΚΟ, χρησιμοποιούν ανάδοχες κατοικίες για τη στέγαση εγκαταλελειμμένων, αδέσποτων ή ανεπιθύμητων γατών και σκύλων, το Συμβούλιο αποφάσισε να συμπεριλάβει τις ανάδοχες κατοικίες στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού.
Αδειοδότηση των εγκαταστάσεων εκτροφής
Σύμφωνα με την αρχική πρόταση της Επιτροπής, οι εγκαταστάσεις εκτροφής που διατηρούν έως και τρεις θηλυκές γάτες ή θηλυκούς σκύλους και παράγουν συνολικά δύο ή λιγότερες γέννες ετησίως πρέπει να λαμβάνουν άδεια κατόπιν επιτόπιας επιθεώρησης από τις αρμόδιες αρχές.
Δεδομένου ότι υπάρχουν ελλείψεις επίσημων κτηνιάτρων στα κράτη μέλη και προκειμένου να μειωθεί ο διοικητικός φόρτος, το Συμβούλιο περιόρισε την απαίτηση αυτή σε εγκαταστάσεις που παράγουν περισσότερες από πέντε γέννες ετησίως ή διατηρούν περισσότερες από πέντε θηλυκές γάτες ή θηλυκούς σκύλους. Επιπλέον, η εντολή του Συμβουλίου παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να επιτρέπουν στις εγκαταστάσεις να λαμβάνουν έγκριση μέσω εξ αποστάσεως επικοινωνίας.
Εισαγωγές από χώρες εκτός ΕΕ
Σύμφωνα με την πρόταση της Επιτροπής, οι εισαγωγές θα υπόκεινται στα ίδια ή ισοδύναμα πρότυπα. Με αυτόν τον τρόπο θα ενισχυθεί η προστασία των καταναλωτών και θα διασφαλιστεί η ιχνηλασιμότητα γατών και σκύλων.
Η εντολή του Συμβουλίου εισάγει διαφοροποιήσεις μεταξύ των εισαγωγών γατών και σκύλων για διάθεση στην αγορά της ΕΕ και για μετακινήσεις μη εμπορικού χαρακτήρα, με στόχο την πρόληψη της απάτης και τη βελτίωση της ιχνηλασιμότητας σκύλων και γατών.
Όσον αφορά το πρώτο ζήτημα, η γάτα ή ο σκύλος θα πρέπει να καταχωρίζονται σε βάση δεδομένων της ΕΕ πέντε εργάσιμες ημέρες μετά την είσοδό τους στην ΕΕ. Στην αρχική πρόταση, το διάστημα ήταν εντός 48 ωρών αφότου φτάσουν στον προορισμό τους.
Όσον αφορά το δεύτερο ζήτημα, το Συμβούλιο προτείνει τη δημιουργία βάσης δεδομένων για τα ζώα συντροφιάς που ταξιδεύουν. Έτσι τα κράτη μέλη θα έχουν μια γενική εικόνα των εισαγωγών μη εμπορικού χαρακτήρα στην ΕΕ και, ως εκ τούτου, θα είναι σε θέση να εντοπίζουν ύποπτες μετακινήσεις.
Προστασία δεδομένων
Το Συμβούλιο εισήγαγε επίσης διατάξεις σχετικά με την προστασία δεδομένων, προκειμένου να διασφαλιστεί η προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που περιέχονται, για παράδειγμα, στις βάσεις δεδομένων για σκύλους και γάτες ή σε πληροφορίες που διαβιβάζονται από τις εγκαταστάσεις.
Επόμενα βήματα
Το κείμενο που συμφωνήθηκε σήμερα από τους πρέσβεις των κρατών μελών στην ΕΕ επισημοποιεί τη διαπραγματευτική θέση του Συμβουλίου. Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ της Προεδρίας του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου θα ξεκινήσουν μόλις το Κοινοβούλιο καθορίσει τη θέση του. Το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων θα καθορίσει την τελική μορφή του νομοθετήματος.
Γενικές πληροφορίες
Οι πολίτες της ΕΕ κατέχουν πάνω από 72 εκατομμύρια σκύλους και πάνω από 83 εκατομμύρια γάτες. Η εκτιμώμενη αξία των πωλήσεων γατών και σκύλων ανέρχεται σε 1,3 δισ. ευρώ ετησίως. Το 74 % των Ευρωπαίων πιστεύει ότι η καλή διαβίωση των ζώων συντροφιάς στη χώρα τους θα πρέπει να προστατεύεται καλύτερα.
Η ισχύουσα νομοθεσία της ΕΕ εφαρμόζεται μόνο σε γάτες και σκύλους που προορίζονται για επιστημονικούς σκοπούς ή μεταφέρονται για εμπορικούς σκοπούς ή με σκοπό την πρόληψη της εξάπλωσης της λύσσας και άλλων μολυσματικών νόσων. Οι εθνικοί κανόνες των κρατών μελών διαφέρουν σημαντικά. Η πρόταση αποσκοπεί στη διασφάλιση ελάχιστων εναρμονισμένων κανόνων σε ολόκληρη την ΕΕ και στη δημιουργία ισότιμων όρων ανταγωνισμού για όλους τους υπευθύνους επιχειρήσεων.
Επιπλέον, η πρόταση αποτελεί απάντηση στην έντονη έκκληση των πολιτών της ΕΕ να βελτιωθεί η καλή διαβίωση των ζώων συντροφιάς τους, όπως αναφέρεται σε ειδικό Ευρωβαρόμετρο που δημοσιεύτηκε τον Οκτώβριο του 2023 σχετικά με τη στάση των Ευρωπαίων ως προς την καλή διαβίωση των ζώων.
Πηγή: consilium.europa.eu
Photo by Alec Favale on Unsplash
