Το Συμβούλιο κατέληξε σε συμφωνία (γενική προσέγγιση) σχετικά με δέσμη δύο προτάσεων για τη μεταρρύθμιση του Ταμείου Έρευνας για τον Άνθρακα και τον Χάλυβα. Οι δύο αποφάσεις του Συμβουλίου σκοπό έχουν να επιταχύνουν και να απλουστεύσουν τις επενδύσεις στην έρευνα και την καινοτομία προς στήριξη της ανταγωνιστικότητας, καθώς και της πράσινης και δίκαιης μετάβασης του τομέα της χαλυβουργίας και των περιοχών εξόρυξης άνθρακα της ΕΕ. Η συμφωνία του Συμβουλίου παρατείνει τη διάρκεια του προγράμματος έως το 2034 (αντί του 2030, που είχε προτείνει η Επιτροπή) και κατανέμει ομοιόμορφα το ετήσιο χρηματοδοτικό κονδύλιο ώστε να καταστεί δυνατή η πραγματοποίηση επενδύσεων ύψους έως 120 εκατ. ευρώ ετησίως. Η θέση του Συμβουλίου αποσαφηνίζει επίσης τους στόχους του προγράμματος για έργα έρευνας και καινοτομίας που σχετίζονται με αυτούς τους τομείς.

Η έγκριση του Ταμείου Έρευνας για τον Άνθρακα και τον Χάλυβα είναι η πρώτη γενική προσέγγιση υπό την κυπριακή Προεδρία —σαφές μήνυμα της δέσμευσής μας για απτά αποτελέσματα με ουσιαστικό αντίκτυπο. Αποτελεί βασικό μέσο για να ενισχυθούν η ανταγωνιστικότητα και η βιωσιμότητα αυτών των κρίσιμων τομέων, πράγμα απαραίτητο για την ανθεκτικότητα, την οικονομική ισχύ και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης. Οι νέοι κανόνες θα απλουστεύσουν την πρόσβαση, θα παρατείνουν τη διάρκεια του Ταμείου και θα ενισχύσουν τη στήριξη των ΜΜΕ, επιταχύνοντας τη μετάβαση σε καθαρότερες, πιο καινοτόμες και παγκοσμίως ανταγωνιστικές ευρωπαϊκές βιομηχανίες.

Νικόδημος Δαμιανού, Υφυπουργός Έρευνας, Καινοτομίας και Ψηφιακής Πολιτικής της Κυπριακής Δημοκρατίας

Απλούστευση της πρόσβασης σε ερευνητικά κονδύλια για τον άνθρακα και τον χάλυβα

Το μεταρρυθμισμένο Ταμείο Έρευνας για τον Άνθρακα και τον Χάλυβα αυξάνει την ετήσια χρηματοδότηση, επιτρέποντας συνολικές επενδύσεις ύψους περίπου 800 εκατ. ευρώ στην έρευνα και την καινοτομία. Η μεταρρύθμιση αυξάνει τα ποσοστά συγχρηματοδότησης, ευθυγραμμίζοντάς τα με το πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη»: οι συμμετέχοντες από τον κλάδο θα λαμβάνουν πλέον χρηματοδότηση από την ΕΕ έως το 70 % του κόστους, ενώ οι ΜΜΕ, οι νεοφυείς επιχειρήσεις και η ακαδημαϊκή κοινότητα έως και το 100 %. Οι αλλαγές αυτές έχουν σχεδιαστεί για να απλουστεύσουν το χρηματοδοτικό τοπίο της ΕΕ και να καταστήσουν το Ταμείο ελκυστικότερο, ανοίγοντας παράλληλα τον δρόμο για τη μελλοντική ενσωμάτωσή του σε άλλα προγράμματα της ΕΕ, όπως το Ταμείο Καινοτομίας και το πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη».

Επόμενα βήματα

Η γενική προσέγγιση που συμφωνήθηκε σήμερα επισημοποιεί τη συμφωνία του Συμβουλίου σχετικά με τη δέσμη μεταρρυθμίσεων. Για να μπορέσει να εγκριθεί το μεταρρυθμισμένο νομικό πλαίσιο του Ταμείου Έρευνας για τον Άνθρακα και τον Χάλυβα πρέπει να προηγηθούν η έγκριση της μίας απόφασης του Συμβουλίου από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και διαβούλευση με το συγκεκριμένο θεσμικό όργανο για την άλλη. Το Συμβούλιο θα ψηφίσει μόλις ολοκληρωθούν τα διαδικαστικά στάδια με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Μόλις εγκριθεί και δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ, η μεταρρύθμιση αναμένεται να τεθεί σε ισχύ τον Ιανουάριο του 2027.

Γενικό πλαίσιο

Το Ταμείο Έρευνας για τον Άνθρακα και τον Χάλυβα (ΤΕΑΧ) ιδρύθηκε το 2002 μετά τη λήξη της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Κοινότητα Άνθρακα και Χάλυβα (ΕΚΑΧ). Το Ταμείο χρησιμοποιεί ετήσιους τόκους από τα εναπομένοντα περιουσιακά στοιχεία της ΕΚΑΧ για τη στήριξη έργων έρευνας και καινοτομίας που ενισχύουν την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών βιομηχανιών άνθρακα και χάλυβα. Είναι ανεξάρτητο από το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο και λειτουργεί με τη δική του νομική βάση.

Οι προτάσεις για την αναθεώρηση του νομικού πλαισίου του ΤΕΑΧ αποσκοπούν στη στήριξη της απανθρακοποίησης και της καθαρής μετάβασης των τομέων αυτών, ενισχύοντας παράλληλα την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης. Η αναθεώρηση ευθυγραμμίζει τους στόχους του Ταμείου με πολιτικές της ΕΕ όπως η πυξίδα ανταγωνιστικότητας, η συμφωνία για καθαρή βιομηχανία και το ευρωπαϊκό σχέδιο δράσης για τον χάλυβα και τα μέταλλα—όλες οι πολιτικές αυτές δίνουν έμφαση στην απανθρακοποίηση και τον καθαρό χάλυβα. Η μεταρρύθμιση αποσκοπεί στην απλούστευση και την επιτάχυνση των επενδύσεων του ΤΕΑΧ συγχωνεύοντας τις τεχνικές και δημοσιονομικές κατευθυντήριες γραμμές σε μια ενιαία απόφαση του Συμβουλίου που θα περιγράφει λεπτομερώς την επενδυτική στρατηγική για τα περιουσιακά στοιχεία του Ταμείου.

Η δέσμη μεταρρυθμίσεων αποτελείται από δύο αποφάσεις του Συμβουλίου: μία για το πώς θα χρησιμοποιηθούν τα χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία της ΕΚΑΧ για χρηματοδότηση της έρευνας στον τομέα του άνθρακα και του χάλυβα και μία άλλη που περιέχει πολυετείς δημοσιονομικές και τεχνικές κατευθυντήριες γραμμές για τη διαχείριση των περιουσιακών στοιχείων του Ταμείου.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Design4business on Unsplash