1. Ποιος είναι ο στόχος του νέου πλαισίου της ΕΕ για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή και γιατί είναι αναγκαίο τώρα;
Το πλαίσιο της ΕΕ για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή αποσκοπεί στην ενίσχυση της ικανότητας της Ευρώπης να προβλέπει, να προετοιμάζεται και να διαχειρίζεται τους κλιματικούς κινδύνους, προλαμβάνοντας αυτές τις επιπτώσεις και αποφεύγοντας τις ζημίες μέσω συντονισμένης δράσης σε ενωσιακό, εθνικό και τοπικό επίπεδο. Αυτή η πιο προορατική και συστημική προσέγγιση θα ενσωματώσει την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή μέσω του σχεδιασμού σε βασικές πολιτικές και σύνορα. Το πλαίσιο συνδυάζει έναν προτεινόμενο ευρωπαϊκό νόμο για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή με πρακτικά εργαλεία και υποστηρικτικά μέτρα για να βοηθήσει τις δημόσιες αρχές, τις επιχειρήσεις και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη να λαμβάνουν καλύτερα τεκμηριωμένες αποφάσεις.
Τα προκαταρκτικά στοιχεία δείχνουν ότι περισσότεροι από 35.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους από θανάτους που σχετίζονται με τη ζέστη, ενώ οι εκτιμώμενες οικονομικές απώλειες από κλιματικές ζημίες από την περίοδο 2022-2025 ανήλθαν σε περίπου 200 δισ. ευρώ ή 50 δισ. ευρώ ετησίως. Η εκτιμώμενη απόδοση των επενδύσεων στην προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή μπορεί να υπερβεί το δεκαπλάσιο της αξίας τους σε αποφευχθείσες απώλειες και ζημίες.
Η καινοτομία μπορεί να συμβάλει στον μετριασμό των καταστροφικών επιπτώσεων και ταυτόχρονα να δημιουργήσει οικονομικές ευκαιρίες. Η ζήτηση για προϊόντα, τεχνολογίες και υπηρεσίες ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή αυξάνεται με ταχείς ρυθμούς εντός και εκτός της ΕΕ, δημιουργώντας νέες αγορές και εξαγωγικές ευκαιρίες για τις εταιρείες και τους φορείς καινοτομίας της ΕΕ. Τα παγκόσμια ετήσια έσοδα από λύσεις ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή προβλέπεται να τετραπλασιαστούν σε 3,5 τρισεκατομμύρια ευρώ έως το 2050. Με τη μείωση του κατακερματισμού και τη βελτίωση της σαφήνειας όσον αφορά την κατεύθυνση της πολιτικής, το πλαίσιο της ΕΕ για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή μπορεί να συμβάλει στη στήριξη μιας αναπτυσσόμενης αγοράς, προς όφελος των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων και της ευρωπαϊκής βιομηχανίας.
Το πλαίσιο θεσπίζει κοινή βάση για τη διαχείριση των κλιματικών κινδύνων στην Ένωση και υποχρεώσεις των εθνικών αρχών να δημοσιεύουν εθνικά σχέδια, υποστηριζόμενα από κοινή πορεία αναφοράς για την υπερθέρμανση του πλανήτη που ευθυγραμμίζεται με τα τρέχοντα επιστημονικά στοιχεία. Εισάγει σαφέστερες απαιτήσεις στρατηγικού σχεδιασμού και πιο προσβάσιμες πληροφορίες σχετικά με τους κλιματικούς κινδύνους και τις λύσεις προσαρμογής.
2. Πώς μπορεί το πλαίσιο να βοηθήσει τα κράτη μέλη, τις περιφέρειες και τις τοπικές κοινότητες να προσαρμοστούν καλύτερα στα ακραία κλιματικά φαινόμενα;
Το νέο πλαίσιο θα προβλέπει σαφέστερες απαιτήσεις στρατηγικού σχεδιασμού. Τα κράτη μέλη θα είναι σε θέση να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις σχεδιασμού που υπέχουν βάσει του προτεινόμενου νόμου για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή, του ευρωπαϊκού νόμου για το κλίμα και του κανονισμού για τη διακυβέρνηση μέσω ενός νέου ενιαίου στρατηγικού σχεδίου. Με τον τρόπο αυτό θα εξορθολογιστεί και θα απλουστευθεί ο σχεδιασμός, θα βελτιωθεί η συνοχή και θα υποστηριχθεί η πιο συνεπής και συγκρίσιμη παρακολούθηση της προόδου στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού νομοθετήματος για το κλίμα, χωρίς να θεσπιστούν πρόσθετοι έλεγχοι. Το ενιαίο ενοποιημένο σχέδιο θα επιτρέψει επίσης στα κράτη μέλη να κατανοήσουν και να συγκρίνουν ευκολότερα τα αντίστοιχα σχέδιά τους, ωφελώντας ιδίως τα κράτη μέλη που μοιράζονται σύνορα και παρόμοιους κλιματικούς κινδύνους. Παραδείγματα διασυνοριακών κλιματικών κινδύνων περιλαμβάνουν διαταραχές σε διασυνδεδεμένα ενεργειακά συστήματα, υποδομές ζωτικής σημασίας, αλυσίδες εφοδιασμού και οικοσυστήματα.
Το πλαίσιο θα βελτιώσει επίσης την πρόσβαση σε εναρμονισμένες πληροφορίες για το κλίμα και πρακτικές λύσεις προσαρμογής μέσω της εισαγωγής τριών νέων ψηφιακών εργαλείων —του ευρωπαϊκού θεατή για το κλίμα, του πλοηγού των εργαλείων ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή και του εξερευνητή λύσεων αποστολών— που θα βοηθούν τις αρχές να εντοπίζουν τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν, να αξιολογούν τα τρωτά σημεία και να προσδιορίζουν πού απαιτείται επειγόντως δράση.
Επιπλέον, οι κλιματικοί κίνδυνοι διαφέρουν μεταξύ των κρατών μελών, των περιφερειών και των κοινοτήτων, και τα μέτρα που απαιτούνται για την αντιμετώπισή τους πρέπει να λαμβάνουν υπόψη αυτές τις διαφορές. Ως εκ τούτου, θα είναι σε καλύτερη θέση να διαχειρίζονται τους κλιματικούς κινδύνους βάσει του πλαισίου, διατηρώντας παράλληλα την ευελιξία που χρειάζονται για την επιλογή λύσεων που ταιριάζουν καλύτερα στους συγκεκριμένους κινδύνους, τις περιστάσεις και τις προτεραιότητές τους.
3. Ποια είναι τα κύρια εργαλεία και οι πόροι που διατίθενται βάσει του νέου πλαισίου;
Το νέο πλαίσιο εισάγει πρακτικά ψηφιακά εργαλεία και υποστηρικτικά μέτρα που διευκολύνουν την πρόσβαση και την πλοήγηση ενός ευρύτερου φάσματος χρηστών στις πληροφορίες για το κλίμα και στις γνώσεις σχετικά με την προσαρμογή. Τρία εργαλεία βρίσκονται στο επίκεντρο αυτής της προσέγγισης:
- Το European Climate Viewer, που αναπτύχθηκε από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Μεσοπρόθεσμων Μετεωρολογικών Προβλέψεων (ECMWF), είναι ένας διαδραστικός χάρτης των προβλεπόμενων κλιματικών κινδύνων που θα βοηθήσει τους χρήστες να κατανοήσουν τι σημαίνει η κοινή πορεία θέρμανσης για διάφορα μέρη της Ευρώπης για διαφορετικές χρονικές περιόδους, τοποθεσίες και τομείς. Ο θεατής αξιοποιεί τις τελευταίες πληροφορίες από την Υπηρεσία Κλιματικής Αλλαγής του Copernicus και θα εξελίσσεται καθώς καθίστανται διαθέσιμα πρόσθετα δεδομένα και λειτουργίες. Χάρη στην πρωτοβουλία «Προορισμός η Γη», θα εξελιχθεί ώστε να ενσωματώνει δυνατότητες υπερυπολογιστικής και πιο ολοκληρωμένες πληροφορίες για το κλίμα.
- Ο πλοηγός εργαλείων ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή, που αναπτύχθηκε από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος (ΕΟΠ), είναι ένα κεντρικό αποθετήριο εργαλείων ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή που έχει αξιολογηθεί ως προς την ποιότητα, το οποίο βοηθά τις δημόσιες αρχές να πλοηγηθούν στις διαθέσιμες λύσεις και να επιλέξουν εκείνες που σχετίζονται περισσότερο με την επικράτειά τους, τις τομεακές ανάγκες και τα κλιματικά τρωτά σημεία.
- Το Mission Solutions Explorer είναι μια πλατφόρμα που παρουσιάζει πρακτικές λύσεις προσαρμογής που έχουν δοκιμαστεί και δοκιμαστεί από περιφέρειες, πόλεις και κοινότητες σε ολόκληρη την ήπειρο που συμμετείχαν σε έργα στο πλαίσιο της αποστολής της ΕΕ για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή. Οι χρήστες μπορούν να φιλτράρουν τις λύσεις ανά κίνδυνο, τομέα ή τοποθεσία και να μάθουν για τα παράλληλα οφέλη, τα εμπλεκόμενα ενδιαφερόμενα μέρη, τις διαθέσιμες ευκαιρίες χρηματοδότησης και τη δυνατότητα αναπαραγωγής και αναβάθμισης.
Οι πόροι και οι δράσεις που θεσπίζονται με το παρόν πλαίσιο συμπληρώνονται από υφιστάμενα χρηματοδοτικά μέσα της ΕΕ, επενδυτικά προγράμματα, υπηρεσίες για το κλίμα και άλλες πρωτοβουλίες προσαρμογής για τη στήριξη της τοπικής και περιφερειακής δράσης.
Τέλος, εντός έξι μηνών από την έγκριση του ευρωπαϊκού νόμου για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή, η Επιτροπή θα υποβάλει σχέδιο εφαρμογής. Το σχέδιο αυτό θα προσδιορίζει την κατάλληλη στήριξη για τους στόχους του νόμου και την αποτελεσματική εφαρμογή του, μεταξύ άλλων σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο. Αυτό θα γίνει εντός του υφιστάμενου δημοσιονομικού πλαισίου και της μελλοντικής πρωτοβουλίας.
Η Επιτροπή θα υποβάλει στρατηγικό σχέδιο της Ένωσης για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή το 2028 και ανά πενταετία, ώστε να διασφαλιστεί η έγκαιρη και αποφασιστική δράση σε επίπεδο ΕΕ.
4. Πώς στηρίζει το πλαίσιο την οικονομία και την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης;
Οι οικονομικές ζημίες από τις κλιματικές επιπτώσεις είναι σημαντικές και ενέχουν αυξανόμενους κινδύνους για την οικονομική ανθεκτικότητα της Ευρώπης. Τα ακραία καιρικά φαινόμενα μπορούν να βλάψουν τις υποδομές και τα παραγωγικά περιουσιακά στοιχεία, να διακόψουν τις αλυσίδες εφοδιασμού, να διαταράξουν τα συστήματα ενέργειας και μεταφορών, να εκτροχιάσουν την επιχειρησιακή συνέχεια και να αυξήσουν την πίεση στα δημόσια οικονομικά και τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης. Οι επιπτώσεις αυτές μπορούν να υπονομεύσουν τις επενδύσεις, την παραγωγικότητα και τη μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων. Ως εκ τούτου, η επένδυση στην ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή έχει οικονομικό νόημα. Εκτιμώμενες ετήσιες επενδυτικές ανάγκες της ΕΕ για ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή και προσαρμογή σε αυτήν, ύψους περίπου 70 δισ. ευρώ ετησίως.
Το πλαίσιο αποσκοπεί στη μείωση των απωλειών που μπορούν να αποφευχθούν, ενθαρρύνοντας τον εντοπισμό και την έγκαιρη αντιμετώπιση των κλιματικών κινδύνων στις αποφάσεις σχεδιασμού και επενδύσεων. Μια κοινή προσέγγιση στη διαχείριση κλιματικών κινδύνων, σε συνδυασμό με ισχυρότερο στρατηγικό σχεδιασμό, από τη δημόσια πλευρά μπορεί επίσης να βοηθήσει τις επιχειρήσεις να κατανοήσουν καλύτερα την έκθεσή τους και να λάβουν πιο τεκμηριωμένες αποφάσεις σχετικά με την προστασία των περιουσιακών στοιχείων και των λειτουργιών.
Το πλαίσιο προβλέπει μια σειρά ευνοϊκών μέτρων για τα κράτη μέλη με σκοπό τη στήριξη των επιχειρήσεων που επενδύουν σε έργα ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή, για παράδειγμα μέσω της φορολογίας ή μέτρων κρατικών ενισχύσεων. Η δημόσια χρηματοδότηση θα πρέπει να αποτελέσει καταλύτη για την περαιτέρω κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή. Η Επιτροπή θα συνεργαστεί στενά με διεθνείς και ευρωπαϊκούς φορείς για τη στήριξη αυτού του στόχου και θα διασφαλίσει ότι οι επενδυτικές αποφάσεις αντικατοπτρίζουν καλύτερα τους κινδύνους που σχετίζονται με το κλίμα. Ομοίως, θα στηρίξει μέσω καθοδήγησης και άλλων εταιρειών πρακτικής βοήθειας την ενσωμάτωση των κλιματικών κινδύνων στα οικεία σχέδια ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή. Στις 22 Οκτωβρίου, συμπληρώνοντας το σημερινό πλαίσιο, ο Όμιλος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων παρουσίασε το σχέδιό του για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, διπλασιάζοντας τη χρηματοδότησή του για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή σε τουλάχιστον 30 δισ. ευρώ έως το 2030.
Η ασφάλιση είναι ένα άλλο κρίσιμο στοιχείο αυτής της εξίσωσης για την καλύτερη διαχείριση των κλιματικών κινδύνων, καθώς θα μειώσει την πίεση στα δημόσια οικονομικά και θα απελευθερώσει πόρους για άλλα προληπτικά μέτρα. Η Επιτροπή θα συστήσει συμμαχία για την ασφάλιση έναντι του κλίματος με σκοπό να παρουσιάσει εφαρμόσιμα μέτρα και να διερευνήσει λύσεις για τη μείωση του κενού ασφαλιστικής προστασίας για φυσικές καταστροφές. Τα μέτρα αυτά θα αποσκοπούν στην αύξηση της ασφαλιστικής κάλυψης, στην παροχή κινήτρων για την πρόληψη των κινδύνων και στη διασφάλιση επαρκούς ασφαλιστικής ικανότητας.
Η προληπτική δράση ενισχύει επίσης την ασφάλεια της Ευρώπης, όπου οι συχνότερες και σοβαρότερες κλιματικές επιπτώσεις απειλούν τη σωματική ασφάλεια των ανθρώπων στα σπίτια και τους χώρους εργασίας τους, διαταράσσοντας βασικές υπηρεσίες και θέτοντας σε κίνδυνο τη λειτουργία υποδομών ζωτικής σημασίας. Τα οφέλη της ενεργειακής ασφάλειας έρχονται επίσης με την προετοιμασία των ενεργειακών μας συστημάτων για τις κλιματικές επιπτώσεις, από τα χαμηλά επίπεδα ποταμών που διαταράσσουν τη μεταφορά καυσίμων έως τους καύσωνες που καταπονούν τα ηλεκτρικά μας δίκτυα. Βοηθώντας τις αρχές να διαχειριστούν αυτούς τους κινδύνους, το πλαίσιο θα συμβάλει στη διασφάλιση του ενεργειακού εφοδιασμού και στη μείωση του κινδύνου δαπανηρών διαταραχών.
5. Πώς θα συμβάλει το πλαίσιο στην προστασία των ευρωπαίων πολιτών και επιχειρήσεων;
Οι κλιματικές επιπτώσεις επηρεάζουν την υγεία, την ασφάλεια, τα μέσα διαβίωσης και την ποιότητα ζωής των ανθρώπων, καθώς και τη συνέχεια των βασικών υπηρεσιών και των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων. Η ακραία ζέστη, οι πλημμύρες, οι ξηρασίες και οι δασικές πυρκαγιές μπορούν επίσης να προκαλέσουν άμεσες βλάβες, να διαταράξουν τις δημόσιες υπηρεσίες και να βλάψουν τα σπίτια, τους χώρους εργασίας και τις υποδομές. Στόχος του πλαισίου είναι να στηρίξει και να καταστήσει δυνατές δράσεις που ελαχιστοποιούν τις βλάβες και τις ζημίες που προκαλούνται από αυτές τις επιπτώσεις.
Για τους πολίτες, η ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή πρέπει να είναι δίκαιη. Οι κλιματικές επιπτώσεις δεν επηρεάζουν όλους εξίσου: τα άτομα που βρίσκονται σε ευάλωτη κατάσταση μπορεί να αντιμετωπίσουν μεγαλύτερη έκθεση σε κινδύνους και να έχουν λιγότερους πόρους για να προετοιμαστούν, να ανακάμψουν ή να προσαρμοστούν, αυξάνοντας τις περιφερειακές ανισότητες. Το πλαίσιο εισάγει την έννοια της «δίκαιης ανθεκτικότητας», ώστε να διασφαλιστεί ότι οι διαφορές αυτές λαμβάνονται υπόψη κατά τη διαχείριση των κλιματικών κινδύνων. Η βελτίωση των εκτιμήσεων κινδύνων και η λήψη δημόσιων αποφάσεων με βάση τους κλιματικούς κινδύνους θα συμβάλουν στον εντοπισμό των ευάλωτων ομάδων και περιφερειών, καθιστώντας δυνατό τον έγκαιρο εντοπισμό των κλιματικών κινδύνων και τη λήψη στοχευμένων προστατευτικών μέτρων. Η Επιτροπή λαμβάνει περαιτέρω μέτρα για την καλύτερη προστασία των πλέον εκτεθειμένων σε κλιματικούς κινδύνους, μεταξύ άλλων με τον εντοπισμό 100 από τα πλέον ευάλωτα στο κλίμα εδάφη της Ευρώπης και τη σύσταση συμμαχίας για την ασφάλιση για το κλίμα με σκοπό τη βελτίωση της ασφαλιστικής προστασίας και τη στήριξη της πρόληψης των κινδύνων.
Η Επιτροπή θα συμπληρώσει τις προσπάθειες αυτές με ένα ολοκληρωμένο ευρωπαϊκό σχέδιο για το κύμα καύσωνα, ανταποκρινόμενη στην επείγουσα ανάγκη να ενισχυθεί η ετοιμότητα της ΕΕ για τον αντίκτυπο της ζέστης στην υγεία, ιδίως στις ευάλωτες ομάδες και στα συστήματα υγείας της ΕΕ, και στη δρομολόγηση συμβουλευτικής ομάδας PreparEU για την ετοιμότητα έναντι καταστροφών. Ενόψει των θερμικών επιπτώσεων των λεκανών απορροής ποταμών της ΕΕ, η Επιτροπή θα παρουσιάσει επίσης μια νέα ευρωπαϊκή πρωτοβουλία για τα ύδατα, η οποία θα επικεντρώνεται στην αποδοτική χρήση και επαναχρησιμοποίηση των υδάτων, στην ανθεκτικότητα στην ξηρασία και στις πλημμύρες, και θα δημοσιεύσει νέες κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τη διαχείριση του κινδύνου ξηρασίας και τους δείκτες ξηρασίας πριν από το τέλος του τρέχοντος έτους.
Πρωτοβουλίες, όπως το Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα, προωθούν επενδύσεις σε τεχνολογίες ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή για τη στήριξη των πλέον ευάλωτων ατόμων και η πρόσφατη πρόταση για αναθεωρημένη οδηγία για τις δημόσιες συμβάσεις, για παράδειγμα, θα προωθήσει λύσεις ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή στην αγορά χάρη στη συμπερίληψη της ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή ως ποιοτικού κριτηρίου για τους αγοραστές του δημόσιου τομέα.
6. Πώς είναι συμβατό το πλαίσιο με άλλες πολιτικές και τομείς της ΕΕ;
Η ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή αποτελεί οριζόντιο ζήτημα για όλους τους τομείς της οικονομίας. Οι κλιματικές επιπτώσεις επηρεάζουν και υπονομεύουν την εφαρμογή και την αποτελεσματικότητα των πολιτικών της ΕΕ στους τομείς των υποδομών, της ενέργειας, της γεωργίας, των υδάτων, της υγείας, των μεταφορών, του περιβάλλοντος και της οικονομικής ανάπτυξης. Ως εκ τούτου, η ενσωμάτωση των κλιματικών κινδύνων στη λήψη αποφάσεων είναι απαραίτητη για την προστασία των επενδύσεων, τη διατήρηση βασικών υπηρεσιών και τη διασφάλιση ότι η πρόοδος σε έναν τομέα πολιτικής δεν υπονομεύεται από τις κλιματικές επιπτώσεις σε έναν άλλο.
Το πλαίσιο βασίζεται στις υφιστάμενες πολιτικές προσαρμογής της ΕΕ και των κρατών μελών, συμπεριλαμβανομένου του ευρωπαϊκού νομοθετήματος για το κλίμα και της στρατηγικής της ΕΕ για την προσαρμογή. Εφαρμόζει την αρχή της ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή εκ σχεδιασμού σε όλες τις πολιτικές της ΕΕ και επιδιώκει να βελτιώσει τη συνοχή μέσω μιας κοινής πορείας αναφοράς για την υπερθέρμανση του πλανήτη όσον αφορά τις προτάσεις πολιτικής και τις πρωτοβουλίες, σαφέστερων απαιτήσεων στρατηγικού σχεδιασμού και πιο προσβάσιμων πληροφοριών για το κλίμα.
Η δυνατότητα των κρατών μελών να εκπληρώνουν τις υποχρεώσεις σχεδιασμού που υπέχουν βάσει του νόμου για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή, του ευρωπαϊκού νόμου για το κλίμα και του κανονισμού για τη διακυβέρνηση μέσω ενιαίου ενοποιημένου σχεδίου θα μειώσει επίσης τις επικαλύψεις και θα αξιοποιήσει καλύτερα τις υφιστάμενες διαδικασίες και αξιολογήσεις.
Στην πράξη, το πλαίσιο μπορεί να στηρίξει την ενσωμάτωση των κλιματικών κινδύνων στον σχεδιασμό υποδομών, στις επενδυτικές αποφάσεις και στις τομεακές στρατηγικές. Για παράδειγμα, ο σχεδιασμός με γνώμονα το κλίμα μπορεί να συμβάλει στον εντοπισμό τρωτών σημείων στα ενεργειακά δίκτυα, τα συστήματα ύδρευσης, τις υποδομές μεταφορών και τη γεωργική παραγωγή, καθώς και στις μεταξύ τους αλληλεξαρτήσεις.
Μπορεί επίσης να συμπληρώσει τις υφιστάμενες προσεγγίσεις όσον αφορά τις βιώσιμες επενδύσεις και τις περιβαλλοντικές διασφαλίσεις, συμπεριλαμβανομένης της αρχής της «μη πρόκλησης σημαντικής βλάβης», κατά περίπτωση.
Το πλαίσιο σέβεται τις διαφορετικές ευθύνες και περιστάσεις των κρατών μελών. Θεσπίζει μια κοινή βάση για τη διαχείριση των κλιματικών κινδύνων, αφήνοντας παράλληλα στις εθνικές, περιφερειακές και τοπικές αρχές ευελιξία για τον καθορισμό των καταλληλότερων μέτρων. Η προσέγγιση αυτή αποσκοπεί στη βελτίωση της συνέπειας σε ολόκληρη την Ευρώπη χωρίς την επιβολή ενός ενιαίου μοντέλου για όλους.
7. Πώς ενσωματώνει το πλαίσιο τη διεθνή δράση για την προσαρμογή;
Το πλαίσιο βασίζεται πρωτίστως στη συμφωνία του Παρισιού και στις υφιστάμενες διεθνείς και ευρωπαϊκές δεσμεύσεις. Αντικατοπτρίζει την αρχή ότι ο μετριασμός και η προσαρμογή πρέπει να προχωρήσουν από κοινού: οι μειώσεις των παγκόσμιων εκπομπών είναι απαραίτητες για τον περιορισμό των μελλοντικών κλιματικών κινδύνων, ενώ η προσαρμογή είναι απαραίτητη για τη διαχείριση των επιπτώσεων που ήδη συμβαίνουν και την πρόληψή τους.
Μέσω ειδικών εταιρικών σχέσεων για την ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή, η ΕΕ αποσκοπεί επίσης στη σφυρηλάτηση νέων και στην ενίσχυση των υφιστάμενων διμερών σχέσεων με τρίτες χώρες και στην ενίσχυση της συνεργασίας με περιφερειακούς οργανισμούς και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη, με σκοπό την προώθηση της παγκόσμιας ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή και της ευρύτερης υιοθέτησης λύσεων προσαρμογής.
Η ΕΕ στηρίζει επίσης την πρακτική δράση προσαρμογής μέσω πρωτοβουλιών όπως η αποστολή της ΕΕ για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή, η οποία συνεργάζεται με περιφέρειες και κοινότητες για την επιτάχυνση της ανάπτυξης και της εφαρμογής λύσεων ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή. Η φιλοδοξία της αποστολής να στηρίξει τουλάχιστον 150 ευρωπαϊκές περιφέρειες και κοινότητες ώστε να καταστούν ανθεκτικές στην κλιματική αλλαγή έως το 2030 παρέχει μια σημαντική συμπληρωματική οδό για τη μετουσίωση της γνώσης σε δράση.
Το Mission Solutions Explorer θα βοηθήσει στην ανταλλαγή διδαγμάτων από αυτές τις προσπάθειες, συμπεριλαμβανομένων πρακτικών προσεγγίσεων που μπορούν να προσαρμοστούν και να αναπαραχθούν σε διαφορετικά περιβάλλοντα. Γενικότερα, το πλαίσιο μπορεί να ενισχύσει την ευρωπαϊκή βάση γνώσεων και την ανάπτυξη λύσεων σχετικών με τις διεθνείς προσπάθειες προσαρμογής.
Το προτεινόμενο πλαίσιο επικεντρώνεται κυρίως στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή εντός της ΕΕ. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να θεωρείται ότι συμπληρώνει τη διεθνή συνεργασία για την προσαρμογή και τη χρηματοδότηση για το κλίμα.
Πηγή: ec.europa.eu
Photo by Jan Brennenstuhl on Unsplash