Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκφράζει την ικανοποίησή της για την προσωρινή πολιτική συμφωνία στην οποία κατέληξαν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με στοχευμένη τροποποίηση για την ενίσχυση του αποθεματικού για τη σταθερότητα της αγοράς (ΑΣΑ) του συστήματος εμπορίας εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ της ΕΕ).
Μετά την πρόταση της Επιτροπής τον Απρίλιο του 2026 και την υλοποίηση των συμπερασμάτων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου την περασμένη εβδομάδα στις 16 Οκτωβρίου, αυτή η ταχεία συμφωνία θα συμβάλει στη διασφάλιση μιας σταθερής και εύρυθμα λειτουργούσας αγοράς ανθρακούχων εκπομπών στην ΕΕ και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας του ΣΕΔΕ της ΕΕ στην υπερβολική αστάθεια των τιμών. Ως εκ τούτου, σημειώνει επίσης απτή πρόοδο όσον αφορά την εφαρμογή του χάρτη πορείας «Μία Ευρώπη, μία αγορά» που συμφωνήθηκε μεταξύ των θεσμικών οργάνων της ΕΕ για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης έως το τέλος του 2027.
Σύμφωνα με το ισχύον σύστημα, όλα τα δικαιώματα εκπομπής στο αποθεματικό άνω των 400 εκατομμυρίων ακυρώνονται. Χάρη στη συμφωνία, το αποθεματικό θα μπορεί να διατηρεί έως και 700 εκατομμύρια δικαιώματα ως απόθεμα ασφαλείας για τη στήριξη της μελλοντικής σταθερότητας και προβλεψιμότητας της αγοράς. Οι νέοι αυτοί κανόνες θα ενισχύσουν την ικανότητα του αποθεματικού να λειτουργεί μακροπρόθεσμα, διατηρώντας παράλληλα τον θεμελιώδη σχεδιασμό του συστήματος βάσει κανόνων και την περιβαλλοντική ακεραιότητά του. Το ΑΣΑ μειώνει την προσφορά δικαιωμάτων στην αγορά όταν υπάρχουν υπερβολικά πολλά σε κυκλοφορία και διοχετεύει δικαιώματα όταν υπάρχει έλλειψη.
Η συμφωνία αυτή στέλνει ένα σαφές μήνυμα ότι η ΕΕ είναι προσηλωμένη σε μια προβλέψιμη και αξιόπιστη αγορά ανθρακούχων εκπομπών, παρέχοντας μεγαλύτερη ασφάλεια για τις επιχειρήσεις και επενδύσεις στην καθαρή μετάβαση. Πρόκειται για ένα πρώτο βήμα προς τον ευρύτερο εκσυγχρονισμό του αποθεματικού για τη σταθερότητα της αγοράς, για το οποίο η Επιτροπή πρότεινε περαιτέρω μεταρρυθμίσεις στο πλαίσιο της χωριστής μεταρρύθμισης του ΑΣΑ και της επανεξέτασης του ΣΕΔΕ της ΕΕ στις 17 Ιουλίου 2026.
Επόμενα βήματα
Μετά την προσωρινή αυτή συμφωνία, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της ΕΕ θα πρέπει να εγκρίνουν επίσημα το κείμενο. Στη συνέχεια, η τροποποίηση της απόφασης για το αποθεματικό για τη σταθερότητα της αγοράς αρχίζει να ισχύει με τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ.
Ιστορικό
Το ΑΣΑ, το οποίο θεσπίστηκε για πρώτη φορά το 2019, έχει σχεδιαστεί για να ενισχύσει την ανθεκτικότητα του ΣΕΔΕ της ΕΕ, προσαρμόζοντας την προσφορά δικαιωμάτων ως απάντηση στις εξελίξεις της αγοράς, καθιστώντας την αγορά ανθρακούχων εκπομπών πιο ανθεκτική σε μελλοντικούς κλυδωνισμούς και αστάθεια των τιμών. Το ΑΣΑ περιέχει αστάθεια των τιμών με τη μείωση των όγκων πλειστηριασμών κατά τη διάρκεια περιόδων πλεονασμάτων προσφοράς και την αποδέσμευση δικαιωμάτων σε περιόδους έλλειψης βάσει προκαθορισμένων κανόνων.
Η Επιτροπή υπέβαλε την πρότασή της για την ενίσχυση του ΑΣΑ τον Απρίλιο του 2026, μετά την ανακοίνωση της προέδρου κ. φον ντερ Λάιεν στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μαρτίου. Η παρούσα προσωρινή συμφωνία καλύπτει την άμεση ανάγκη ενίσχυσης της ανθεκτικότητας της αγοράς ανθρακούχων εκπομπών με τη διατήρηση των δικαιωμάτων στο αποθεματικό, ενώ η ευρύτερη επανεξέταση του ΣΕΔΕ παρέχει την ευκαιρία εκσυγχρονισμού της λειτουργίας του ΑΣΑ για την επόμενη δεκαετία.
Πηγή: ec.europa.eu
