Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκφράζει την ικανοποίησή της για την προσωρινή πολιτική συμφωνία που επιτεύχθηκε σήμερα μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της ΕΕ για την απλούστευση των προμηθειών στους τομείς της ασφάλειας και της άμυνας, τη διευκόλυνση των επενδύσεων στον τομέα της άμυνας και τη στήριξη της αμυντικής βιομηχανίας.

Η Επιτροπή πρότεινε τον γενικό αμυντικό μηχανισμό πριν από ένα χρόνο, στο πλαίσιο της ατζέντας απλούστευσης της ΕΕ για την τόνωση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης. Τα μέτρα αυτά αφορούν άμεσα τη βιομηχανία και απαιτούν ταχύτερες, πιο ευέλικτες και λιγότερο επαχθείς αμυντικές βιομηχανικές πολιτικές, ενισχύοντας την ασφάλεια και τη βιομηχανική ανθεκτικότητα της Ευρώπης.

Η σημερινή συμφωνία θα διευκολύνει τη μεταφορά αμυντικών προϊόντων εντός της ΕΕ. Οι νέες άδειες σε επίπεδο ΕΕ και οι ευρύτερες εξαιρέσεις από την προηγούμενη έγκριση θα καταστήσουν απλούστερη τη διασυνοριακή μεταφορά αμυντικών προϊόντων και θα συμβάλουν στη μείωση των καθυστερήσεων.

Η συμφωνία αποσκοπεί επίσης στον εξορθολογισμό των διαδικασιών σύναψης δημόσιων συμβάσεων στον τομέα της άμυνας για τις αναθέτουσες αρχές και τη βιομηχανία. Αυτό θα μειώσει τον διοικητικό φόρτο και θα συμβάλει στην επιτάχυνση των δημόσιων συμβάσεων στον τομέα της άμυνας.

Η προσωρινή συμφωνία εισάγει ταχύτερη αδειοδότηση για αμυντικά έργα, θεσπίζοντας προθεσμία 42 εργάσιμων ημερών για τις αποφάσεις αδειοδότησης και καθιστώντας την έγκριση αυτόματη εάν οι αρχές δεν απαντήσουν εγκαίρως. Αυτό θα βοηθήσει τα κρίσιμα αμυντικά έργα να προχωρήσουν ταχύτερα.

Τέλος, η συμφωνία απλουστεύει την πρόσβαση στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας για τη βελτίωση της εφαρμογής και την απλούστευση των διοικητικών απαιτήσεων για τους αιτούντες, σύμφωνα με τις παρατηρήσεις του κλάδου. Μειώνει επίσης την ανασφάλεια δικαίου αποσαφηνίζοντας τον τρόπο με τον οποίο εφαρμόζεται η νομοθεσία της ΕΕ για τα χημικά προϊόντα στον τομέα της άμυνας.

Επόμενα βήματα

Οι κανονισμοί θα τεθούν σε επίσημη διαδικασία έκδοσης από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο κατά τις προσεχείς εβδομάδες, ώστε να διασφαλιστεί η ταχεία έναρξη ισχύος τους.

Ιστορικό

Τον Ιούνιο του 2025 η Επιτροπή πρότεινε τη δέσμη μέτρων «Omnibus» για την αμυντική ετοιμότητα, μια δέσμη ορόσημο που ευθυγραμμίζεται με τη Λευκή Βίβλο για την ευρωπαϊκή αμυντική ετοιμότητα 2030. Σχεδιασμένη για την προώθηση μιας νοοτροπίας αμυντικής ετοιμότητας σε ολόκληρη την ΕΕ, η δέσμη μέτρων ενισχύει τις αμυντικές επενδύσεις, επιτρέποντας στα κράτη μέλη και τη βιομηχανία να ανταποκρίνονται γρήγορα και αποτελεσματικά στις κλιμακούμενες απειλές κατά της ασφάλειας. Η δέσμη περιλαμβάνει τρεις βασικούς νομοθετικούς φακέλους:

• Πρόταση κανονισμού για την επιτάχυνση της αδειοδότησης έργων αμυντικής ετοιμότητας.
• έναν τροποποιητικό κανονισμό που καλύπτει τους κανονισμούς για τα χημικά προϊόντα του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας (ΕΤΑ) και του REACH, διασφαλίζοντας μεγαλύτερη ευθυγράμμιση με τις αμυντικές ανάγκες.
• Τροποποίηση της οδηγίας για τον εξορθολογισμό των ενδοενωσιακών μεταφορών αμυντικών προϊόντων και των διαδικασιών σύναψης συμβάσεων στον τομέα της άμυνας.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Defrino Maasy on Unsplash

Το Συμβούλιο ενέκρινε το τέταρτο μέτρο διμερούς συνδρομής στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη (ΕΜΕ) για την ενίσχυση των αμυντικών ικανοτήτων και δυνατοτήτων των ενόπλων δυνάμεων του Λιβάνου. Ως εκ τούτου, η συνολική στήριξη του ΕΜΕ προς τον Λίβανο ανέρχεται σε 182 εκατ. ευρώ μέχρι σήμερα.

Η ανανέωση της κατάπαυσης του πυρός μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου προσφέρει μια μικρή πιθανότητα για τη διάσωση της χώρας από την καταστροφή. Αυτή η νέα δέσμη μέτρων συνδρομής ύψους 100 εκατ. ευρώ θα ενισχύσει σημαντικά τη στήριξη της ΕΕ προς τις ένοπλες δυνάμεις του Λιβάνου. Θα βοηθήσει το κράτος του Λιβάνου να εδραιώσει το μονοπώλιο όπλων του και να αφοπλίσει μη κρατικούς παράγοντες, όπως η Χεζμπολάχ. Ο καλύτερος τρόπος για να εξαλειφθεί η απειλή της Χεζμπολάχ είναι η ενίσχυση του κράτους, των θεσμών και της κυριαρχίας του Λιβάνου. Η σημερινή χρηματοδότηση συμβάλλει στην επίτευξη αυτού του στόχου.

Kaja Kallas, Ύπατη Εκπρόσωπος για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας

Η απόφαση υπογραμμίζει τη συνεχή συνεργασία της ΕΕ με τον Λίβανο για την προώθηση της ειρήνης και της σταθερότητας και τη στήριξη των προσπαθειών της για κυριαρχία, εδαφική ακεραιότητα και οικοδόμηση κράτους. Η Ευρωπαϊκή Ένωση υποστηρίζει επίσης τις προσπάθειες των λιβανικών αρχών να ενισχύσουν τις ένοπλες δυνάμεις του Λιβάνου προκειμένου να αποκτήσουν τον έλεγχο ολόκληρου του εδάφους του Λιβάνου.

Στο σημερινό δραματικό πλαίσιο των εχθροπραξιών και του σοβαρού αντικτύπου τους στους αμάχους, συμπεριλαμβανομένων των μεγάλης κλίμακας εκτοπισμών, των δεινών και των απωλειών ζωών, το νέο μέτρο συνδρομής αποσκοπεί στην ενίσχυση της συνολικής ικανότητας των ενόπλων δυνάμεων του Λιβάνου να παρακολουθούν, να ελέγχουν και να διασφαλίζουν το έδαφος του Λιβάνου, καθώς και να διατηρούν το κρατικό μονοπώλιο όπλων και να διασφαλίζουν την προστασία των αμάχων.

Αυτή η ολοκληρωμένη δέσμη μέτρων (μη φονικής) στήριξης του ΕΜΕ έχει σχεδιαστεί για την ενίσχυση των δυνατοτήτων των ενόπλων δυνάμεων του Λιβάνου σε πέντε καίριους τομείς μέσω της παροχής στρατιωτικού εξοπλισμού και εκπαίδευσης: έλεγχος της επικράτειας, πολυτομεακή αντίληψη, ασφάλεια στη θάλασσα, προστασία κρίσιμων στρατιωτικών εγκαταστάσεων και υγειονομική περίθαλψη.

Ιστορικό και επόμενα βήματα

Ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός για την Ειρήνη θεσπίστηκε τον Μάρτιο του 2021 για τη χρηματοδότηση δράσεων στο πλαίσιο της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας, με σκοπό την πρόληψη των συγκρούσεων, τη διατήρηση της ειρήνης και την ενίσχυση της διεθνούς ασφάλειας και σταθερότητας. Ειδικότερα, ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός για την Ειρήνη επιτρέπει στην ΕΕ να χρηματοδοτεί δράσεις που αποσκοπούν στην ενίσχυση των ικανοτήτων τρίτων κρατών και περιφερειακών και διεθνών οργανισμών σε στρατιωτικά και αμυντικά θέματα.

Τα τρία πρώτα μέτρα διμερούς συνδρομής —ύψους 6 εκατ. ευρώ, 16 εκατ. ευρώ και 60 εκατ. ευρώ, αντίστοιχα— στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού για την Ειρήνη για τη στήριξη των ενόπλων δυνάμεων του Λιβάνου εγκρίθηκαν τον Δεκέμβριο του 2022, τον Σεπτέμβριο του 2024 και τον Ιανουάριο του 2025.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by AHMAD BADER on Unsplash

Το Συμβούλιο ενέκρινε την έναρξη διαπραγματεύσεων με την Αλβανία, τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη, το Κόσοβο*, το Μαυροβούνιο, τη Βόρεια Μακεδονία και τη Σερβία («έξι εταίροι των Δυτικών Βαλκανίων») με σκοπό την επέκταση του χώρου περιαγωγής με χρέωση εσωτερικού (RLAH) της ΕΕ στους εν λόγω εταίρους.

Η απόφαση για την έναρξη διαπραγματεύσεων σχετικά με την επέκταση του χώρου περιαγωγής με χρέωση εσωτερικού στα Δυτικά Βαλκάνια στέλνει ένα σαφές μήνυμα για τη δέσμευση που έχει αναλάβει η ΕΕ όσον αφορά την περιοχή. Μεγαλύτερη συνδεσιμότητα σημαίνει περισσότερες ευκαιρίες για τους πολίτες, τις επιχειρήσεις και την οικονομική συνεργασία. Οι προσπάθειές μας για έναν διευρυμένο κοινό χώρο περιαγωγής μετουσιώνουν τα πλεονεκτήματα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης σε απτά οφέλη για την καθημερινή ζωή των ανθρώπων. Πρόκειται για κάτι περισσότερο από ένα τεχνικό βήμα —αποτελεί απτή απόδειξη του κοινού μας μέλλοντος, που ενισχύει τους δεσμούς με ολόκληρη την περιοχή και επιβεβαιώνει την ευρωπαϊκή πορεία των Δυτικών Βαλκανίων.

Μαριλένα Ραουνά, Υφυπουργός Ευρωπαϊκών Θεμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας

Ο χώρος RLAH επιτρέπει στους καταναλωτές να πραγματοποιούν κλήσεις, να αποστέλλουν γραπτά μηνύματα και να χρησιμοποιούν δεδομένα κινητής τηλεφωνίας όταν ταξιδεύουν στο εξωτερικό χωρίς να πληρώνουν πρόσθετα τέλη περιαγωγής, υπό τους ίδιους όρους που ισχύουν και στις χώρες τους. Επί του παρόντος καλύπτει την ΕΕ, τις χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου —Ισλανδία, Λιχτενστάιν και Νορβηγία— καθώς και τη Μολδαβία και την Ουκρανία.

Μετά τη σημερινή απόφαση, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα αρχίσει διαπραγματεύσεις για τομεακές συμφωνίες με καθέναν από τους έξι εταίρους των Δυτικών Βαλκανίων. Οι συμφωνίες αυτές θα βασίζονται στις υφιστάμενες συμφωνίες σταθεροποίησης και σύνδεσης (ΣΣΣ), οι οποίες στηρίζουν τη σταθερότητα, την οικονομική ολοκλήρωση και την προσέγγιση της περιοχής με την ΕΕ.

Οι τομεακές συμφωνίες θα καθορίσουν το θεσμικό πλαίσιο που απαιτείται για την εφαρμογή και τη διακυβέρνησή τους.

Καθένας από τους έξι εταίρους των Δυτικών Βαλκανίων θα πρέπει να ευθυγραμμιστεί πλήρως με το κεκτημένο της ΕΕ για την περιαγωγή και να το εφαρμόσει, πριν από την προσχώρησή του στον χώρο RLAH. Η Επιτροπή θα αξιολογήσει τη συμμόρφωση και, όταν το αποτέλεσμα είναι θετικό, θα επιβεβαιώσει ότι πληρούνται οι αναγκαίες προϋποθέσεις.

Μετά από θετική αξιολόγηση, το κοινό όργανο που έχει συσταθεί στο πλαίσιο καθεμίας από τις σχετικές συμφωνίες θα είναι σε θέση να αποφασίζει σχετικά με το αμοιβαίο άνοιγμα των αγορών περιαγωγής της ΕΕ και των εταίρων των Δυτικών Βαλκανίων, ώστε να επιτρέπεται στους πολίτες και τις επιχειρήσεις να επωφελούνται από τις υπηρεσίες περιαγωγής χωρίς πρόσθετα τέλη.

* Η ονομασία αυτή χρησιμοποιείται με επιφύλαξη των θέσεων ως προς το καθεστώς και συνάδει με την απόφαση 1244/1999 του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και τη γνώμη του Διεθνούς Δικαστηρίου σχετικά με τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσόβου.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Vitaly Gariev on Unsplash

Το Συμβούλιο ενέκρινε πλαίσιο για την εφαρμογή της στρατηγικής της ΕΕ για τα ναρκωτικά ως αντίδραση στις αυξανόμενες προκλήσεις για την υγεία, την ασφάλεια και την κοινωνία που συνιστούν η χρήση και η διακίνηση ναρκωτικών και οι οποίες ενέχουν τον κίνδυνο υπονόμευσης της λειτουργίας των δημοκρατιών μας. Ταυτόχρονα, το Συμβούλιο προσυπέγραψε το νέο σχέδιο δράσης της ΕΕ για την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών και συγκεκριμένα μέτρα για την υλοποίηση των βασικών προτεραιοτήτων που αποσκοπούν στη μείωση της χρήσης ναρκωτικών και των επιβλαβών συνεπειών από τα ναρκωτικά.

Η χρήση και η διακίνηση ναρκωτικών αποτελούν σοβαρή απειλή για τις κοινωνίες και τις δημοκρατίες μας. Με τις συγκεκριμένες και συντονισμένες δράσεις που εγκρίναμε σήμερα, η ΕΕ κλιμακώνει την αντίδρασή της για την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος, την ενίσχυση της ασφάλειας και την προστασία της ανθρώπινης υγείας και ασφάλειας.

Κώστας Φυτιρής, Υπουργός Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξης της Κυπριακής Δημοκρατίας

Η εφαρμογή της θα φέρει σε επαφή πολιτικούς φορείς με αρμόδιους για τη χάραξη και την εφαρμογή μέτρων πολιτικής από τομείς όπως η υγεία, η δικαιοσύνη, η εκπαίδευση και η επιβολή του νόμου, με στόχο την επίτευξη απτών αποτελεσμάτων σε τοπικό, εθνικό, ενωσιακό και διεθνές επίπεδο. Θα επικεντρωθεί σε τρεις κύριες συνιστώσες:

• ενισχυμένη δράση κατά της διακίνησης ναρκωτικών, μεταξύ άλλων μέσω του σχεδίου δράσης της ΕΕ και των προτεραιοτήτων της EMPACT για τη διακίνηση ναρκωτικών (της Ευρωπαϊκής Πολυκλαδικής Πλατφόρμας κατά των Εγκληματικών Απειλών)
• πλήρης αξιοποίηση των υφιστάμενων μηχανισμών, εργαλείων και διαδικασιών της ΕΕ
• καινοτόμα έργα συνεργασίας. Τα έργα αυτά θα αποτελέσουν επιχειρησιακά εργαλεία για την ενίσχυση της οικειοθελούς συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών, των οργανισμών της ΕΕ και άλλων αρμόδιων φορέων σχετικά με τις προτεραιότητες της στρατηγικής για τα ναρκωτικά όσον αφορά τη μείωση της ζήτησης και τη μείωση των επιβλαβών συνεπειών

Το σχέδιο δράσης της ΕΕ για την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών περιγράφει τις βασικές δράσεις που απαιτούνται σε ενωσιακό και εθνικό επίπεδο από το 2026 έως το 2030. Έμφαση θα πρέπει να δοθεί στην ενίσχυση της προσέγγισης «βρες πού πάει το χρήμα» (που συνίσταται στην παρακολούθηση της διαδρομής του χρήματος) και στη στερέωση της θαλάσσιας διάστασης, μεταξύ άλλων μέσω της Ευρωπαϊκής Συμμαχίας Λιμένων και της επέκτασης των δραστηριοτήτων του Κέντρου Θαλάσσιων Αναλύσεων και Επιχειρήσεων (Ναρκωτικά/MAOC-N).

Οι προσπάθειες θα πρέπει επίσης να επικεντρωθούν στην εμβάθυνση των συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, ιδίως με τους παρόχους ταχυδρομικών υπηρεσιών και υπηρεσιών αποστολής δεμάτων, στη βελτίωση της συνεργασίας με τεχνολογικές εταιρείες για την πρόληψη της διαδικτυακής στρατολόγησης —ιδίως ανηλίκων— και στη βελτίωση της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των αρχών επιβολής του νόμου και των τελωνειακών και δικαστικών αρχών.

Το πλαίσιο για την εφαρμογή της στρατηγικής της ΕΕ για τα ναρκωτικά που εγκρίθηκε σήμερα καλύπτει και τις πέντε βασικές προτεραιότητες της στρατηγικής:

• ενίσχυση της ενωσιακής και της εθνικής ετοιμότητας για την πρόβλεψη και την αντιμετώπιση απειλών κατά της υγείας και της ασφάλειας από τα ναρκωτικά
• προστασία της ανθρώπινης υγείας με τη λήψη μέτρων πρόληψης και θεραπείας βασισμένων σε επιστημονικά στοιχεία
• ενίσχυση της ασφάλειας και προστασία της κοινωνίας με αντιμετώπιση της παραγωγής και διακίνησης ναρκωτικών και της καταπολέμησης του οργανωμένου εγκλήματος
• αντιμετώπιση των επιβλαβών συνεπειών των ναρκωτικών για την προστασία των ανθρώπων και της κοινωνίας.
• οικοδόμηση ισχυρών εταιρικών σχέσεων, ιδίως με τρίτες χώρες και περιφέρειες για την αντιμετώπιση της κατάστασης με τα ναρκωτικά

Επόμενα βήματα

Κατά τη σύνοδό του στις 18-19 Ιουνίου 2026, αναμένεται ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα συζητήσει, για πρώτη φορά, τις προκλήσεις που γεννούν η χρήση και η διακίνηση ναρκωτικών.

Η πρόοδος στην εφαρμογή της στρατηγικής θα παρακολουθείται προϊόντος του χρόνου, ώστε να καθίσταται δυνατή η τεκμηριωμένη επανεξέταση. Συνολική έκθεση σχετικά με την εφαρμογή της στρατηγικής της ΕΕ για τα ναρκωτικά αναμένεται έως τα τέλη του 2032.

Ιστορικό

Το Συμβούλιο Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων ενέκρινε στις 5 Μαρτίου συμπεράσματα σχετικά με το στρατηγικό πλαίσιο της ΕΕ για τα ναρκωτικά και προσυπέγραψε τη στρατηγική της ΕΕ για τα ναρκωτικά που πρότεινε η Επιτροπή στις 4 Δεκεμβρίου 2025.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Nadine E on Unsplash