Το Συμβούλιο ενέκρινε γενική προσέγγιση σχετικά με πρόταση που επιτρέπει στην Αυστρία να τροποποιήσει τη διμερή συμφωνία οδικών μεταφορών με την Ελβετία. Η τροποποίηση θα επιτρέψει τις ενδομεταφορές στις παραμεθόριες περιοχές της Αυστρίας και της Ελβετίας όσον αφορά επιβατικές μεταφορές με πούλμαν και λεωφορεία μεταξύ των δύο χωρών.

Τόσο η Αυστρία όσο και η Ελβετία εξέφρασαν ενδιαφέρον για την επικαιροποίηση της υφιστάμενης διμερούς συμφωνίας του 1958 σχετικά με το ζήτημα των ενδομεταφορών στις παραμεθόριες περιοχές τους, οι οποίες συνδέονται στενά μεταξύ τους τόσο οικονομικά όσο και κοινωνικά, με πολλά άτομα να μετακινούνται καθημερινά και προς τις δύο κατευθύνσεις για την εργασία τους. Ωστόσο, η παραχώρηση της δυνατότητας ενδομεταφορών μεταξύ κρατών μελών της ΕΕ και τρίτης χώρας εμπίπτει στις αποκλειστικές αρμοδιότητες της ΕΕ. Παρόλα αυτά, σύμφωνα με τις Συνθήκες, η ΕΕ μπορεί να εξουσιοδοτήσει ένα κράτος μέλος να ενεργεί στους τομείς που εμπίπτουν στην αποκλειστική αρμοδιότητά της, όταν αυτό είναι δεόντως αιτιολογημένο και σαφώς καθορισμένο.

Η εξουσιοδότηση θα δώσει τη δυνατότητα στην Αυστρία να τροποποιήσει τη διμερή συμφωνία ώστε να επιτραπούν περιορισμένες ενδομεταφορές σε καθορισμένες παραμεθόριες περιοχές. Αυτό θα επιτρέψει, κατά την εκτέλεση επιβατικών υπηρεσιών μεταξύ Αυστρίας και Ελβετίας, την επιβίβαση και την αποβίβαση επιβατών εντός των εν λόγω περιοχών, με αποτέλεσμα τη βελτίωση της επιχειρησιακής αποδοτικότητας. Το μέτρο αναμένεται επίσης να αυξήσει τη διασυνοριακή συνδεσιμότητα, να ενισχύσει περαιτέρω την περιφερειακή ολοκλήρωση και να προωθήσει μια πιο βιώσιμη κινητικότητα καθιστώντας τις υπηρεσίες πούλμαν και λεωφορείων ελκυστικότερη εναλλακτική επιλογή αντί της χρήσης ιδιωτικών αυτοκινήτων.

Οι ενδομεταφορές θα περιορίζονται αυστηρά στις καθορισμένες διοικητικές περιφέρειες Bludenz, Bregenz, Dornbirn, Feldkirch στην περιοχή Vorarlberg και στην περιφέρεια Landeck στην περιφέρεια του Τιρόλου.

Επόμενα βήματα

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν έχει ακόμη καθορίσει τη θέση του. Η Προεδρία μπορεί να αρχίσει διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, μόλις αυτό καταλήξει στη διαπραγματευτική του θέση, με σκοπό την επίτευξη συμφωνίας επί του φακέλου.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Denys Nevozhai on Unsplash

Το Συμβούλιο επέβαλε περιοριστικά μέτρα σε οκτώ άτομα που ευθύνονται για τη διάπραξη σοβαρών παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, για ενέργειες καταστολής της κοινωνίας των πολιτών και της δημοκρατικής αντιπολίτευσης και για την υπονόμευση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου στη Ρωσία.

Οι νέες καταχωρίσεις στοχεύουν μέλη του δικαστικού σώματος —2 δικαστές, έναν εισαγγελέα και έναν ανακριτή— που εμπλέκονται σε πολιτικά υποκινούμενες δίκες και ευθύνονται για την καταδίκη των Ρώσων ακτιβιστών Dmitry Skurikhin και Oleg Belousov με πολιτικά υποκινούμενες κατηγορίες. Επιπλέον, τα μέτρα που συμφωνήθηκαν σήμερα στοχεύουν τους επικεφαλής σωφρονιστικών ιδρυμάτων και ενός κέντρου προφυλάκισης, όπου τέθηκαν υπό κράτηση και σε απομόνωση υπό απάνθρωπες και ταπεινωτικές συνθήκες οι πολιτικοί κρατούμενοι Aleksei Gorinov, Pavel Kushnir, Mikhail Kriger και η δημοσιογράφος Maria Ponomarenko, οι οποίοι είχαν εκφράσει την αντίθεσή τους στον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και επικρίνει το καθεστώς του Putin.

Τα άτομα που καταχωρίστηκαν σήμερα στον κατάλογο υπόκεινται σε δέσμευση περιουσιακών στοιχείων, ενώ απαγορεύεται να τους διατίθενται κεφάλαια από πολίτες και εταιρείες της ΕΕ. Επιπλέον, υπόκεινται σε ταξιδιωτική απαγόρευση, βάσει της οποίας δεν επιτρέπεται να εισέλθουν στο έδαφος της ΕΕ ή να διέλθουν από αυτό.

Η ΕΕ εξακολουθεί να καταδικάζει απερίφραστα τις παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και τις ενέργειες καταστολής στη Ρωσία και ανησυχεί σοβαρά για τη συνεχιζόμενη επιδείνωση της κατάστασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα, ιδίως στο πλαίσιο του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.

Οι σχετικές νομικές πράξεις έχουν δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ.

Γενικές πληροφορίες

Τον Μάρτιο του 2024, το Συμβούλιο θέσπισε νέο πλαίσιο περιοριστικών μέτρων κατά όσων ευθύνονται για σοβαρές παραβιάσεις ή καταπατήσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καταστολή της κοινωνίας των πολιτών και της δημοκρατικής αντιπολίτευσης και υπονόμευση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου στη Ρωσία, ως απάντηση της ΕΕ στην εντεινόμενη και συστηματική καταστολή στη Ρωσία. Το νέο πλαίσιο θεσπίστηκε μετά τον θάνατο του Alexei Navalny.

Το πλαίσιο αυτό επιτρέπει στην ΕΕ να θέτει στο στόχαστρο και όσους παρέχουν στήριξη ή εμπλέκονται στις ανωτέρω καταδικαστέες πράξεις. Επιπλέον, επιβάλλει εμπορικούς περιορισμούς στις εξαγωγές προς τη Ρωσία εξοπλισμού που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για εσωτερική καταστολή και για την παρακολούθηση ή την υποκλοπή τηλεπικοινωνιών.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Nicolas J Leclercq on Unsplash

Το Συμβούλιο έδωσε το πράσινο φως για την υπογραφή ευρείας δέσμης συμφωνιών μεταξύ της ΕΕ και της Ελβετίας με στόχο την εμβάθυνση και την επέκταση των διμερών τους σχέσεων.

Το Συμβούλιο εξέδωσε απόφαση που επιτρέπει την υπογραφή ευρείας δέσμης συμφωνιών με την Ελβετία, ως το λογικό επόμενο βήμα για την ενίσχυση της μακροχρόνιας σχέσης μας. Η κυπριακή Προεδρία εργάστηκε εντατικά για την οριστικοποίηση αυτών των συμφωνιών, οι οποίες θα εμβαθύνουν και θα εκσυγχρονίσουν την εταιρική σχέση ΕΕ-Ελβετίας. Αυτό αντικατοπτρίζει πλήρως τη δέσμευσή μας να εργαστούμε για μια ισχυρότερη και πιο αυτόνομη Ένωση που θα παραμένει ανοικτή στον κόσμο.

Μαριλένα Ραουνά, Υφυπουργός Ευρωπαϊκών Θεμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας

Η ευρεία δέσμη διμερών συμφωνιών με την Ελβετία περιλαμβάνει μεταξύ άλλων τα εξής:

• την επικαιροποίηση τεσσάρων συμφωνιών που παρέχουν ήδη στην Ελβετία πρόσβαση στην εσωτερική αγορά της ΕΕ (αεροπορικές μεταφορές, χερσαίες μεταφορές, ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων και αξιολόγηση της πιστότητας)
• την επικαιροποίηση της συμφωνίας σχετικά με τις συναλλαγές γεωργικών προϊόντων
• τρεις νέες συμφωνίες για την ασφάλεια των τροφίμων, την υγεία και την ηλεκτρική ενέργεια
• νέα συμφωνία σχετικά με τη μόνιμη και δίκαιη χρηματοδοτική συνεισφορά της Ελβετίας στην οικονομική και κοινωνική συνοχή της ΕΕ
• νέα συμφωνία που επιτρέπει τη συμμετοχή της Ελβετίας σε διάφορα προγράμματα της ΕΕ
• χωριστή συμφωνία που καλύπτει τη συμμετοχή της Ελβετίας στον Οργανισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το διαστημικό πρόγραμμα, για δραστηριότητες που σχετίζονται με τις συνιστώσες του Galileo και της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Υπέρθεσης για τη Γεωστατική Πλοήγηση (EGNOS) του διαστημικού προγράμματος της Ένωσης.
• πρωτόκολλο σχετικά με την κοινοβουλευτική συνεργασία
• κοινή δήλωση σχετικά με τη θέσπιση διαλόγου υψηλού επιπέδου για την ευρεία δέσμη διμερών συμφωνιών και την πιθανή περαιτέρω ανάπτυξη των διμερών σχέσεων

Η συμφωνία για τη συμμετοχή της Ελβετίας σε προγράμματα της ΕΕ υπεγράφη στις 10 Νοεμβρίου 2025 στη Βέρνη και τέθηκε σε προσωρινή εφαρμογή από τις αρχές του 2025. Η σημερινή απόφαση θα επιτρέψει την υπογραφή της υπόλοιπης δέσμης συμφωνιών.

Η δέσμη συμφωνιών αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ της ΕΕ και της Ελβετικής Συνομοσπονδίας το 2024 και οι συνομιλίες ολοκληρώθηκαν στις 20 Δεκεμβρίου 2024.

Η σύναψη αυτής της ευρείας δέσμης συμφωνιών θα πραγματοποιηθεί μόνον εφόσον η Ελβετία ολοκληρώσει τις διαδικασίες που απαιτούνται για τη θέση της δέσμης σε ισχύ..

Επόμενα βήματα

Με την έκδοση της σημερινής απόφασης, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να υπογράψει τη συμφωνία με τις ελβετικές αρχές. Η υπογραφή έχει προγραμματιστεί για τον Μάρτιο του 2026. Μετά την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, και υπό την προϋπόθεση ότι η Ελβετία έχει ολοκληρώσει τις διαδικασίες που απαιτούνται για τη θέση της δέσμης σε ισχύ, το Συμβούλιο θα ολοκληρώσει τη διαδικασία για τη σύναψη της ευρείας δέσμης συμφωνιών ώστε αυτή να τεθεί σε ισχύ.

Γενικές πληροφορίες

Στις 20 Δεκεμβρίου 2024 η ΕΕ και η Ελβετία επιβεβαίωσαν επίσημα την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για μια ευρεία δέσμη συμφωνιών που αποσκοπούν στην εμβάθυνση και την επέκταση της διμερούς σχέσης τους. Στις 14 Απριλίου 2025 η Επιτροπή υπέβαλε στο Συμβούλιο πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για την υπογραφή και την προσωρινή εφαρμογή της συμφωνίας σχετικά με τη συμμετοχή της Ελβετίας σε προγράμματα της ΕΕ, συνοδευόμενη από σύσταση για απόφαση του Συμβουλίου για τη σύναψη της εν λόγω συμφωνίας, από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, για θέματα που εμπίπτουν στη Συνθήκη Ευρατόμ. Οι υπόλοιπες συμφωνίες μαζί με τα αντίστοιχα σχέδια αποφάσεων του Συμβουλίου για την υπογραφή και τη σύναψη περιήλθαν στο Συμβούλιο τον Ιούνιο του 2025.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Janosch Diggelmann on Unsplash

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε ελληνικό καθεστώς κρατικών ενισχύσεων ύψους 400 εκατ. ευρώ για τη στήριξη στρατηγικών επενδύσεων που προσθέτουν παραγωγική ικανότητα καθαρής τεχνολογίας (καθαρή τεχνολογία) σύμφωνα με τους στόχους της συμφωνίας για καθαρή βιομηχανία. Το μέτρο αυτό θα συμβάλει στη μετάβαση προς μια οικονομία μηδενικών καθαρών εκπομπών. Το καθεστώς εγκρίθηκε βάσει του πλαισίου κρατικών ενισχύσεων της συμφωνίας για καθαρή βιομηχανία (CISAF) που ενέκρινε η Επιτροπή στις 25 Ιουνίου 2025.

Το ελληνικό μέτρο

Η Ελλάδα κοινοποίησε στην Επιτροπή, στο πλαίσιο του τμήματος 6.1 του CISAF, καθεστώς ύψους 400 εκατ. ευρώ για τη στήριξη στρατηγικών επενδύσεων που προσθέτουν παραγωγική ικανότητα καθαρής τεχνολογίας, συμβάλλοντας στην επίτευξη των στόχων της συμφωνίας για καθαρή βιομηχανία.

Σκοπός του καθεστώτος είναι η χορήγηση ενισχύσεων για επενδύσεις που προσθέτουν παραγωγική ικανότητα για την παραγωγή, μεταξύ άλλων με δευτερογενείς πρώτες ύλες, τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών και των βασικών ειδικών κατασκευαστικών στοιχείων τους που απαριθμούνται στο παράρτημα II του CISAF, καθώς και για την παραγωγή νέων ή ανακτημένων σχετικών κρίσιμων πρώτων υλών που είναι αναγκαίες για την παραγωγή των τελικών προϊόντων ή των βασικών ειδικών κατασκευαστικών στοιχείων. Η ενίσχυση θα λάβει τη μορφή άμεσων επιχορηγήσεων και φορολογικών πλεονεκτημάτων. Το μέτρο θα είναι ανοικτό σε επιχειρήσεις σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια. Οι ενισχύσεις είναι δυνατόν να χορηγηθούν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2030.

Η Επιτροπή διαπίστωσε ότι το ελληνικό καθεστώς είναι σύμφωνο με τους όρους που καθορίζονται στο CISAF. Ειδικότερα, η ενίσχυση θα παράσχει κίνητρα για την παραγωγή καθαρών τεχνολογιών, καθώς και των βασικών ειδικών κατασκευαστικών στοιχείων τους και των σχετικών κρίσιμων πρώτων υλών.

Η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το ελληνικό καθεστώς είναι αναγκαίο, κατάλληλο και αναλογικό για την επιτάχυνση της μετάβασης προς μια οικονομία μηδενικών καθαρών εκπομπών και τη διευκόλυνση της ανάπτυξης ορισμένων οικονομικών δραστηριοτήτων, οι οποίες είναι σημαντικές για την εφαρμογή της συμφωνίας για καθαρή βιομηχανία. Αυτό συνάδει με το άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της Συνθήκης για τη λειτουργία της ΕΕ και τους όρους που καθορίζονται στο CISAF.

Σε αυτή τη βάση, η Επιτροπή ενέκρινε το μέτρο ενίσχυσης βάσει των κανόνων της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις.

Ιστορικό

Στις 25 Ιουνίου 2025, η Επιτροπή ενέκρινε το CISAF για την προώθηση μέτρων στήριξης σε τομείς καίριας σημασίας για τη μετάβαση προς μια οικονομία μηδενικών καθαρών εκπομπών, σύμφωνα με τη συμφωνία για καθαρή βιομηχανία.

Το CISAF επιτρέπει τα ακόλουθα είδη ενισχύσεων, τα οποία μπορούν να χορηγούνται από τα κράτη μέλη έως τις 31 Δεκεμβρίου 2030, προκειμένου να επιταχυνθεί η πράσινη μετάβαση:

• Μέτρα για την επιτάχυνση της ανάπτυξης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών (τμήματα 4.1 και 4.2). Τα κράτη μέλη μπορούν να θεσπίσουν καθεστώτα για επενδύσεις σε όλες τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, καθώς και στην αποθήκευση ενέργειας, με απλουστευμένες διαδικασίες υποβολής προσφορών. Προβλέπονται επίσης ειδικοί κανόνες για την επιτάχυνση της ανάπτυξης καυσίμων χαμηλών ανθρακούχων εκπομπών.
• Μέτρα που επιτρέπουν την προσωρινή ελάφρυνση των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας για τους ενεργοβόρους χρήστες, ώστε να διασφαλιστεί η μετάβαση σε καθαρή ηλεκτρική ενέργεια χαμηλού κόστους (τμήμα 4.5). Τα μέτρα αυτά θα συμβάλουν στην αποφυγή της μετεγκατάστασης βιομηχανικών δραστηριοτήτων σε τοποθεσίες όπου δεν υπάρχουν περιβαλλοντικοί κανονισμοί ή αυτοί είναι λιγότερο φιλόδοξοι, προτού η απανθρακοποίηση του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ μετουσιωθεί πλήρως σε χαμηλότερες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.
• Μέτρα για τη διευκόλυνση της απανθρακοποίησης των βιομηχανικών διεργασιών (τμήμα 5). Τα κράτη μέλη μπορούν να στηρίξουν επενδύσεις στην απανθρακοποίηση των βιομηχανικών δραστηριοτήτων για τη μείωση της εξάρτησης από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μέσω του εξηλεκτρισμού, της ενεργειακής απόδοσης και της μετάβασης προς τη χρήση ανανεώσιμου υδρογόνου και υδρογόνου που βασίζεται στην ηλεκτρική ενέργεια και το οποίο πληροί ορισμένες προϋποθέσεις, με διευρυμένες δυνατότητες στήριξης της απανθρακοποίησης των βιομηχανικών διεργασιών και της μετάβασης σε καύσιμα που προέρχονται από το υδρογόνο.
• Μέτρα για τη διασφάλιση επαρκούς παραγωγικής ικανότητας στον τομέα των καθαρών τεχνολογιών (τμήμα 6). Τα κράτη μέλη μπορούν να χορηγούν επενδυτική στήριξη για στρατηγικά έργα σύμφωνα με τον κανονισμό για τη βιομηχανία των μηδενικών καθαρών εκπομπών (όπως μπαταρίες, ηλιακά πάνελ, ανεμογεννήτριες, αντλίες θερμότητας, ηλεκτρολυτικές κυψέλες και δέσμευση, χρήση και αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα). Αυτό περιλαμβάνει επίσης την παραγωγή βασικών κατασκευαστικών στοιχείων και την παραγωγή και ανακύκλωση σχετικών κρίσιμων πρώτων υλών.
• Μέτρα για την ελαχιστοποίηση του κινδύνου για τις ιδιωτικές επενδύσεις που απαιτούνται για την ανάπτυξη καθαρής ενέργειας, την απανθρακοποίηση της βιομηχανίας, την παραγωγή καθαρών τεχνολογιών, ορισμένα έργα ενεργειακών υποδομών και έργα που στηρίζουν την κυκλική οικονομία (ενότητα 8).

Περισσότερες πληροφορίες για το CISAF είναι διαθέσιμες εδώ.

Για περισσότερες πληροφορίες

Η μη εμπιστευτική εκδοχή της σημερινής απόφασης θα δημοσιευτεί με αριθμό SA.117469 στο μητρώο κρατικών ενισχύσεων στον ιστότοπο της Επιτροπής για τον ανταγωνισμό, μόλις διευθετηθούν τυχόν ζητήματα απορρήτου. Οι νέες δημοσιεύσεις αποφάσεων για τις κρατικές ενισχύσεις στο διαδίκτυο και στην Επίσημη Εφημερίδα αναρτώνται στο Competition Weekly e-News (εβδομαδιαίο ηλεκτρονικό δελτίο για τον ανταγωνισμό).

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Emmanuel Mbala on Unsplash