Το Συμβούλιο καθόρισε τη διαπραγματευτική του θέση επί βασικών προτάσεων που έχουν στόχο να ενισχύσουν το νόμισμα του ευρώ, επιτρέποντας τη θέσπιση ψηφιακού ευρώ και αποσαφηνίζοντας καλύτερα το καθεστώς νόμιμου χρήματος των μετρητών σε ευρώ. Με τη σειρά τους, οι πρωτοβουλίες αυτές θα βοηθήσουν να βελτιωθούν η στρατηγική αυτονομία, η οικονομική ασφάλεια και η ανθεκτικότητα της ΕΕ.

Οι προτάσεις αφορούν δύο κανονισμούς που καθορίζουν το νομικό πλαίσιο για την ενδεχόμενη έκδοση ψηφιακού ευρώ και έναν κανονισμό για τη διαφύλαξη του ρόλου των μετρητών στην ΕΕ, μέσω της διασφάλισης της ευρείας αποδοχής και διαθεσιμότητάς τους.

Ψηφιακό ευρώ

Το ψηφιακό ευρώ θα συμπληρώνει τα μετρητά και θα είναι διαθέσιμο στο ευρύ κοινό και τις επιχειρήσεις για να πραγματοποιούν πληρωμές ανά πάσα στιγμή και οπουδήποτε εντός της ευρωζώνης. Ως πραγματικά δημόσια διευκόλυνση υποστηριζόμενη άμεσα από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), θα βοηθήσει ώστε το χρήμα της κεντρικής τράπεζας να παραμείνει το κύριο σημείο αναφοράς για την εύρυθμη λειτουργία του συστήματος πληρωμών.

Σύμφωνα με την πρόταση, το ψηφιακό ευρώ:

• θα είναι διαθέσιμο εντός και εκτός διαδικτύου και θα μπορεί, κατά συνέπεια, να χρησιμοποιείται ακόμη και χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο
• θα επιτρέπει πληρωμές και μεταφορές χρημάτων με υψηλό βαθμό προστασίας της ιδιωτικότητας
• θα συνυπάρχει με εθνικά και διεθνή ιδιωτικά μέσα πληρωμών, όπως κάρτες και εφαρμογές που διαχειρίζονται ιδιωτικοί πάροχοι

Εφόσον το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο εγκρίνουν την πρόταση για τη θέσπιση του νομικού πλαισίου, η απόφαση για την έκδοση του ψηφιακού ευρώ θα εναπόκειται τελικά στην ΕΚΤ. Η ΕΚΤ ανέφερε πρόσφατα ότι το ψηφιακό ευρώ θα μπορούσε να τεθεί σε λειτουργία έως το 2029.

Στη θέση του που συμφωνήθηκε σήμερα, το Συμβούλιο αποσαφήνισε ορισμένα σημαντικά στοιχεία σχετικά με τον σχεδιασμό του ψηφιακού ευρώ.

Για να αποφευχθούν η χρήση του ψηφιακού ευρώ ως μέσου αποθήκευσης αξίας και κάθε αντίκτυπος στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα, το κείμενο προβλέπει όρια στο συνολικό ποσό ψηφιακών ευρώ που μπορούν να τηρούνται ανά πάσα στιγμή σε επιγραμμικούς ψηφιακούς λογαριασμούς και ψηφιακά πορτοφόλια. Αρμόδια για τον καθορισμό των ορίων θα είναι η ΕΚΤ· ωστόσο, θα πρέπει να τηρείται ένα συνολικό ανώτατο όριο που θα συμφωνηθεί από το Συμβούλιο και θα επανεξετάζεται τουλάχιστον ανά διετία.

Οι πάροχοι υπηρεσιών πληρωμών δεν θα επιτρέπεται να χρεώνουν τους καταναλωτές για ορισμένες υποχρεωτικές υπηρεσίες, όπως το άνοιγμα και το κλείσιμο λογαριασμών, η εκτέλεση πράξεων πληρωμής με ψηφιακό ευρώ από τον λογαριασμό ή το πορτοφόλι τους και η προσθαφαίρεση ποσών σε λογαριασμούς ή πορτοφόλια ψηφιακού ευρώ που τηρούν εφόσον τα ποσά αυτά προέρχονται από άλλους λογαριασμούς καταθέσεων που τηρούν στον ίδιο πάροχο υπηρεσιών πληρωμών. Ωστόσο, θα επιτρέπεται η χρέωση τελών για ορισμένες υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας.

Το κείμενο καθορίζει επίσης ένα πλαίσιο που εξασφαλίζει στους παρόχους διεπαφών και υπηρεσιών ψηφιακού ευρώ την αναγκαία πρόσβαση στο υλισμικό και το λογισμικό των κατασκευαστών κινητών συσκευών, ώστε να είναι δυνατή η παροχή δίκαιης πρόσβασης.

Επιπλέον, το κείμενο καθορίζει το πλαίσιο για τον τρόπο αποζημίωσης των παρόχων υπηρεσιών πληρωμών. Κατά τη διάρκεια μεταβατικής περιόδου τουλάχιστον πέντε ετών, οι χρεώσεις μεταξύ παρόχων υπηρεσιών πληρωμών και η επιβάρυνση των εμπόρων για τις παρεχόμενες υπηρεσίες θα υπόκεινται σε ανώτατο όριο, του οποίου το ύψος θα βασίζεται στις προμήθειες για συγκρίσιμα μέσα πληρωμών. Μετά τη μεταβατική περίοδο, τα ανώτατα όρια των προμηθειών θα καθοριστούν με βάση το πραγματικό κόστος που συνδέεται με το ψηφιακό ευρώ.

Ενίσχυση του καθεστώτος νόμιμου χρήματος των μετρητών σε ευρώ

Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία της ΕΕ, τα μετρητά σε ευρώ είναι το μόνο νόμιμο χρήμα στην ευρωζώνη. Αυτό σημαίνει ότι τα μετρητά σε ευρώ σε υλική μορφή πρέπει να είναι γενικώς διαθέσιμα και αποδεκτά για την πληρωμή υπηρεσιών και αγαθών και την εκπλήρωση υποχρεώσεων πληρωμής, με κάποιες σαφώς καθορισμένες και παρακολουθούμενες εξαιρέσεις.

Η πρόταση για την οποία το Συμβούλιο έχει πλέον καθορίσει τη θέση του έχει ως στόχο να αποσαφηνίσει τους κανόνες αυτούς, περιλαμβανομένης της αλληλεπίδρασής τους με το ψηφιακό ευρώ, ώστε να εξασφαλιστεί συνέπεια μεταξύ των δύο μορφών δημόσιου χρήματος. Οι κύριες διατάξεις της πρότασης επιδιώκουν:

• να διαφυλαχθεί η αποδοχή μετρητών ως μεθόδου πληρωμής σε ολόκληρη την ευρωζώνη
• να εξασφαλιστούν η πρόσβαση των πολιτών σε μετρητά και η ελευθερία τους να επιλέγουν τη μέθοδο πληρωμής που προτιμούν

Στη θέση του, το Συμβούλιο δηλώνει την επιθυμία του να απαγορεύσει ουσιαστικά τη μη αποδοχή μετρητών από εμπόρους λιανικής πώλησης ή παρόχους υπηρεσιών με λίγες εξαιρέσεις, ιδίως όσον αφορά τις πληρωμές για αγαθά ή υπηρεσίες που αγοράζονται εξ αποστάσεως, μεταξύ άλλων μέσω διαδικτύου, και από αυτόματα σημεία πώλησης. Ωστόσο, οι επιχειρήσεις θα διατηρήσουν τη δυνατότητα να δηλώνουν ότι προτιμούν κάρτες ή ψηφιακές μορφές πληρωμής.

Η διαπραγματευτική εντολή του Συμβουλίου απαιτεί από τα κράτη μέλη της ΕΕ να παρακολουθούν την αποδοχή των μετρητών, να εξασφαλίζουν την πρόσβαση σε μετρητά σε ολόκληρη την επικράτειά τους βάσει κοινών και εθνικών δεικτών, και να λαμβάνουν διορθωτικά μέτρα όταν χρειάζεται.

Τέλος, τα κράτη μέλη καλούνται να εκπονήσουν σχέδιο για την ανθεκτικότητα των μετρητών ή μέτρα για καταστάσεις εκτεταμένης και σοβαρής διατάραξης της λειτουργίας των ηλεκτρονικών μέσων πληρωμών.

Επόμενα βήματα

Με αυτή τη συμφωνηθείσα θέση, το Συμβούλιο μπορεί να αρχίσει διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με το ψηφιακό ευρώ και το καθεστώς νόμιμου χρήματος των μετρητών.

Πηγή: www.consilium.europa.eu

Photo by Dmitrii E. on Unsplash

Οι αντιπρόσωποι των κρατών μελών προσυπέγραψαν τη διμερή συμφωνία με τον Καναδά στο πλαίσιο του κανονισμού σχετικά με το μέσο δράσης για την ασφάλεια στην Ευρώπη (SAFE).

Ο Καναδάς θα γίνει η πρώτη μη ευρωπαϊκή χώρα που θα συμμετάσχει στο μέσο SAFE, το μέσο για την άμυνα ύψους 150 δισ. ευρώ που στηρίζει όσα κράτη μέλη της ΕΕ επιθυμούν να επενδύσουν στην αμυντική βιομηχανική παραγωγή μέσω κοινών προμηθειών, εστιάζοντας σε δυνατότητες προτεραιότητας.

Τούτο αντικατοπτρίζει την κοινή φιλοδοξία της ΕΕ και του Καναδά να συσφίξουν τους δεσμούς ασφάλειας και άμυνας μεταξύ τους και να ενισχύσουν περαιτέρω την κοινή αμυντική συνεργασία, όπως ορίζει η εταιρική σχέση στον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας που υπογράφηκε στη διάσκεψη κορυφής Καναδά-ΕΕ στις 23 Ιουνίου 2025.

Λεπτομέρειες της συμφωνίας

Στο πλαίσιο του μέσου SAFE, οι συμβάσεις προμηθειών θα πρέπει να εξασφαλίζουν ότι το κόστος των κατασκευαστικών στοιχείων καταγωγής εκτός της ΕΕ, των κρατών της ΕΖΕΣ μελών του ΕΟΧ και της Ουκρανίας δεν υπερβαίνει το 35% του εκτιμώμενου κόστους των κατασκευαστικών στοιχείων του τελικού προϊόντος. Η συμφωνία με τον Καναδά ανοίγει αυτούς τους όρους επιλεξιμότητας ώστε να καθίσταται δυνατή η μεγαλύτερη συμμετοχή καναδικών νομικών οντοτήτων. Η συμφωνία προβλέπει ότι η συμμετοχή αυτή υπόκειται στην καταβολή χρηματοδοτικής συνεισφοράς από τον Καναδά.

Επόμενα βήματα

Το Συμβούλιο θα κληθεί να εγκρίνει την επίσημη υπογραφή της συμφωνίας μετά τη νομική εξέταση. Κατόπιν της υπογραφής, θα ζητηθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να δώσει την έγκρισή του. Μόλις το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δώσει την έγκρισή του, το Συμβούλιο θα είναι σε θέση να εγκρίνει και τυπικά τη συμφωνία.

Γενικές πληροφορίες

Στα συμπεράσματά του της 6ης Μαρτίου 2025, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τόνισε ότι η Ευρώπη πρέπει να καταστεί πιο κυρίαρχη και πιο υπεύθυνη για την άμυνά της και καλύτερα εξοπλισμένη για να ενεργεί και να αντιμετωπίζει αυτόνομα τις άμεσες και μελλοντικές προκλήσεις και απειλές. Στην εν λόγω σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, όλα τα κράτη μέλη δεσμεύτηκαν να ενισχύσουν τη συνολική αμυντική ετοιμότητά τους, να μειώσουν τις στρατηγικές εξαρτήσεις και παράλληλα να αντιμετωπίσουν τα κενά σε κρίσιμες δυνατότητες και να ενισχύσουν δεόντως την ευρωπαϊκή τεχνολογική και βιομηχανική βάση στον τομέα της άμυνας, ώστε η ΕΕ να είναι σε θέση να προμηθεύει καλύτερα εξοπλισμό στις ποσότητες και με τον επιταχυνόμενο ρυθμό που απαιτούνται.

Το SAFE είναι ο πρώτος πυλώνας του σχεδίου ReArm Europe / Ετοιμότητα με ορίζοντα το 2030 που παρουσίασε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Οι άλλοι πυλώνες είναι: η ενίσχυση της χρηματοδότησης για την εθνική άμυνα με ενεργοποίηση της εθνικής ρήτρας διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης· η ενίσχυση της ευελιξίας των μέσων της ΕΕ, όπως είναι τα ταμεία συνοχής, ώστε να καταστεί δυνατή η αύξηση των επενδύσεων στον τομέα της άμυνας· η συμπλήρωση της δημόσιας χρηματοδότησης με συνεισφορές από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων· και η κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων.

Το SAFE αποτελεί επίσης σημαντικό μέσο για να στηριχθούν η στενότερη ενσωμάτωση της Ουκρανίας στην ευρωπαϊκή βιομηχανική βάση στον τομέα της άμυνας, η επιτάχυνση της ανάπτυξης δυνατοτήτων και η ενίσχυση της συλλογικής αμυντικής ετοιμότητας της Ευρώπης για την αντιμετώπιση κοινών απειλών κατά της ασφάλειας.

Δεκαεννιά συμμετέχουσες χώρες υπέβαλαν τα εθνικά επενδυτικά τους σχέδια στον τομέα της άμυνας στο πλαίσιο του SAFE πριν από την προθεσμία της 30ής Νοεμβρίου 2025. Τα σχέδια αυτά εξετάζονται τώρα από την Επιτροπή.

Ο κανονισμός SAFE προβλέπει ότι η Ένωση μπορεί να συνάπτει διμερείς ή πολυμερείς συμφωνίες μεταξύ άλλων με τρίτες χώρες με τις οποίες η Ένωση έχει συνάψει εταιρική σχέση στον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας, με σκοπό να ανοίξει τους όρους επιλεξιμότητας του κανονισμού για τις εν λόγω χώρες.

Η ΕΕ και ο Καναδάς υπέγραψαν εταιρική σχέση στον τομέα της ασφάλειας και της άμυνας με την ευκαιρία της διάσκεψης κορυφής ΕΕ-Καναδά στις 23 Ιουνίου 2025.

Πηγή: www.consilium.europa.eu

Photo by Rene Baker on Unsplash

Το Συμβούλιο ανανέωσε τα περιοριστικά μέτρα της ΕΕ, λόγω των συνεχιζόμενων ενεργειών της Ρωσικής Ομοσπονδίας που αποσταθεροποιούν την κατάσταση στην Ουκρανία, για 6 επιπλέον μήνες, δηλαδή έως τις 31 Ιουλίου 2026.

Τα οικονομικά αυτά μέτρα, τα οποία θεσπίστηκαν για πρώτη φορά το 2014, επεκτάθηκαν σημαντικά από τον Φεβρουάριο του 2022, ως απάντηση στην απρόκλητη, αδικαιολόγητη και παράνομη στρατιωτική επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.

Πρόκειται για ένα ευρύ φάσμα τομεακών μέτρων που περιλαμβάνουν περιορισμούς στο εμπόριο, τον χρηματοοικονομικό τομέα, την ενέργεια, την τεχνολογία και τα αγαθά διπλής χρήσης, τη βιομηχανία, τις μεταφορές και τα είδη πολυτελείας. Καλύπτουν επίσης τα εξής: απαγόρευση της εισαγωγής ή μεταφοράς αργού πετρελαίου και ορισμένων προϊόντων πετρελαίου διά θαλάσσης από τη Ρωσία στην ΕΕ, αποκλεισμό διάφορων ρωσικών τραπεζών από το σύστημα SWIFT και αναστολή εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης των ραδιοτηλεοπτικών δραστηριοτήτων και των αδειών διαφόρων μέσων παραπληροφόρησης που υποστηρίζονται από το Κρεμλίνο. Επιπλέον, ειδικά μέτρα δίνουν στην ΕΕ τη δυνατότητα να αντιμετωπίσει την καταστρατήγηση των κυρώσεων.

Όσο οι παράνομες ενέργειες της Ρωσικής Ομοσπονδίας εξακολουθούν να παραβιάζουν τους θεμελιώδεις κανόνες του διεθνούς δικαίου, συμπεριλαμβανομένης ιδίως της απαγόρευσης της χρήσης βίας, είναι σκόπιμο να διατηρηθούν σε ισχύ όλα τα μέτρα που έχει επιβάλει η ΕΕ και να ληφθούν πρόσθετα μέτρα, εάν κριθεί αναγκαίο.

Ιστορικό

Στις 31 Ιουλίου 2014, το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφαση 2014/512/ΚΕΠΠΑ σχετικά με περιοριστικά μέτρα λόγω ενεργειών της Ρωσίας που αποσταθεροποιούν την κατάσταση στην Ουκρανία.

Εκτός από τις οικονομικές κυρώσεις κατά της Ρωσικής Ομοσπονδίας, η ΕΕ έχει θεσπίσει διάφορα είδη μέτρων ως απάντηση στις αποσταθεροποιητικές ενέργειες της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Σε αυτά περιλαμβάνονται: περιορισμοί των οικονομικών σχέσεων με την παράνομα προσαρτηθείσα Κριμαία και τη Σεβαστούπολη καθώς και τις εκτός κυβερνητικού ελέγχου περιοχές της Ουκρανίας στις περιφέρειες Ντονέτσκ, Χερσώνα, Λουχάνσκ και Ζαπορίζια· ατομικά περιοριστικά μέτρα (δέσμευση περιουσιακών στοιχείων και ταξιδιωτικοί περιορισμοί) σε πληθώρα προσώπων και οντοτήτων, και διπλωματικά μέτρα.

Από τις 24 Φεβρουαρίου 2022, η ΕΕ έχει εγκρίνει 17 δέσμες πρωτοφανών και νευραλγικών κυρώσεων ως αντίδραση στην ολομέτωπη εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.

Στα συμπεράσματά του της 19ης Δεκεμβρίου 2024, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επανέλαβε ότι καταδικάζει απερίφραστα τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, ο οποίος συνιστά κατάφωρη παραβίαση του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, και επαναβεβαίωσε τη συνεχιζόμενη στήριξή του υπέρ της ανεξαρτησίας, της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της Ουκρανίας εντός των διεθνώς αναγνωρισμένων συνόρων της. Επίσης, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επιβεβαίωσε εκ νέου την αταλάντευτη δέσμευση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να παρέχει συνεχή πολιτική, χρηματοδοτική, οικονομική, ανθρωπιστική, στρατιωτική και διπλωματική στήριξη στην Ουκρανία και τον λαό της για όσο διάστημα και με όση ένταση χρειαστεί. Η Ρωσία δεν πρέπει να επικρατήσει.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επαναβεβαίωσε την υποστήριξή του για μια συνολική, δίκαιη και διαρκή ειρήνη βάσει των αρχών του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και του διεθνούς δικαίου, σύμφωνα με τις βασικές αρχές και τους στόχους της ειρηνευτικής φόρμουλας της Ουκρανίας, υπογράμμισε δε την αρχή ότι δεν μπορεί να αναληφθεί καμία πρωτοβουλία για την Ουκρανία χωρίς την Ουκρανία. Για τον σκοπό αυτόν, η ΕΕ και τα κράτη μέλη της θα συνεχίσουν τις εντατικές προσπάθειες ανάπτυξης επαφών σε παγκόσμιο επίπεδο και θα συμμετάσχουν στις συζητήσεις που επηρεάζουν την ασφάλεια της Ευρώπης.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει έτοιμη να ασκήσει εντονότερη πίεση στη Ρωσία, μεταξύ άλλων επιβάλλοντας περαιτέρω κυρώσεις.

Πηγή: www.consilium.europa.eu

Photo by Vitalii Khodzinskyi on Unsplash

Οι υπουργοί Αλιείας κατέληξαν σε πολιτική συμφωνία σχετικά με τις αλιευτικές δυνατότητες στον Ατλαντικό, τη Βόρεια Θάλασσα, τη Μεσόγειο, τον Εύξεινο Πόντο και άλλα ύδατα για το 2026, καθώς και για ορισμένα αποθέματα για το 2027 και το 2028. Η συμφωνία, η οποία επιτεύχθηκε μετά από διήμερο διαπραγματεύσεων, καθορίζει όρια αλιευμάτων, γνωστά και ως «συνολικά επιτρεπόμενα αλιεύματα» (TAC), και όρια αλιευτικής προσπάθειας για τα σημαντικότερα εμπορικά ιχθυαποθέματα. Η αλιευτική προσπάθεια αναφέρεται στο μέγεθος και στην ισχύ του κινητήρα ενός σκάφους σε συνδυασμό με τον αριθμό των ημερών που αλιεύει.

Η πολιτική συμφωνία αναλυτικά

Τα αποθέματα που καλύπτουν οι δύο προτάσεις είναι εκείνα που διαχειρίζεται η ΕΕ μόνη της, από κοινού με γειτονικές χώρες εκτός ΕΕ ή μέσω συμφωνιών που συνάπτονται στο πλαίσιο περιφερειακών οργανώσεων διαχείρισης της αλιείας (ΠΟΔΑ).

Μετά την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ, τα ιχθυαποθέματα που συνδιαχειρίζονται η ΕΕ και το Ηνωμένο Βασίλειο θεωρούνται κοινοί πόροι βάσει του διεθνούς δικαίου. Σύμφωνα με τη συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας ΕΕ–Ηνωμένου Βασιλείου, τα μέρη διεξάγουν ετήσιες συνομιλίες προκειμένου να καθορίσουν τα όρια αλιευμάτων και άλλα μέτρα για τα κοινά αποθέματα. Οι συνομιλίες αυτές ολοκληρώθηκαν επιτυχώς και το αποτέλεσμα της συμφωνίας ΕΕ–Ηνωμένου Βασιλείου εγκρίθηκε πριν από το Συμβούλιο Γεωργίας και Αλιείας. Με τη σημερινή πολιτική συμφωνία ενσωματώνεται το αποτέλεσμα της συμφωνίας ΕΕ–Ηνωμένου Βασιλείου στον βασικό κανονισμό για τον Ατλαντικό και τη Βόρεια Θάλασσα.

Πριν από τη σύνοδο του Συμβουλίου ολοκληρώθηκαν επίσης με επιτυχία οι τριμερείς διαβουλεύσεις με τη Νορβηγία σχετικά με τα κοινά αποθέματα μεταξύ ΕΕ, Ηνωμένου Βασιλείου και Νορβηγίας. Τα όρια αλιευμάτων και άλλα μέτρα που συμφωνήθηκαν για τα εν λόγω αποθέματα εντάσσονται επίσης στη γενική πολιτική συμφωνία στην οποία κατέληξε το Συμβούλιο.

Ατλαντικός και Βόρεια Θάλασσα

Για τον Ατλαντικό και τη Βόρεια Θάλασσα, η συμφωνία καλύπτει 24 TAC τα οποία διαχειρίζεται αυτόνομα η ΕΕ.

Μετά τη θετική επιστημονική γνωμοδότηση και τη βελτίωση της κατάστασης των αποθεμάτων, οι υπουργοί συμφώνησαν να αυξήσουν τα όρια αλιευμάτων για τα ακόλουθα αποθέματα:

• ζαγκέτα (+12%) στον νότιο Βισκαϊκό Κόλπο, στα πορτογαλικά ύδατα και στις Αζόρες, στα ύδατα γύρω από τη Μαδέρα και τις Κανάριες Νήσους
• καραβίδα στον Βισκαϊκό Κόλπο, εκτός από τον νότιο Κόλπο (+54%)

Προκειμένου να διαφυλαχθούν τα αποθέματα σύμφωνα με τις επιστημονικές γνωμοδοτήσεις και να επιτευχθεί, παράλληλα, ισορροπία με τις κοινωνικοοικονομικές παραμέτρους, οι υπουργοί συμφώνησαν να μειώσουν τα όρια αλιευμάτων για τα ακόλουθα:

• γλώσσα στο Κάτεγκατ και στην Ανατολική και τη Δυτική Βαλτική Θάλασσα (-45%) και στον βόρειο και κεντρικό Βισκαϊκό Κόλπο (-1%)
• σαυρίδι στα πορτογαλικά ύδατα (-5%)
• κίτρινος μπακαλιάρος στον Βισκαϊκό Κόλπο, στα πορτογαλικά ύδατα και στις Αζόρες, στα ύδατα γύρω από τη Μαδέρα και τις Κανάριες Νήσους (-13%)
• καραβίδα στα πορτογαλικά ύδατα και στις Αζόρες, στα ύδατα γύρω από τη Μαδέρα και τις Κανάριες Νήσους (-23%)
• πεσκαντρίτσα στον νότιο Βισκαϊκό Κόλπο, στα πορτογαλικά ύδατα και στις Αζόρες, στα ύδατα γύρω από τη Μαδέρα και τις Κανάριες Νήσους (-1%)

Δεδομένου ότι οι διαβουλεύσεις για το σκουμπρί μεταξύ των παράκτιων κρατών του Βορειοανατολικού Ατλαντικού βρίσκονται ακόμη σε εξέλιξη, οι υπουργοί συμφώνησαν σχετικά με προσωρινά όρια αλιευμάτων για το πρώτο εξάμηνο του 2026, σύμφωνα με τις επιστημονικές γνωμοδοτήσεις (-70%) και εν αναμονή συμφωνίας για TAC. Δεδομένου του εποχιακού χαρακτήρα της αλιείας σκουμπριού, η συμφωνία καθόρισε τα προσωρινά όρια αλιευμάτων στο 90% του συνιστώμενου επιπέδου.

Όσον αφορά τα αποθέματα που σχετίζονται με τις ετήσιες διμερείς διαβουλεύσεις ΕΕ–Νορβηγίας, οι υπουργοί της ΕΕ συμφώνησαν επίσης σχετικά με προσωρινά όρια αλιευμάτων για το 2026, εν αναμονή της υπογραφής των εγκεκριμένων πρακτικών.

Μεσόγειος και Εύξεινος Πόντος

Όσον αφορά τη δυτική Μεσόγειο, οι υπουργοί συμφώνησαν να διατηρηθεί το επίπεδο αλιευτικής προσπάθειας του 2025 για τις μηχανότρατες στα γαλλικά, ισπανικά και ιταλικά ύδατα.

Για τον μετριασμό του βραχυπρόθεσμου κοινωνικοοικονομικού αντίκτυπου και την επιβράβευση πιο επιλεκτικών πρακτικών, οι υπουργοί συμφώνησαν να συνεχίσουν, με ελαφρώς προσαρμοσμένη μορφή, τη χρήση του μηχανισμού αντιστάθμισης. Θεσπίστηκε για πρώτη φορά για το 2022 προκειμένου να επιτραπούν πρόσθετες ημέρες σε φορείς εκμετάλλευσης που χρησιμοποιούν πιο επιλεκτικά εργαλεία ή που καλύπτονται από εθνικό μέτρο διατήρησης, ως κίνητρο για μεγαλύτερη προστασία του αποθέματος.

Τα μέτρα που συμφωνήθηκαν από το Συμβούλιο θα συμβάλουν στη μείωση της θνησιμότητας λόγω αλιείας, ενώ παράλληλα θα ελαχιστοποιήσουν τον κοινωνικοοικονομικό αντίκτυπο στον κλάδο.

Το Συμβούλιο συμφώνησε επίσης να διατηρηθούν τα όρια αλιευμάτων του 2025 για την κόκκινη γαρίδα τόσο στα γαλλικά και ισπανικά ύδατα όσο και στα γαλλικά και ιταλικά ύδατα. Το ίδιο αποφασίστηκε και για την κόκκινη γιγαντογαρίδα στα γαλλικά και ιταλικά ύδατα.

Στον Εύξεινο Πόντο, το Συμβούλιο ενέκρινε ελαφρώς πιο μειωμένο TAC σε σύγκριση με το 2025 για το καλκάνι. Στο ποσοστό αυτό περιλαμβάνεται μεταφορά της μη χρησιμοποιηθείσας ποσόστωσης της ΕΕ για το καλκάνι από το 2024. Συμφώνησε επίσης να διατηρηθεί η περίοδος απαγόρευσης της αλιείας καλκανιού από τις 15 Απριλίου έως τις 15 Ιουνίου.

Για την παπαλίνα υπήρξε διατήρηση του περσινού TAC.

Επόμενα βήματα

Μετά τη νομική και γλωσσική αναθεώρηση των κειμένων, οι κανονισμοί θα εκδοθούν από το Συμβούλιο σε προσεχή σύνοδό του. Θα δημοσιευθούν στην Επίσημη Εφημερίδα και η εφαρμογή τους θα ξεκινήσει την 1η Ιανουαρίου 2026.

Γενικές πληροφορίες

Ο καθορισμός των TAC και των ποσοστώσεων είναι μια ετήσια διαδικασία που πραγματοποιεί το Συμβούλιο Γεωργίας και Αλιείας τον Δεκέμβριο. Οι υπουργοί επιδιώκουν πολιτική συμφωνία σχετικά με τα όρια αλιευμάτων και την αλιευτική προσπάθεια για τα εμπορικά ιχθυαποθέματα για τα επόμενα έτη, καθώς και σχετικά με τις ποσοστώσεις των κρατών μελών για κάθε είδος.

Η πολιτική συμφωνία βασίζεται σε προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και λαμβάνει υπόψη τις βέλτιστες διαθέσιμες επιστημονικές γνωμοδοτήσεις του Διεθνούς Συμβουλίου για την Εξερεύνηση των Θαλασσών (ICES) και της Επιστημονικής, Τεχνικής και Οικονομικής Επιτροπής Αλιείας (ΕΤΟΕΑ).

Επιπλέον, συνάδει με τους στόχους της κοινής αλιευτικής πολιτικής (ΚΑΠ), δηλαδή τη διασφάλιση της βιωσιμότητας της αλιείας της ΕΕ από οικολογική, οικονομική και κοινωνική άποψη. Επίσης, λαμβάνει υπόψη τα πολυετή σχέδια της ΕΕ για διάφορες θαλάσσιες λεκάνες και εφαρμόζει τις αποφάσεις που λαμβάνονται στο πλαίσιο περιφερειακών οργανώσεων διαχείρισης της αλιείας.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Knut Troim on Unsplash