Το Συμβούλιο εξέδωσε απόφαση με την οποία τερματίζεται η μερική αναστολή της συμφωνίας συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας και της Αραβικής Δημοκρατίας της Συρίας. Η απόφαση καταργεί την απόφαση 2011/523/ΕΕ του Συμβουλίου με την οποία είχε επιβληθεί η αναστολή.

Αίροντας τη μερική αναστολή, το Συμβούλιο επαναφέρει την πλήρη εφαρμογή της συμφωνίας συνεργασίας, σηματοδοτώντας ένα σημαντικό βήμα προς την ενίσχυση των διμερών σχέσεων μεταξύ της ΕΕ και της Συρίας.

Η μερική αναστολή, η οποία επιβλήθηκε το 2011 και επεκτάθηκε το 2012, αφορούσε συγκεκριμένες εμπορικές διατάξεις της συμφωνίας ως απάντηση στις σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από το καθεστώς του Bashar al-Assad. Κάλυπτε διατάξεις για την άρση των ποσοτικών περιορισμών στις εισαγωγές ορισμένων συριακών προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων του πετρελαίου, των προϊόντων πετρελαίου, του χρυσού, των πολύτιμων μετάλλων και των διαμαντιών.

Μετά την πτώση του καθεστώτος Άσαντ τον Δεκέμβριο του 2024 και τις επακόλουθες αποφάσεις του Συμβουλίου για άρση των οικονομικών κυρώσεων της ΕΕ κατά της Συρίας τον Μάιο του 2025 (πλην εκείνων που βασίζονται σε λόγους ασφάλειας), δεν συντρέχουν πλέον οι προϋποθέσεις που δικαιολογούσαν την αναστολή. Ως εκ τούτου, ο τερματισμός της συνάδει με την ευρύτερη πολιτική της ΕΕ για τη στήριξη μιας ειρηνικής και χωρίς αποκλεισμούς μετάβασης στη Συρία και τη διευκόλυνση της κοινωνικοοικονομικής ανάκαμψης της χώρας. Η απόφαση στέλνει σαφές πολιτικό μήνυμα για τη δέσμευση της ΕΕ να συνεργαστεί εκ νέου με τη Συρία και να στηρίξει την οικονομική της ανάκαμψη.

Επόμενα βήματα

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ενημερώσει τις συριακές αρχές για τον τερματισμό της μερικής αναστολής.

Η απόφαση θα τεθεί σε ισχύ από την ημερομηνία έκδοσής της. Οι διατάξεις της συμφωνίας συνεργασίας των οποίων η ισχύς επαναφέρεται θα αρχίσουν να εφαρμόζονται από την πρώτη ημέρα του πρώτου μήνα μετά την εν λόγω κοινοποίηση, παρέχοντας επαρκή χρόνο για την εφαρμογή τους.

Γενικές πληροφορίες

Η συμφωνία συνεργασίας μεταξύ της ΕΕ και της Συρίας, η οποία συνήφθη το 1977, θέτει το πλαίσιο για τις οικονομικές και εμπορικές σχέσεις μεταξύ των μερών.

Τον Σεπτέμβριο του 2011 το Συμβούλιο ανέστειλε εν μέρει ορισμένες διατάξεις της συμφωνίας, επιβάλλοντας παράλληλα ορισμένα περιοριστικά μέτρα στο πλαίσιο της ΚΕΠΠΑ της ΕΕ ως απάντηση στην καταστολή του πληθυσμού από το συριακό καθεστώς. Η αναστολή επεκτάθηκε τον Φεβρουάριο του 2012 ώστε να καλύπτει επιπλέον προϊόντα.

Από το 2024, σημαντικές πολιτικές εξελίξεις στη Συρία, συμπεριλαμβανομένης της πτώσης του καθεστώτος Άσαντ, επέτρεψαν στην ΕΕ να επανεκκινήσει τις σχέσεις της με τη Συρία. Το 2025 το Συμβούλιο ήρε τις οικονομικές κυρώσεις κατά της Συρίας, με εξαίρεση εκείνες που διατηρήθηκαν σε ισχύ για λόγους ασφάλειας, ενώ επανέλαβε την υποστήριξή του για μια ειρηνική και χωρίς αποκλεισμούς μετάβαση, σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και επανένταξη της χώρας στο διεθνές οικονομικό σύστημα.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Omar Ramadan on Unsplash

Την ημέρα της συνεδρίασης υψηλού επιπέδου του Διεθνούς Συνασπισμού για την επιστροφή των παιδιών της Ουκρανίας, το Συμβούλιο αποφάσισε να θεσπίσει περιοριστικά μέτρα κατά επιπλέον 16 προσώπων και επτά οντοτήτων που ευθύνονται για ενέργειες που υπονομεύουν ή απειλούν την εδαφική ακεραιότητα, την κυριαρχία και την ανεξαρτησία της Ουκρανίας.

Η απόφαση στοχοποιεί τους υπεύθυνους για τη συστηματική παράνομη εκτόπιση, τη διά της βίας μεταφορά, την αναγκαστική αφομοίωση, μεταξύ άλλων μέσω ιδεολογικής κατήχησης και στρατιωτικοποιημένης εκπαίδευσης, Ουκρανών ανηλίκων, καθώς και την παράνομη υιοθεσία και τον εκπατρισμό τους στη Ρωσική Ομοσπονδία και εντός προσωρινά κατεχόμενων εδαφών.

Από την έναρξη του επιθετικού πολέμου της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, εκτιμάται ότι η Ρωσία έχει εκτοπίσει και μεταφέρει διά της βίας περίπου 20.500 παιδιά από την Ουκρανία. Οι ενέργειες αυτές συνιστούν σοβαρές παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου και παραβίαση των θεμελιωδών δικαιωμάτων του παιδιού και αποσκοπούν στην εκρίζωση της ουκρανικής ταυτότητας και την υπονόμευση της διατήρησης των μελλοντικών γενεών της.

Στις οντότητες που προστέθηκαν στον κατάλογο περιλαμβάνονται ομοσπονδιακά κρατικά ιδρύματα που συνδέονται με το ρωσικό Υπουργείο Παιδείας, όπως τα πανρωσικά κέντρα παιδιών Orlyonok, Scarlet Sails και Smena. Διοργανώνουν —σε συντονισμό με τις αρχές κατοχής— προγράμματα στα οποία υποβάλλουν παιδιά της Ουκρανίας σε φιλορωσική κατήχηση, μεταξύ άλλων μέσω πατριωτικών εκδηλώσεων, ιδεολογικής εκπαίδευσης και δραστηριοτήτων στρατιωτικού χαρακτήρα. Σε άλλες καταχωρισμένες οντότητες φιλοξενούνται Ουκρανοί ανήλικοι οι οποίοι έχουν μεταφερθεί από κατεχόμενα εδάφη της Ουκρανίας και εκτίθενται σε προγράμματα ευθυγραμμισμένα με τις πολιτικές του ρωσικού κράτους, που περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων πολιτική κατήχηση και δραστηριότητες σύμφωνες με εκπαιδευτικά πλαίσια σχεδιασμένα για βασική στρατιωτική εκπαίδευση. Το κέντρο DOSAAFστη Σεβαστούπολη, η ναυτική σχολή Nakhimov και η στρατιωτική-πατριωτική λέσχη «Patriot» στην Κριμαία δραστηριοποιούνται στην επανεκπαίδευση, την ιδεολογική κατήχηση και τη στρατιωτικοποίηση ανηλίκων, προάγοντας την αφοσίωση στη Ρωσία και υπονομεύοντας την ουκρανική εθνική ταυτότητα.

Στις σημερινές καταχωρίσεις περιλαμβάνονται επίσης αξιωματούχοι και πολιτικοί από εδάφη που κατέχονται παράνομα από τη Ρωσία, καθώς και διάφοροι επικεφαλής κατασκηνώσεων νεολαίας και στρατιωτικών-πατριωτικών συλλόγων και οργανώσεων. Όλοι είναι υπεύθυνοι για την προώθηση της πατριωτικής και στρατιωτικής εκπαίδευσης νέων μέσω ιδεολογικής κατήχησης, έκθεσης στη ρωσική στρατιωτική κουλτούρα, παραστρατιωτικής εκπαίδευσης και συμμετοχής σε εκδηλώσεις που εξυμνούν τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας.

Όσοι προστέθηκαν σήμερα στον κατάλογο υπόκεινται σε δέσμευση περιουσιακών στοιχείων, ενώ απαγορεύεται σε πολίτες και εταιρείες της ΕΕ να τους διαθέτουν κεφάλαια, χρηματοοικονομικά στοιχεία ή οικονομικούς πόρους. Τα φυσικά πρόσωπα υπόκεινται επιπλέον σε ταξιδιωτική απαγόρευση, με βάση την οποία δεν επιτρέπεται να εισέλθουν στο έδαφος της ΕΕ ή να διέλθουν από αυτό.

Γενικές πληροφορίες

Στα συμπεράσματά του της 19ης Δεκεμβρίου 2024, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επανέλαβε ότι καταδικάζει απερίφραστα τον επιθετικό πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, ο οποίος συνιστά κατάφωρη παραβίαση του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, και επαναβεβαίωσε τη συνεχιζόμενη στήριξή του υπέρ της ανεξαρτησίας, της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της Ουκρανίας εντός των διεθνώς αναγνωρισμένων συνόρων της. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο δήλωσε ότι πρέπει να συνεχιστούν οι προσπάθειες που έχουν ως στόχο να περιοριστεί περαιτέρω η ικανότητα της Ρωσίας να διεξάγει πόλεμο. Ανέφερε επίσης ότι η EE παραμένει έτοιμη να ασκήσει εντονότερη πίεση στη Ρωσία, μεταξύ άλλων επιβάλλοντας περαιτέρω κυρώσεις.

Όπως δηλώνεται στο κείμενο που υποστήριξαν 25 αρχηγοί κρατών ή κυβερνήσεων στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 13ης Μαρτίου 2026, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επαναλαμβάνει την επείγουσα έκκλησή του προς τη Ρωσία και τη Λευκορωσία να εξασφαλίσουν αμέσως την ασφαλή και άνευ όρων επιστροφή στην Ουκρανία όλων των παιδιών από την Ουκρανία και άλλων αμάχων που εκτοπίστηκαν και μεταφέρθηκαν παράνομα.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Gayatri Malhotra on Unsplash

Το Συμβούλιο αποφάσισε να προσθέσει νέα καθήκοντα στη συμβουλευτική αποστολή της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη μεταρρύθμιση του τομέα της μη στρατιωτικής ασφάλειας στην Ουκρανία (EUAM Ukraine), σύμφωνα με τη στρατηγική επανεξέταση της αποστολής.

Η αποστολή θα στηρίζει πλέον την Ουκρανία στην ανάπτυξη ικανοτήτων για την αντιμετώπιση υβριδικών απειλών και στην επανένταξη των απόστρατων στους τομείς της μη στρατιωτικής ασφάλειας και της πολιτικής προστασίας.

Από τη σύστασή της το 2014, η EUAM Ukraine συνεργάζεται στενά με τοπικές αρχές για την ανάπτυξη βιώσιμων, υπεύθυνων και αποτελεσματικών μη στρατιωτικών υπηρεσιών ασφάλειας που ενισχύουν το κράτος δικαίου σε ολόκληρη την Ουκρανία.

Η αποστολή παρέχει στρατηγικές συμβουλές και πρακτική υποστήριξη για συγκεκριμένα μεταρρυθμιστικά μέτρα σύμφωνα με τα πρότυπα της ΕΕ και τις διεθνείς αρχές της χρηστής διακυβέρνησης και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, μεταξύ άλλων προς υποστήριξη των δεσμεύσεων που έχει αναλάβει η Ουκρανία σχετικά με την προσχώρηση. Στο πλαίσιο αυτό, η EUAM συμβουλεύει, εκπαιδεύει και στηρίζει Ουκρανούς εταίρους, όπως το Υπουργείο Εσωτερικών και την Εθνική Αστυνομία της Ουκρανίας.

Επιπλέον, η αποστολή θα προσφέρει στήριξη για την προστασία των υποδομών ζωτικής σημασίας, την κυβερνοασφάλεια και την αντιμετώπιση της χειραγώγησης των πληροφοριών και των παρεμβάσεων από το εξωτερικό (FIMI) καθώς και των προσπαθειών της Ρωσίας να στρατολογεί ευάλωτες ομάδες για ανατρεπτικές και τρομοκρατικές ενέργειες κατά της Ουκρανίας. Τα νέα καθήκοντα θα εκτελούνται σε συντονισμό με τις αρμόδιες αρχές και τα κράτη μέλη της ΕΕ, σε στενή συνεργασία με την EUPM Moldova και άλλους εταίρους, όπως το ΝΑΤΟ και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Αριστείας για την αντιμετώπιση υβριδικών απειλών.

Για να διασφαλιστεί ότι η αποστολή είναι εξοπλισμένη για την εκτέλεση της διευρυμένης εντολής της, το Συμβούλιο αναπροσάρμοσε επίσης το ποσό δημοσιονομικής αναφοράς της, το οποίο θα ανέλθει σε 128.025.000 ευρώ για την περίοδο από την 1η Ιουνίου 2024 έως τις 31 Μαΐου 2027.

Γενικό πλαίσιο

Η συμβουλευτική αποστολή της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη μεταρρύθμιση του τομέα της μη στρατιωτικής ασφάλειας στην Ουκρανία είναι μη εκτελεστική μη στρατιωτική αποστολή που συστάθηκε κατόπιν πρόσκλησης των ουκρανικών αρχών στις 22 Ιουλίου 2014.

Η εντολή της EUAM Ukraine τροποποιήθηκε ριζικά το 2022, προκειμένου να συνυπολογισθεί ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Έκτοτε η EUAM Ukraine παρέχει στήριξη στις ουκρανικές αρχές για να διευκολυνθούν η διερεύνηση και η δίωξη διεθνών εγκλημάτων που διαπράττονται στο πλαίσιο της απρόκλητης και αδικαιολόγητης στρατιωτικής επίθεσης της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, η ολοκληρωμένη διαχείριση των συνόρων και η υποστήριξη σε απελευθερωμένα εδάφη.

Στις 14 Μαΐου 2024, το Συμβούλιο παρέτεινε την εντολή της EUAM Ukraine έως τις 31 Μαΐου 2027.

Η EUAM Ukraine διαθέτει τοπικά γραφεία στο Κίεβο, τη Λβιβ και την Οδησσό, καθώς και μια κινητή μονάδα. Τα τοπικά γραφεία στο Χάρκοβο και τη Μαριούπολη δεν λειτουργούν επί του παρόντος. Η αποστολή αποτελείται από περισσότερους από 400 διεθνείς και τοπικούς υπαλλήλους και επί του παρόντος έχει επικεφαλής τον Rolf Holmboe.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Gayatri Malhotra on Unsplash

Τα κράτη μέλη συμφώνησαν στην Ειδική Επιτροπή Γεωργίας σχετικά με διαπραγματευτική θέση για την επικαιροποίηση των κανόνων της ΕΕ για τη βιολογική παραγωγή και την επισήμανση. Στόχος είναι να γίνουν οι κανόνες απλούστεροι στην εφαρμογή και σαφέστεροι στην ερμηνεία, καθώς και να στηριχθεί η συνεχιζόμενη ανάπτυξη του τομέα βιολογικής παραγωγής σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Οι προτεινόμενες επικαιροποιήσεις επικεντρώνονται σε επιλεγμένους τομείς του υφιστάμενου πλαισίου, με παράλληλη διατήρηση των υψηλών προτύπων της ΕΕ για τα βιολογικά προϊόντα. Με τον τρόπο αυτό, το Συμβούλιο ελπίζει ότι θα διατηρηθεί η εμπιστοσύνη των καταναλωτών στο σήμα βιολογικής παραγωγής της ΕΕ, θα μειωθεί ο διοικητικός φόρτος για τους γεωργούς, τις επιχειρήσεις και τις εθνικές αρχές και θα ενισχυθούν η ανταγωνιστικότητα και η ανθεκτικότητα του τομέα βιολογικής παραγωγής.

Η βιολογική γεωργία αποτελεί στρατηγικό πλεονέκτημα για τα συστήματα τροφίμων, τη βιοποικιλότητα και τις αγροτικές περιοχές της Ευρώπης. Τα κράτη μέλη θέλουν κανόνες απλούστερους, σαφέστερους και καλύτερα προσαρμοσμένους στην επιτόπια πραγματικότητα. Θέλουμε όμως να το πετύχουμε διατηρώντας παράλληλα τα υψηλά πρότυπα και την εμπιστοσύνη των καταναλωτών που στηρίζουν την επιτυχία του τομέα βιολογικής παραγωγής της ΕΕ.

Μαρία Παναγιώτου, Υπουργός Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος της Κυπριακής Δημοκρατίας

Η θέση του Συμβουλίου επικεντρώνεται ιδίως στα εξής:

• απλούστευση και ευελιξία: Το Συμβούλιο θέλει να απλουστευθούν οι κανόνες για τις μικρές επιχειρήσεις, μεταξύ άλλων με εξαιρέσεις από την πιστοποίηση και προσαρμογές των κατώτατων ορίων κύκλου εργασιών. Οι μικροί διαδικτυακοί έμποροι λιανικής πώλησης προσυσκευασμένων βιολογικών προϊόντων θα εξαιρούνται από την πιστοποίηση υπό ορισμένες προϋποθέσεις. Στόχος είναι να μειωθεί ο διοικητικός φόρτος και να ενθαρρυνθεί η συμμετοχή στη βιολογική γεωργία.
• εισαγόμενα βιολογικά προϊόντα και επισήμανση: Η θέση του Συμβουλίου διευκρινίζει ότι τα προϊόντα που εισάγονται από χώρες με συστήματα βιολογικής παραγωγής αναγνωρισμένα ως ισοδύναμα με εκείνα της ΕΕ δεν μπορούν να φέρουν το λογότυπο βιολογικής παραγωγής της ΕΕ, μπορούν όμως να φέρουν το αντίστοιχο λογότυπο της χώρας προέλευσής τους. Ταυτόχρονα, το Συμβούλιο υποστηρίζει να επιτρέπεται η χρήση του λογότυπου βιολογικής παραγωγής της ΕΕ σε εισαγόμενα προϊόντα, εάν πληρούν πρόσθετες απαιτήσεις παραγωγής και ελέγχου πέραν των προτύπων ισοδυναμίας, ώστε να διασφαλίζεται ότι προσεγγίζουν την αυστηρότητα των προτύπων βιολογικής παραγωγής της ΕΕ. Στόχος είναι η διευκόλυνση του εμπορίου και η διατήρηση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών.
• απόσυρση της πρότασης της Επιτροπής, η οποία προέβλεπε να επιτρέπεται η χρήση του σήματος βιολογικής παραγωγής της ΕΕ σε προϊόντα που περιέχουν έως 5% συστατικά από τρίτες χώρες που δεν πληρούν πρόσθετα κριτήρια.
• προσωρινή χρήση μη βιολογικών εισροών: Εισάγεται προσωρινή ευελιξία για τις μη βιολογικές πρωτεϊνούχες ζωοτροφές για πουλερικά και χοίρους, καθώς και για ιχθύδια υδατοκαλλιέργειας, με σχέδιο για σταδιακή κατάργηση των παρεκκλίσεων αυτών.

Η θέση του Συμβουλίου επιτρέπει επίσης να συνεχιστεί η πώληση προϊόντων που έχουν ήδη επισημανθεί βάσει του παλαιού συστήματος έως ότου εξαντληθούν τα αποθέματα. Με τον τρόπο αυτό θα αποφευχθεί η διατάραξη της αγοράς. Τα μεταβατικά μέτρα εξασφαλίζουν τη συνέχεια και την ασφάλεια δικαίου για τα εισαγόμενα βιολογικά προϊόντα και το εμπόριο, ενόσω τίθενται σε εφαρμογή οι νέοι κανόνες.

Επόμενα βήματα

Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ της Προεδρίας του Συμβουλίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αναμένεται να ξεκινήσουν το συντομότερο δυνατόν. Στόχος της ΕΕ είναι να επιτευχθεί συμφωνία πριν από το τέλος του έτους, ώστε να εξασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση της αναγνώρισης τρίτων χωρών των οποίων τα συστήματα βιολογικής παραγωγής και ελέγχου έχουν αναγνωριστεί ως ισοδύναμα με εκείνα της Ένωσης. Η ισχύουσα συμφωνία λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2026.

Γενικές πληροφορίες

Το πλαίσιο της ΕΕ για τη βιολογική παραγωγή καθορίζεται στον κανονισμό (ΕΕ) 2018/848, ο οποίος εφαρμόζεται από τον Ιανουάριο του 2022. Το πλαίσιο θεσπίζει κανόνες για τη βιολογική παραγωγή, την πιστοποίηση και την επισήμανση σε ολόκληρη την ΕΕ.

Η Επιτροπή παρουσίασε την πρότασή της για στοχευμένη αναθεώρηση της νομοθεσίας για τη βιολογική γεωργία στο πλαίσιο του χάρτη πορείας της με θέμα «Organic rulebook fit for the future» (Εγχειρίδιο κανόνων βιολογικής γεωργίας κατάλληλο για το μέλλον).

Η βιολογική γεωργία εξακολουθεί να παίζει σημαντικό ρόλο στη μετάβαση της ΕΕ προς πιο βιώσιμα συστήματα τροφίμων. Σύμφωνα με την Επιτροπή, υπάρχουν πάνω από 381.000 βιοκαλλιεργητές στην ΕΕ, αριθμός που αντιπροσωπεύει αύξηση κατά 30% από το 2018.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Erwan Hesry on Unsplash