Το Συμβούλιο καθόρισε τη θέση του σχετικά με τον κανονισμό Erasmus+ για την περίοδο 2028-2034. Η συμφωνία διασφαλίζει ότι ο κανονισμός κεφαλαιοποιεί τα πλεονεκτήματα του τρέχοντος προγράμματος Erasmus+ και σηματοδοτεί ένα κρίσιμο πρώτο βήμα προς τις διαπραγματεύσεις με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Το Erasmus+ είναι το εμβληματικό πρόγραμμα της ΕΕ για την εκπαίδευση και την κατάρτιση, τη νεολαία και τον αθλητισμό, και έχει αλλάξει τη ζωή περισσότερων από 16 εκατομμυρίων ανθρώπων τις τελευταίες τέσσερις δεκαετίες.

Η συμφωνία αυτή αποτελεί σημαντικό ορόσημο για το μέλλον του Erasmus+. Η εντολή του Συμβουλίου ενισχύει τον ρόλο των κρατών μελών και διασφαλίζει ότι όλοι οι τομείς — εκπαίδευση και κατάρτιση, νεολαία και αθλητισμός — απολαύουν της προβολής και της στήριξης που τους αξίζει. Το Erasmus+ έχει μεταμορφώσει εκατομμύρια ζωές και σήμερα κάνουμε το πρώτο βήμα για να διασφαλίσουμε ότι θα συνεχίσει να το κάνει.

Δρ. Αθηνά Μιχαηλίδου, Υπουργός Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας, Κυπριακή Δημοκρατία

Το πρόγραμμα Erasmus + αποσκοπεί στη στήριξη της εκπαίδευσης και της κατάρτισης υψηλής ποιότητας και στην παροχή ευκαιριών μάθησης και κινητικότητας σε ευρύ φάσμα συμμετεχόντων, συμπεριλαμβανομένων των νέων, των εκπαιδευομένων και των ατόμων στον μαζικό αθλητισμό. Η πρόταση της Επιτροπής συγχωνεύει το πρόγραμμα με το Ευρωπαϊκό Σώμα Αλληλεγγύης (ΕΣΑ).

Η διαπραγματευτική θέση είναι «μερική», διότι δεν περιλαμβάνει οικονομικά και οριζόντια ζητήματα. Τα εν λόγω ζητήματα συζητούνται επί του παρόντος στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για το επόμενο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο (ΠΔΠ) που καλύπτει την περίοδο 2028 έως 2034.

Κύρια στοιχεία της θέσης του Συμβουλίου

Ενισχυμένο μοντέλο διακυβέρνησης

Το Συμβούλιο επικαιροποίησε το μοντέλο διακυβέρνησης του προγράμματος Erasmus + προκειμένου να ενισχύσει τις εξουσίες ελέγχου των κρατών μελών.

Ειδικότερα, επανέφερε την επιτροπή προγράμματος που υπάρχει στο πλαίσιο του τρέχοντος προγράμματος Erasmus+, παρέχοντας στα κράτη μέλη μεγαλύτερο έλεγχο στη διακυβέρνηση του προγράμματος.

Καθιέρωσε επίσης δύο χωριστές κατηγορίες προγραμμάτων εργασίας, μέσω των οποίων υλοποιούνται οι δράσεις στο πλαίσιο του Erasmus+:

• το «πρόγραμμα εργασίας νέων δράσεων» για νέες δράσεις υπό άμεση διαχείριση που έχουν προταθεί από την Επιτροπή
• το «κανονικό πρόγραμμα εργασίας» για δράσεις που εξακολουθούν να λαμβάνουν χρηματοδότηση μετά την αρχική υλοποίησή τους

Ευρωπαϊκό Σώμα Αλληλεγγύης

Προκειμένου να διαφυλαχθεί η παρακαταθήκη του Ευρωπαϊκού Σώματος Αλληλεγγύης (ΕΣΑ) στο πρόγραμμα Erasmus+ μετά το 2027, η θέση του Συμβουλίου περιλαμβάνει πρόβλεψη για δράσεις που επί του παρόντος εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του προγράμματος EΣΑ, όπως πρωτοβουλίες που στηρίζουν τη συμμετοχή των νέων και δραστηριότητες αλληλεγγύης.

Προστέθηκε επίσης μνεία σε δραστηριότητες εθελοντισμού που συνδέονται με το ESC, συμπεριλαμβανομένου του εθελοντισμού στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Σώματος Εθελοντών Ανθρωπιστικής Βοήθειας.

Διασφάλιση της προβολής όλων των τομέων

Το κείμενο που εγκρίθηκε σήμερα από το Συμβούλιο διασφαλίζει την προβολή όλων των τομέων που καλύπτονται από το πρόγραμμα Erasmus+. Οι δραστηριότητες που υποστηρίζονται από το Erasmus+ στους τομείς της εκπαίδευσης και της κατάρτισης, της νεολαίας και του αθλητισμού εμφανίζονται σε διαφορετικά άρθρα.

Στο πλαίσιο της εντολής του Συμβουλίου, το Erasmus+ θα συνεχίσει να στηρίζει τις ανταλλαγές νέων και το DiscoverEU στον τομέα της νεολαίας. Στον τομέα του αθλητισμού, η εντολή προβλέπει ότι το Erasmus+ θα στηρίξει τη μαθησιακή κινητικότητα ατόμων που δραστηριοποιούνται στον μαζικό αθλητισμό, περιλαμβανομένου του αθλητικού προσωπικού.

Τρίτες χώρες

Η πρόταση της Επιτροπής εισάγει τη νέα έννοια της «μερικής» σύνδεσης με το πρόγραμμα Erasmus+ για τρίτες χώρες. Η εντολή του Συμβουλίου προωθεί περαιτέρω αυτήν την έννοια, αποσαφηνίζοντας τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες μια τρίτη χώρα θα πληροί τις προϋποθέσεις μερικής σύνδεσης, και ορίζοντας ότι οι εν λόγω χώρες θα πρέπει να σέβονται τις αξίες της ΕΕ.

Ταλέντα και αριστεία

Στην εντολή του, το Συμβούλιο μετονομάζει τις «υποτροφίες Erasmus+» στο άρθρο 5 της πρότασης της Επιτροπής σε «ευκαιρίες ανάπτυξης ταλέντων και αριστείας». Το πεδίο εφαρμογής της νέας πρωτοβουλίας διευρύνθηκε ώστε να συμπεριλάβει και άλλα προγράμματα με διακρατική διάσταση, πέραν των κοινών προγραμμάτων σπουδών.

Επόμενα βήματα

Η μερική διαπραγματευτική θέση που εγκρίθηκε σήμερα είναι η εντολή του Συμβουλίου για την έναρξη διαπραγματεύσεων με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με τον κανονισμό Erasmus+. Η απόφαση σχετικά με τον προϋπολογισμό του προγράμματος για την περίοδο 2028-2034 θα εξαρτηθεί από την τελική συμφωνία για το επόμενο ΠΔΠ.

Γενικό πλαίσιο

Στις 16 Ιουλίου 2025, στο πλαίσιο της ευρύτερης δέσμης μέτρων για το ΠΔΠ, η Επιτροπή δημοσίευσε την πρότασή της για την επόμενη γενιά του προγράμματος Erasmus+ (2028-2034). Η πρόταση συγχωνεύει δύο υφιστάμενα προγράμματα της ΕΕ: Το Erasmus+ και το Ευρωπαϊκό Σώμα Αλληλεγγύης (ΕΣΑ), ενώ προβλέπει προϋπολογισμό ύψους 40,8 δισ. ευρώ. Το πρόγραμμα διαρθρώνεται γύρω από δύο πυλώνες: την παροχή ευκαιριών μάθησης σε όλους, και τη στήριξη της ανάπτυξης ικανοτήτων.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Bianca Fazacas on Unsplash

Σε μια εποχή όπου η τεχνητή νοημοσύνη (ΤΝ) μετασχηματίζει με ταχύ ρυθμό τα συστήματα εκπαίδευσης σε ολόκληρη την Ευρώπη, δημιουργώντας τόσο προκλήσεις όσο και ευκαιρίες, το Συμβούλιο υποστηρίζει σθεναρά ότι οι εκπαιδευτικοί θα πρέπει να παραμείνουν στον πυρήνα της μαθησιακής διαδικασίας.

Οι εκπαιδευτικοί δεν είναι μόνο χρήστες της ΤΝ — παρέχοντας κατευθύνσεις, προσφέροντας καθοδήγηση και αναπτύσσοντας κριτική σκέψη βοηθούν τους μαθητές να πλοηγηθούν σε έναν ολοένα και πιο σύνθετο ψηφιακό κόσμο. Η στήριξη των εκπαιδευτικών μέσα από την παροχή κατάλληλης κατάρτισης, εργαλείων και διασφαλίσεων είναι απαραίτητη για την επιτυχία της ΤΝ στην εκπαίδευση.

Δρ. Αθηνά Μιχαηλίδου, Υπουργός Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας, Κυπριακή Δημοκρατία

Στα συμπεράσματα που ενέκρινε το Συμβούλιο ζητείται μια δεοντολογική, ασφαλής και ανθρωποκεντρική προσέγγιση της ΤΝ στην εκπαίδευση, η οποία θα επικεντρώνεται στην ενίσχυση των ψηφιακών δεξιοτήτων και του γραμματισμού στον τομέα της ΤΝ, στη διασφάλιση της ένταξης και της δικαιοσύνης, στην ενδυνάμωση των εκπαιδευτικών και στη στήριξη της ευημερίας των εκπαιδευτικών και των εκπαιδευομένων. Είναι η πρώτη φορά που συζητείται η σχέση μεταξύ τεχνητής νοημοσύνης και διδασκαλίας στον τομέα της εκπαιδευτικής πολιτικής.

Το Συμβούλιο καλεί τις εθνικές κυβερνήσεις να ενισχύσουν τις δεξιότητες των εκπαιδευτικών στον τομέα της ΤΝ και τις ψηφιακές τους δεξιότητες, να προωθήσουν την ανάπτυξη και τη χρήση ειδικών εργαλείων ΤΝ για την εκπαίδευση, να αντιμετωπίσουν την άνιση πρόσβαση σε ψηφιακούς πόρους και να διασφαλίσουν ότι η ΤΝ ενισχύει και δεν υπονομεύει την αυτονομία και τις βιώσιμες συνθήκες εργασίας για τους εκπαιδευτικούς.

Προκλήσεις και ευκαιρίες

Το Συμβούλιο αναγνωρίζει ότι η ΤΝ αναδιαμορφώνει με ταχύ ρυθμό τα συστήματα εκπαίδευσης και έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει τον τρόπο οργάνωσης της διδασκαλίας και της μάθησης, τον τρόπο πρόσβασης στις πληροφορίες και τον τρόπο με τον οποίο τα σχολεία διαχειρίζονται τα διοικητικά καθήκοντα.

Όσον αφορά τα οφέλη, η ΤΝ μπορεί να ενισχύσει τη διδασκαλία και τη μάθηση στηρίζοντας πιο συμπεριληπτικές προσεγγίσεις, βελτιώνοντας την προσβασιμότητα για τους μειονεκτούντες εκπαιδευομένους και καθιστώντας δυνατές πιο εξατομικευμένες μεθόδους διδασκαλίας και αξιολόγησης. Μπορεί επίσης να βελτιώσει τη διοικητική αποτελεσματικότητα, εξασφαλίζοντας περισσότερο χρόνο για διδασκαλία και μάθηση.

Ωστόσο, στα συμπεράσματα του Συμβουλίου εκφράζονται και ανησυχίες σχετικά με τη μειωμένη αυτονομία, την υπερβολική εξάρτηση από την τεχνολογία και τους κινδύνους που σχετίζονται με παραμέτρους όπως η μεροληψία, η παραπληροφόρηση και η προστασία δεδομένων. Η χρήση της ΤΝ θα μπορούσε επίσης να επιτείνει τις ανισότητες και το ψηφιακό χάσμα, να επηρεάσει τη συγκέντρωση και την απόκτηση δεξιοτήτων των εκπαιδευομένων και να έχει ευρύτερες κοινωνικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις.

Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην ψηφιακή εποχή

Οι εκπαιδευτικοί διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο στην αξιοποίηση των δυνατοτήτων της ΤΝ στις αίθουσες διδασκαλίας, μεταξύ άλλων προωθώντας την ιδιότητα του υπεύθυνου ψηφιακού πολίτη και βοηθώντας τους εκπαιδευομένους να αναλογιστούν τις κοινωνικές, περιβαλλοντικές και δεοντολογικές επιπτώσεις των εργαλείων ΤΝ. Ο ρόλος τους είναι επίσης καθοριστικός για την κριτική αξιολόγηση των αποτελεσμάτων της ΤΝ και την καθοδήγηση των εκπαιδευομένων ώστε να κατανοήσουν τους περιορισμούς και τις μεροληψίες της.

Στα συμπεράσματά του, το Συμβούλιο υποστηρίζει συνεπώς ότι οι εκπαιδευτικοί θα πρέπει να έχουν την ευκαιρία να συμβάλουν στον σχεδιασμό και την αξιολόγηση των εργαλείων ΤΝ, σύμφωνα με μια προσέγγιση που θα βασίζεται στον ψηφιακό ανθρωπισμό και θα διασφαλίζει ότι η τεχνολογία στηρίζει την ανθρώπινη αυτενέργεια και τις δημοκρατικές αξίες.

Στήριξη των εκπαιδευτικών στη μετάβαση στην ΤΝ

Για να αξιοποιηθούν τα οφέλη της ΤΝ στην εκπαίδευση και παράλληλα να διασφαλιστεί ότι οι εκπαιδευτικοί θα παραμείνουν στον πυρήνα της μαθησιακής εμπειρίας, το Συμβούλιο καλεί τις εθνικές κυβερνήσεις:

• να συμβάλουν στην ενίσχυση των ψηφιακών δεξιοτήτων των εκπαιδευτικών και των δεξιοτήτων τους στον τομέα της ΤΝ, μεταξύ άλλων με την ενσωμάτωση του γραμματισμού στον τομέα της ΤΝ στην κατάρτιση των εκπαιδευτικών
• να προωθήσουν τη χρήση εργαλείων ΤΝ μεσαφή παιδαγωγική προστιθέμενη αξία, διαφυλάσσοντας παράλληλα την αυτονομία των εκπαιδευτικών και την ευημερία των εκπαιδευομένων
• να ενθαρρύνουν την ανάπτυξη ειδικών εργαλείων ΤΝ για την εκπαίδευση ως μέσου ενίσχυσης της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ, σε συνδυασμό με σαφείς κατευθύνσεις για την προστασία δεδομένων, τη λογοδοσία και την ενημέρωση σχετικά με τους κινδύνους
• να αντιμετωπίσουν τις ανισότητες όσον αφορά την πρόσβαση σε εργαλεία ΤΝ και ψηφιακούς πόρους και να διασφαλίσουν ότι τα συστήματα είναι προσβάσιμα και κατάλληλα για όλους τους εκπαιδευομένους
• να διασφαλίσουν βιώσιμες συνθήκες εργασίας για τους εκπαιδευτικούς, λαμβάνοντας υπόψη τον αντίκτυπο της ΤΝ στον φόρτο εργασίας, στην αξιολόγηση και τα διοικητικά καθήκοντα

Το Συμβούλιο σημειώνει ότι και η Επιτροπή μπορεί να στηρίξει τους εκπαιδευτικούς στην εποχή της ΤΝ, μεταξύ άλλων με την ενίσχυση της συνεργασίας με διεθνείς οργανισμούς, όπως το Συμβούλιο της Ευρώπης, με τη διευκόλυνση της έρευνας και της ανταλλαγής στοιχείων, την παροχή καθοδήγησης σχετικά με τη δεοντολογική χρήση της ΤΝ και τη συμμετοχή των εκπαιδευτικών στη διαμόρφωση πρωτοβουλιών σε επίπεδο ΕΕ.

Ομοίως, η Επιτροπή μπορεί να συνεργαστεί με τα κράτη μέλη για τη βελτίωση της ανάπτυξης ικανοτήτων, την ενθάρρυνση της μάθησης μεταξύ ομοτίμων και της ανταλλαγής ορθών πρακτικών, καθώς και για την προώθηση μαθησιακών πόρων για επαγγελματίες και συνεργατικών πρωτοβουλιών τόσο σε εθνικό όσο και σε ενωσιακό επίπεδο.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Igor Omilaev on Unsplash

Στις 16 Μαρτίου 2026, το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφαση (ΚΕΠΠΑ) 2026/645¹ για την εφαρμογή της απόφασης 2011/235/ΚΕΠΠΑ για περιοριστικά μέτρα κατά ορισμένων προσώπων και οντοτήτων λόγω της κατάστασης στο Ιράν.

Το Συμβούλιο αποφάσισε ότι δεκαέξι πρόσωπα και τρεις οντότητες θα πρέπει να περιληφθούν στον κατάλογο των προσώπων και οντοτήτων που υπόκεινται σε περιοριστικά μέτρα, όπως περιέχεται στο παράρτημα της απόφασης 2011/235/ΚΕΠΠΑ.

Η Αλβανία, η Βόρεια Μακεδονία, η Βοσνία και Ερζεγοβίνη, η Ισλανδία, το Λιχτενστάιν, το Μαυροβούνιο, η Δημοκρατία της Μολδαβίας, η Νορβηγία, η Ουκρανία και η Σερβία ευθυγραμμίζονται με αυτή την απόφαση του Συμβουλίου.

Οι χώρες αυτές θα μεριμνήσουν για τη συμμόρφωση των εθνικών τους πολιτικών με την εν λόγω απόφαση.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση σημειώνει και επικροτεί τη δέσμευση αυτή.

¹ ΕΕ L, 2026/645, 16.3.2026, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2026/645/oj

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Hadi Yazdi Aznaveh on Unsplash

Το Συμβούλιο αποφάσισε να παρατείνει τα περιοριστικά μέτρα (κυρώσεις) κατά εμπλεκομένων σε κυβερνοεπιθέσεις που απειλούν την ΕΕ και τα κράτη μέλη της για ένα έτος, έως τις 18 Μαΐου 2027. Το νομικό πλαίσιο για τα μέτρα αυτά είχε ήδη παραταθεί έως τις 18 Μαΐου 2028.

Το συγκεκριμένο καθεστώς κυρώσεων δίνει στην ΕΕ τη δυνατότητα να επιβάλλει στοχευμένα περιοριστικά μέτρα σε πρόσωπα και οντότητες που εμπλέκονται σε κυβερνοεπιθέσεις με σοβαρά αποτελέσματα, οι οποίες συνιστούν εξωτερική απειλή για την ΕΕ ή τα κράτη μέλη της. Τα περιοριστικά μέτρα μπορούν να επιβληθούν και για κυβερνοεπιθέσεις κατά τρίτων κρατών ή διεθνών οργανισμών, όταν κριθούν αναγκαία για την επίτευξη των στόχων της Κοινής Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας (ΚΕΠΠΑ).

Με αυτά τα περιοριστικά μέτρα, η ΕΕ επιδιώκει την αποτροπή κακόβουλων δραστηριοτήτων στον κυβερνοχώρο και την προάσπιση της βασισμένης σε κανόνες διεθνούς τάξης, εξασφαλίζοντας τη λογοδοσία των υπαιτίων.

Οι καταχωρίσεις βάσει αυτού του καθεστώτος ισχύουν επί του παρόντος για 19 πρόσωπα και 7 οντότητες. Όσοι έχουν καταχωριστεί στον κατάλογο υπόκεινται σε δέσμευση περιουσιακών στοιχείων, ενώ απαγορεύεται σε πολίτες και εταιρείες της ΕΕ να τους διαθέτουν κεφάλαια ή οικονομικούς πόρους. Τα φυσικά πρόσωπα υπόκεινται επίσης σε ταξιδιωτική απαγόρευση, με βάση την οποία δεν επιτρέπεται να εισέλθουν στο έδαφος της ΕΕ ή να διέλθουν από αυτό.

Θα συνεχιστεί η επανεξέταση αυτών των μεμονωμένων καταχωρίσεων κάθε 12 μήνες.

Η ΕΕ και τα κράτη μέλη της θα εξακολουθήσουν να συνεργάζονται με τους διεθνείς εταίρους μας για την προώθηση ενός ανοικτού, ελεύθερου, σταθερού και ασφαλούς κυβερνοχώρου.

Γενικό πλαίσιο

Το πλαίσιο για κοινή διπλωματική αντίδραση της ΕΕ έναντι κακόβουλων δραστηριοτήτων στον κυβερνοχώρο («εργαλειοθήκη για τη διπλωματία στον κυβερνοχώρο») θεσπίστηκε τον Ιούνιο του 2017. Χάρη στο πλαίσιο αυτό, η ΕΕ και τα κράτη μέλη της μπορούν να χρησιμοποιούν όλα τα μέτρα της ΚΕΠΠΑ, συμπεριλαμβανομένων των περιοριστικών μέτρων εάν είναι αναγκαίο, για την πρόληψη, την αποθάρρυνση, την αποτροπή και την αντιμετώπιση κακόβουλων δραστηριοτήτων στον κυβερνοχώρο που απειλούν την ακεραιότητα και την ασφάλειά τους.

Τον Μάιο του 2019 το Συμβούλιο θέσπισε πλαίσιο κυρώσεων που επιτρέπει στην ΕΕ να επιβάλλει στοχευμένα περιοριστικά μέτρα ως μέσο αποτροπής και αντίδρασης σε κυβερνοεπιθέσεις που συνιστούν εξωτερική απειλή για την ίδια ή τα κράτη μέλη της.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Compagnons on Unsplash