Οι ευρωβουλευτές συμφώνησαν σε μια σειρά συστάσεων, που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε νέα ευρωπαϊκή νομοθεσία, για την πρόληψη, την εξάλειψη ή τη μείωση των ψυχοκοινωνικών κινδύνων που σχετίζονται με την εργασία και μπορούν να οδηγήσουν σε εργασιακό άγχος, επαγγελματική εξουθένωση και ψυχικές και σωματικές διαταραχές. Πριν την υποβολή της πρότασης της Επιτροπής θα πρέπει να προηγηθεί εκτίμηση επιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένης της αξιολόγησης της ισχύουσας νομοθεσίας.

Οι ευρωβουλευτές απαιτούν οι εργοδότες να αναλάβουν δεσμευτικές υποχρεώσεις για την προστασία της ψυχικής και σωματικής υγείας των εργαζομένων και τη διασφάλιση ασφαλών και αξιοπρεπών συνθηκών εργασίας. Ζητούν επίσης από την Επιτροπή και τις χώρες της ΕΕ να αναγνωρίσουν ρητά ότι οι ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι που συνδέονται με την εργασία προκαλούν επαγγελματικές ασθένειες.

Η έκθεση νομοθετικής πρωτοβουλίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου εγκρίθηκε με 413 ψήφους υπέρ, 210 κατά και 29 αποχές.

Πολιτικές για την αντιμετώπιση της βίας και της παρενόχλησης

Οι ευρωβουλευτές ζητούν από τους εργοδότες να προλαμβάνουν τους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους που σχετίζονται με την εργασία. Θα πρέπει επίσης να υιοθετούν και να εφαρμόζουν πολιτικές που καθορίζουν και απαγορεύουν τη βία, την παρενόχληση, τον εκφοβισμό και τη μεροληπτική συμπεριφορά που υπονομεύει την αξιοπρέπεια, τη σωματική ή ψυχική υγεία των εργαζομένων, καθώς και μηχανισμούς έγκαιρου εντοπισμού και πρωτόκολλα πρόληψης βάσει κινδύνου για τη βία από τρίτους. Αναφέρουν ακόμα ότι απαιτείται έγκαιρη στήριξη για τους εργαζομένους που εκτίθενται σε ψυχοκοινωνικούς κινδύνους.

Εκτίμηση ψυχοκοινωνικών κινδύνων και σχέδια δράσης

Οι ευρωβουλευτές συνιστούν στους εργοδότες να διενεργούν τακτικές αξιολογήσεις ψυχοκοινωνικών κινδύνων για την αξιολόγηση παραγόντων όπως ο υπερβολικός φόρτος και η υψηλή ένταση εργασίας, εγκρίνοντας στη συνέχεια σχέδια δράσης με συγκεκριμένα μέτρα. Σημαντική αναδιάρθρωση ή αναδιοργάνωση, όπως οι ρυθμίσεις τηλεργασίας ή η εισαγωγή αυτοματοποιημένων συστημάτων λήψης αποφάσεων και αυτοματοποιημένης παρακολούθησης, θα πρέπει να υπόκεινται σε προηγούμενη αξιολόγηση ψυχοκοινωνικού κινδύνου σε συνεργασία με τους εργαζομένους και τους εκπροσώπους τους, λένε.

Οι εργοδότες θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι η εισαγωγή συστημάτων αλγοριθμικής διαχείρισης δεν επιβάλλει υπερβολική επιβάρυνση ή παρακολούθηση των εργαζομένων και θα πρέπει πάντα να υπάρχει ανθρώπινη εποπτεία. Οι ευρωβουλευτές επαναλαμβάνουν επίσης ότι οι εργαζόμενοι έχουν το δικαίωμα της αποσύνδεσης από την εργασία.

Υποστήριξη για την επιστροφή στην εργασία

Οι εργαζόμενοι που απουσιάζουν από την εργασία λόγω ψυχοκοινωνικών κινδύνων που σχετίζονται με την εργασία θα πρέπει να έχουν το δικαίωμα σε υποστηριζόμενη και βιώσιμη επιστροφή, λένε οι ευρωβουλευτές. Για τον σκοπό αυτό, συνιστούν στους εργοδότες να καταρτίζουν ατομικά σχέδια επιστροφής, προσδιορίζοντας παραμέτρους όπως προσαρμογές του χρόνου, της οργάνωσης, των καθηκόντων ή του φόρτου εργασίας.

Δηλώσεις

Η εισηγήτρια Estelle Ceulemans (Σοσιαλιστές, Βέλγιο) δήλωσε: «Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καλεί την Επιτροπή να αναλάβει δράση για την ψυχική υγεία και τους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους στον χώρο εργασίας. Πρέπει να απομακρυνθούμε από την ‘κοινωνία της επαγγελματικής εξουθένωσης’ και να συμβάλουμε στη δημιουργία υγιών χώρων εργασίας όπου όλοι μπορούν να ευδοκιμήσουν - ιδίως καθώς η χρήση ψηφιακών τεχνολογιών και τεχνητής νοημοσύνης στον χώρο εργασίας εξακολουθεί να αυξάνεται. Πρόκειται για ζήτημα που αφορά την ευημερία των εργαζομένων αλλά και τα δημόσια οικονομικά, καθώς το κόστος για την κοινωνία στις μέρες μας κυριολεκτικά εκτοξεύεται».

Επόμενα βήματα

Η Επιτροπή έχει στη διάθεσή της τρεις μήνες για να απαντήσει στο αίτημα του Κοινοβουλίου, είτε ενημερώνοντας το Κοινοβούλιο σχετικά με τα μέτρα που σχεδιάζει να λάβει είτε αιτιολογώντας τυχόν άρνησή της να υποβάλει νομοθετική πρόταση.

Πηγή: europarl.europa.eu

Photo by Vitaly Gariev on Unsplash

Ο Siegfried Mureşan (ΕΛΚ, Ρουμανία), συνεισηγητής του Κοινοβουλίου για το ΠΔΠ, προειδοποίησε ότι «οποιεσδήποτε περικοπές στον προϋπολογισμό, οι οποίες θα αποδυναμώσουν την Ευρώπη τα επόμενα χρόνια, δεν μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για την έγκριση του Κοινοβουλίου. Το Κοινοβούλιο δεν θα εγκρίνει έναν προϋπολογισμό που δεν θα μας επέτρεπε να επιτύχουμε τους στόχους μας ή που θα επηρέαζε την ικανότητά μας να αντιδρούμε σε κρίσεις ή απροσδόκητες εξελίξεις».

Ο κ. Mureșan δήλωσε ότι η Επιτροπή είχε προτείνει προϋπολογισμό για την περίοδο 2028-2034 στο ίδιο επίπεδο με τον τρέχοντα προϋπολογισμό για την περίοδο 2021-2027, παρά τις αυξανόμενες προκλήσεις. Η πρόταση της Επιτροπής αντιπροσωπεύει το 1,15% του ακαθάριστου εθνικού εισοδήματος (ΑΕΕ) των κρατών μελών, ενώ το τρέχον ΠΔΠ, όταν υποβλήθηκε, ανερχόταν στο 1,14% του συνολικού ΑΕΕ της ΕΕ. «Κάθε περαιτέρω μείωση κάτω από την πρόταση της Επιτροπής θα αποδυνάμωνε την Ευρώπη», τόνισε εκ νέου, υπογραμμίζοντας πως, αν και οι εθνικοί προϋπολογισμοί αυξήθηκαν κατά 68% τα τελευταία επτά έτη σε απόλυτους αριθμούς, ο προϋπολογισμός της ΕΕ δεν συμβαδίζει με την εξέλιξη αυτή. Η αντίληψη ότι ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός συνεχώς διογκώνεται δεν αντικατοπτρίζει την πραγματικότητα.

Η συνεισηγήτρια Carla Tavares (Σοσιαλιστές, Πορτογαλία) δήλωσε: «Δεν αντιμετωπίζουμε πλέον προσωρινές κρίσεις, αλλά διαρθρωτικές προκλήσεις» και «η απάντησή μας πρέπει να είναι εξίσου διαρθρωτική και φιλόδοξη. Μιλώντας για τη θέση του Κοινοβουλίου, δήλωσε: «Δεν ζητάμε ‘περισσότερα χρήματα’. Ζητάμε πόρους που να αντιστοιχούν στις ευθύνες που ανατίθενται στην ΕΕ».

Όλοι συμφωνούν, σημείωσε η κα. Tavares, ότι η Ευρώπη χρειάζεται έναν ισχυρότερο προϋπολογισμό για να υλοποιήσει προτεραιότητες όπως η ανταγωνιστικότητα, η ενεργειακή ανεξαρτησία, η ασφάλεια, το κλίμα, η εκπαίδευση και η υγεία, ενώ ορισμένοι στο Συμβούλιο ζητούν μικρότερο προϋπολογισμό και απορρίπτουν τις προτάσεις για νέους ιδίους πόρους. «Αυτό σημαίνει ότι θέλουμε μια Ευρώπη πρώτης κατηγορίας με προϋπολογισμό δεύτερης κατηγορίας! Αυτό δεν είναι φιλοδοξία, είναι αντίφαση! Και θα καταλήξει να βλάψει τους Ευρωπαίους», προειδοποίησε. «Η επιλογή δεν είναι μεταξύ μιας φθηνή Ευρώπης και μιας δαπανηρής Ευρώπης», αλλά «μεταξύ μιας υποχρηματοδοτούμενης Ευρώπης, που οδεύει από κρίση σε κρίση, και μιας επαρκώς χρηματοδοτούμενης Ευρώπης, ικανής να προλαμβάνει τις προκλήσεις, να επενδύει σε ανθρώπους και επιχειρήσεις και να διαμορφώνει το δικό της μέλλον», κατέληξε.

Οι ομιλητές από τις περισσότερες πολιτικές ομάδες επιβεβαίωσαν τη θέση του Κοινοβουλίου, η οποία εγκρίθηκε τον Απρίλιο του 2026. Οι ευρωβουλευτές επιθυμούν έναν ισχυρό, ρεαλιστικό προϋπολογισμό της ΕΕ προσανατολισμένο στο μέλλον, αντίστοιχο του επιπέδου των φιλοδοξιών της ΕΕ και ο οποίος θα εισάγει νέες ροές εσόδων. Επέμειναν στη θέση για έναν προϋπολογισμό που θα αποφέρει οφέλη στους πολίτες, θα μειώνει τις ανισότητες και θα εγγυάται επαρκείς πόρους για βασικές πολιτικές, συμπεριλαμβανομένης της γεωργίας, της περιφερειακής, της συνοχής και της κοινωνικής χρηματοδότησης. Οι ομιλητές εξέφρασαν επίσης ανησυχίες σχετικά με το πώς δαπανάται ο προϋπολογισμός της ΕΕ και τόνισαν την ανάγκη αύξησης της διαφάνειας και της λογοδοσίας.

Ο Thomas Byrne, υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Ιρλανδίας, επιβεβαίωσε ότι το Σάββατο η Ιρλανδική Προεδρία της ΕΕ θα υποβάλει το σχέδιο διαπραγματευτικής θέσης του Συμβουλίου. «Στόχος μας είναι να φέρουμε τις διαπραγματεύσεις ένα βήμα πιο κοντά στη συμφωνία», είπε, προσθέτοντας ότι «η εξεύρεση ισορροπίας συνεπάγεται δύσκολες αποφάσεις».

Ο Piotr Serafin, επίτροπος Προϋπολογισμού, Καταπολέμησης της Απάτης και Δημόσιας Διοίκησης, τόνισε ότι «ορισμένες πρωτεύουσες εξακολουθούν να εξετάζουν τον προϋπολογισμό της ΕΕ με τον τρόπο που οι λογιστές εξετάζουν τους ισολογισμούς: πόσα βάζω και πόσα βγάζω. Η προσέγγιση αυτή ήταν ήδη άστοχη στο παρελθόν, αλλά με τον παρόντα προϋπολογισμό μας είναι δομικά εσφαλμένη», δήλωσε. Ο προϋπολογισμός της ΕΕ αντιμετωπίζει κοινές προκλήσεις που δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν από τα κράτη μέλη ξεχωριστά ή θα ήταν πολύ πιο δαπανηρές εάν κάθε χώρα προσπαθούσε μεμονωμένα, σημείωσε.

Στη διαπραγματευτική του θέση, το Κοινοβούλιο ζήτησε αύξηση τκατά περίπου 10% σε σύγκριση με την πρόταση της Επιτροπής του Ιουλίου του 2025, για τη στήριξη βασικών προτεραιοτήτων όπως η άμυνα και η ασφάλεια, η ανταγωνιστικότητα, η συνοχή και η γεωργία. To EK πρότεινε επίσης νέες πηγές εσόδων για τον κοινό προϋπολογισμό, για να ελαφρυνθεί η πίεση στις συνεισφορές των κρατών μελών της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης μιας εισφοράς ψηφιακών υπηρεσιών, μιας εισφοράς για τα διαδικτυακά τυχερά παιχνίδια, μιας επέκτασης του μηχανισμού συνοριακής προσαρμογής άνθρακα (CBAM) και μιας εισφοράς στα κεφαλαιακά κέρδη κρυπτοστοιχείων.

Μαγνητοσκόπηση της συζήτησης στην ολομέλεια.

Σχετικές Πληροφορίες

Αν και το Κοινοβούλιο έχει ήδη έτοιμη τη θέση του για τον επόμενο επταετή προϋπολογισμό, επί του παρόντος τα κράτη μέλη διαπραγματεύονται για να καταλήξουν σε μια κοινή θέση. Το σχέδιο διαπραγματευτικής θέσης της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου πρότεινε μείωση κατά 2% σε σύγκριση με την πρόταση της Επιτροπής. Το «διαπραγματευτικό πλαίσιο» της τρέχουσας Ιρλανδικής Προεδρίας του Συμβουλίου αναμένεται να παρουσιαστεί το Σάββατο 10 Οκτωβρίου. Για να εγκριθεί ο μακροπρόθεσμος προϋπολογισμός της ΕΕ, απαιτείται ομόφωνη απόφαση του Συμβουλίου και έγκριση του Κοινοβουλίου, με απόλυτη πλειοψηφία επί του αριθμού των εν ενεργεία ευρωβουλευτών. Πάνω από το 93% του προϋπολογισμού της ΕΕ διατίθεται απευθείας σε προγράμματα της ΕΕ που στηρίζουν ανθρώπους και έργα σε όλα τα κράτη μέλη, ενώ λιγότερο από το 7% δαπανάται για τη διοίκηση.

Πηγή: europarl.europa.eu

Photo by Eduard Delputte on Unsplash

Σε σύστασή του προς τα άλλα θεσμικά όργανα της ΕΕ εγκρίθηκε με 454 ψήφους υπέρ, 86 κατά και 110 αποχές, το Κοινοβούλιο δηλώνει ότι το συμφέρον της ΕΕ είναι η προώθηση ενός πολυμερούς κόσμου. Τονίζει τη σημασία του διαλόγου με την Κίνα σχετικά τις παγκόσμιες προκλήσεις, την ειρήνη και την ασφάλεια, το κλίμα και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Ταυτόχρονα, επισημαίνουν ότι οι διμερείς σχέσεις έχουν φτάσει σε κρίσιμο σημείο λόγω των αθέμιτων οικονομικών πρακτικών της Κίνας και της θέσης της σχετικά με τον πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Όπως υποστηρίζει το ΕΚ, η ΕΕ θα πρέπει να συντονιστεί με τις ΗΠΑ, τα μέλη της G7 και άλλους ομοϊδεάτες εταίρους και να ενθαρρύνει την Κίνα να ασκήσει την επιρροή της στη Ρωσία για να συμβάλει στον τερματισμό του πολέμου.

Μείωση των εξαρτήσεων και προάσπιση των ευρωπαϊκών αξιών

Οι ευρωβουλευτές δηλώνουν ότι απαιτείται επείγουσα δράση κατά της εργαλειοποίησης της οικονομικής εξάρτησης της ΕΕ από την Κίνα, παράλληλα με μια αυστηρή στρατηγική ελαχιστοποίησης των κινδύνων, με τις κρίσιμες πρώτες ύλες, τα φάρμακα, τις μπαταρίες, τα ηλεκτρικά οχήματα, την τεχνολογία πληροφοριών και επικοινωνιών, τους ημιαγωγούς και άλλους στρατηγικούς τομείς στο επίκεντρο. Ζητούν ισχυρότερο έλεγχο των επενδύσεων και προστασία των κρίσιμων τεχνολογιών, υποδομών και αλυσίδων εφοδιασμού. Το Κοινοβούλιο χαρακτηρίζει ως αυξανόμενες προκλήσεις για την οικονομία της ΕΕ την προσανατολισμένη στις εξαγωγές πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα της οικονομίας της Κίνας, τις κρατικές επιδοτήσεις αλλά και άλλους περιορισμούς στην είσοδο των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων στην κινέζικη αγορά.

Οι ευρωβουλευτές ζητούν αμοιβαιότητα και ισότιμους όρους ανταγωνισμού στο εμπόριο και τις επενδύσεις και υποστηρίζουν την αναλογική δράση της ΕΕ όταν η Κίνα δεν ανοίγει τις εσωτερικές της αγορές. Επίσης, ζητούν,, ισχυρότερες συνεργασίες στο πλαίσιο της στρατηγικής Global Gateway που θα παρέχουν μια αξιόπιστη εναλλακτική λύση της κινέζικης πρωτοβουλίας «Μία Ζώνη Ένας Δρόμος», ιδίως στην Αφρική και τη Λατινική Αμερική. Η έκθεση επιβεβαιώνει την πολιτική «μίας Κίνας» της ΕΕ, ενώ αντιτίθεται σε οποιαδήποτε μονομερή αλλαγή του status quo στην Ταϊβάν διά της βίας ή του εξαναγκασμού.

Οι ευρωβουλευτές ζητούν ισχυρότερη ανθεκτικότητα έναντι των κυβερνοεπιθέσεων, των εξωτερικών παρεμβάσεων, της κατασκοπείας και των υβριδικών απειλών, ενώ παράλληλα απαιτούν ενισχυμένο διάλογο για τα ανθρώπινα δικαιώματα και πίεση στην Κίνα για την καταστολή, την καταναγκαστική εργασία και τις πολιτικές στο Θιβέτ και το Σινγιάνγκ. Ζητούν επίσης την άνευ όρων απελευθέρωση των πολιτικών κρατουμένων.

Δηλώσεις

Η εισηγήτρια Hilde Vautmans (Renew, Βέλγιο) δήλωσε: «Η Κίνα αποτελεί ουσιαστικό εταίρο για την Ευρώπη, αλλά μια βιώσιμη εταιρική σχέση απαιτεί σαφείς κανόνες: όχι κατασκοπεία, όχι ντάμπινγκ, ισότιμοι οικονομικοί όροι ανταγωνισμού και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του διεθνούς δικαίου. Υπό το πρίσμα της συνάντησης Xi - Trump, του επικείμενου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και του μελλοντικού στρατηγικού διαλόγου ΕΕ - Κίνας, η σύσταση αυτή δεν θα μπορούσε να είναι πιο επίκαιρη. Η Ευρώπη πρέπει επιτέλους να μιλήσει και, το σημαντικότερο, να δράσει ενιαία.»

Σχετικές πληροφορίες

Μεταξύ Μαρτίου και Ιουνίου 2026, τρεις κοινοβουλευτικές αντιπροσωπείες επισκέφθηκαν την Κίνα, ενώ μία τέταρτη θα ακολουθήσει αργότερα τον Οκτώβριο του 2026. Οι άμεσες επαφές μεταξύ του Κοινοβουλίου και των κινεζικών αρχών συνεχίστηκαν πέρυσι, αφού είχαν ουσιαστικά παγώσει από το 2021, όταν η κινεζική κυβέρνηση επέβαλε κυρώσεις σε ευρωβουλευτές ως απάντηση στις κυρώσεις της ΕΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα κατά Κινέζων αξιωματούχων και οργανισμών.

Πηγή: europarl.europa.eu

Photo by Annie Spratt on Unsplash