Το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατέληξαν σε προσωρινή συμφωνία σχετικά με στοχευμένες τροποποιήσεις επί της οδηγίας για την ευρωβινιέτα, η οποία καθορίζει το πλαίσιο για τα διόδια και τα τέλη χρήσης για τα βαρέα επαγγελματικά οχήματα σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Λαμβανομένων υπόψη των νέων προτύπων εκπομπών CO₂ που θα εφαρμοστούν από την 1η Ιουλίου 2026 για τα βαρέα επαγγελματικά οχήματα, η συμφωνία ενισχύει την ασφάλεια δικαίου, απλουστεύει την εφαρμογή και διασφαλίζει τη συνεπή εφαρμογή των κανόνων επιβολής τελών βάσει των εκπομπών CO₂.

Οι τροποποιήσεις παρέχουν μεγαλύτερη σαφήνεια για τους μεταφορείς, τις εθνικές αρχές και τους παρόχους υπηρεσιών διοδίων σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να εφαρμόζονται οι κανόνες για την ευρωβινιέτα στις διάφορες κατηγορίες οχημάτων και κατηγορίες εκπομπών. Αυτό θα διευκολύνει την ομαλή μετάβαση σε ένα σύστημα επιβολής οδικών τελών που θα αντικατοπτρίζει καλύτερα τις εκπομπές των οχημάτων, διασφαλίζοντας παράλληλα πιο εναρμονισμένη εφαρμογή σε όλα τα κράτη μέλη.

Τα νέα πρότυπα εκπομπών CO₂ για τα βαρέα επαγγελματικά οχήματα έχουν άμεσες επιπτώσεις στην κατάταξη των οχημάτων στο πλαίσιο της οδηγίας για την ευρωβινιέτα. Οι συμφωνηθείσες τροποποιήσεις παρέχουν νομικές και τεχνικές διευκρινίσεις για τη διασφάλιση της αποτελεσματικής αλληλεπίδρασης των δύο νομοθετικών πλαισίων.

Κύρια στοιχεία της συμφωνίας

Η προσωρινή συμφωνία:

• αποσαφηνίζει τους βασικούς ορισμούς που σχετίζονται με τις εκπομπές CO₂, όπως οι ορισμοί των οχημάτων μηδενικών εκπομπών, των βαρέων επαγγελματικών οχημάτων χαμηλών εκπομπών, των ομάδων οχημάτων, της πορείας μείωσης των εκπομπών και των εκπομπών αναφοράς CO₂, διατηρώντας παράλληλα τους αρχικούς στόχους πολιτικής της οδηγίας·
• επιτρέπει στα κράτη μέλη να εφαρμόζουν μειωμένα τέλη χρήσης ή τέλη υποδομής για οχήματα χαμηλών εκπομπών, σε συνδυασμό με μέτρα που στηρίζουν τη χρήση οχημάτων μηδενικών εκπομπών·
• αποσαφηνίζει τον τρόπο με τον οποίο τα επαγγελματικά οχήματα, όπως τα απορριμματοφόρα και τα οχήματα που χρησιμοποιούνται σε εργοτάξια, κατατάσσονται στις σχετικές κατηγορίες εκπομπών CO₂.

Μειώσεις τελών διοδίων για ρυμουλκούμενα

Οι συννομοθέτες αποφάσισαν να μην διατηρήσουν το προτεινόμενο σύστημα διαφοροποίησης των τελών χρήσης οδικού δικτύου για τα βαρέα επαγγελματικά οχήματα που έλκουν πιο βιώσιμα ρυμουλκούμενα. Θεώρησαν ότι ένα τέτοιο σύστημα θα δημιουργούσε πρόσθετο διοικητικό φόρτο, θα αύξανε την πολυπλοκότητα των συστημάτων διοδίων και θα επηρέαζε την εφαρμογή και την επιβολή των υπηρεσιών τηλεδιοδίων. Ταυτόχρονα, ζητήθηκε από την Επιτροπή να αξιολογήσει τα επίμονα εμπόδια.

Επόμενα βήματα

Η προσωρινή συμφωνία θα πρέπει τώρα να προσυπογραφεί από το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο. Στη συνέχεια, θα ακολουθήσει η τυπική έκδοση από τα δύο θεσμικά όργανα, μετά την οριστική διατύπωση του κειμένου από τους γλωσσομαθείς νομικούς.

• Ευρωβινιέτα: Το Συμβούλιο αποσαφηνίζει και απλουστεύει τους κανόνες της ΕΕ για τα διόδια και τα τέλη χρήσης οδικού δικτύου στα βαρέα επαγγελματικά οχήματα (δελτίο Τύπου, 4 Μαρτίου 2026)
• Χρονολόγιο (EU Law Tracker) 

Πηγή : www.consilium.europa.eu

Εικόνα : Photo by Red John on Unsplash

Το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατέληξαν σε προσωρινή συμφωνία για την ενίσχυση της διαχείρισης και της χρηματοδότησης του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Χημικών Προϊόντων (ECHA). Οι νέοι κανόνες θα δημιουργήσουν ένα αυτοτελές νομικό πλαίσιο που θα βοηθήσει τον ECHA να διαχειριστεί αποτελεσματικά τα αυξανόμενα καθήκοντά του.

Από τότε που συστάθηκε το 2007, ο ECHA και οι επιστημονικές επιτροπές του διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο στην εφαρμογή των κανόνων της ΕΕ για την καταχώριση, την αξιολόγηση, την αδειοδότηση και τους περιορισμούς των χημικών προϊόντων (REACH), παρέχοντας τεχνικές και επιστημονικές αξιολογήσεις και γνωμοδοτήσεις. Οι αρμοδιότητες του ECHA έχουν διευρυνθεί και καλύπτουν την πολιτική για την ασφάλεια των προϊόντων και την περιβαλλοντική πολιτική, συμπεριλαμβανομένων των επιστημονικών γνωμοδοτήσεων σχετικά με τον περιορισμό των μικροπλαστικών και των PFAS.

Για την ενοποίηση της διευρυμένης εντολής του ECHA

Οι συννομοθέτες συμφώνησαν να προβούν στην ενοποίηση των διευρυμένων καθηκόντων και αρμοδιοτήτων του ECHA σε έναν ενιαίο κανονισμό, αποσυνδέοντας τον οργανισμό από τον κανονισμό REACH βάσει του οποίου είχε συσταθεί αρχικά. Αυτό το ενοποιημένο και αυτόνομο πλαίσιο θα παράσχει σαφή νομική βάση για τις δραστηριότητες του ECHA και θα διευκολύνει την αποτελεσματική διακυβέρνησή του. Οι νέοι κανόνες περιγράφουν τα ειδικά καθήκοντα που ανατίθενται στον ECHA βάσει διαφόρων νομοθετικών πράξεων της ΕΕ.

Η συμφωνία επιτρέπει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή στα κράτη μέλη να ζητούν επιστημονικές γνωμοδοτήσεις από τον ECHA, κατόπιν διαβούλευσης με την Επιτροπή.

Ενίσχυση της δομής του ECHA

Η δομή του ECHA θα προσαρμοστεί με σκοπό την αποτελεσματική διαχείριση του τωρινού και του μελλοντικού φόρτου εργασίας του και θα ληφθεί μέριμνα ώστε να τίθενται στη διάθεσή του οι αναγκαίοι πόροι. Για να διατηρήσει τα υψηλότερα δυνατά πρότυπα επιστημονικής και τεχνικής εμπειρογνωσίας εντός ΕΕ, η συμφωνία προβλέπει τη δημιουργία μιας απαραίτητης δεξαμενής εμπειρογνωμόνων που θα προτείνονται από τα κράτη μέλη και θα διορίζονται στις επιτροπές εκτίμησης κινδύνου και κοινωνικοοικονομικής ανάλυσης του οργανισμού.

Απλουστευμένος προϋπολογισμός και αποθεματικό ταμείο

Με την ενοποίηση τριών διαφορετικών προϋπολογισμών σε έναν ενιαίο και αυτόνομο προϋπολογισμό, ο ECHA αποκτά μεγαλύτερη ευελιξία στην ανεξάρτητη διάθεση πόρων για μια αποτελεσματική προσαρμογή στον μεταβαλλόμενο φόρτο εργασίας.

Δεδομένων των προκλήσεων που ενέχει η ακριβής πρόβλεψη εσόδων από τέλη και επιβαρύνσεις, η συμφωνία θεσπίζει αποθεματικό ταμείο με όριο το 10% των τελών και επιβαρύνσεων του ECHA προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι διακυμάνσεις των εσόδων και ο αντίκτυπος που έχουν αυτές στις δραστηριότητες του ECHA. Η Επιτροπή μπορεί να αυξήσει ή να μειώσει το ποσοστό αυτό μεταξύ 1% και 20% αναλόγως των πραγματικών χρηματοδοτικών αναγκών του ECHA.

Διασφάλιση αξιοπιστίας

Οι συννομοθέτες δέχονται ότι η αξιοπιστία του ECHA και η εμπιστοσύνη στις γνωμοδοτήσεις και τις συμβουλές του είναι ζωτικής σημασίας. Θέσπισαν συνεπώς ξεκάθαρους κανόνες για την πρόληψη και διαχείριση συγκρούσεων συμφερόντων για το προσωπικό και για τους εμπειρογνώμονες του οργανισμού, συμπεριλαμβανομένων των μελών των εσωτερικών οργάνων του, προκειμένου να διασφαλιστεί η ανεξαρτησία και η αξιοπιστία του.

Επόμενα βήματα

Η προσωρινή συμφωνία θα υποβληθεί τώρα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για την τυπική της έκδοση. Μετά την έκδοσή του, ο νέος κανονισμός θα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και θα τεθεί σε ισχύ 20 ημέρες μετά τη δημοσίευσή του.

Ιστορικό πλαίσιο

Ο ECHA διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην εφαρμογή του κανονισμού REACH και άλλων σημαντικότατων νομοθετικών πράξεων που σχετίζονται με τα χημικά προϊόντα, καθώς παρέχει ανεξάρτητες επιστημονικές συμβουλές και συμβάλλει στην προστασία της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος, προωθώντας παράλληλα την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα. Ο ECHA διαχειρίζεται τη μεγαλύτερη βάση δεδομένων χημικών προϊόντων στην ΕΕ, η οποία περιέχει πληροφορίες για σχεδόν 500.000 χημικά προϊόντα, συμπεριλαμβανομένων των καταχωρισμένων δεδομένων του REACH για περισσότερες από 25.000 ουσίες.

Οι ενοποιημένοι κανόνες, γνωστοί και ως βασικός κανονισμός του ECHA, προτάθηκαν από την Επιτροπή στο πλαίσιο του σχεδίου δράσης της για τη χημική βιομηχανία.

• Χρονολόγιο – EU Law Tracker 
• Χημικά (γενικές πληροφορίες)
• Σχέδιο δράσης για τη χημική βιομηχανία 

 Πηγή : www.consilium.europa.eu

Εικόνα : Photo by Hans Reniers on Unsplash