Με την ένατη συνεδρίαση της διάσκεψης προσχώρησης με την Αλβανία, έκλεισαν προσωρινά τα πρώτα διαπραγματευτικά κεφάλαια για την επιστήμη και την έρευνα (25), την εκπαίδευση και τον πολιτισμό (26) και τις εξωτερικές σχέσεις (30).

Μετά την εκπλήρωση των κριτηρίων αξιολόγησης για το κράτος δικαίου τον Μάιο, η Αλβανία άρχισε να κλείνει τα τρία πρώτα διαπραγματευτικά κεφάλαιά της. Τα κεφάλαια αυτά έχουν στρατηγική σημασία τόσο για την ΕΕ όσο και για την Αλβανία. Αυτό το αξιοσημείωτο επίτευγμα αποδεικνύει τη δέσμευση της Αλβανίας και της ΕΕ να εξακολουθήσουν να πορεύονται με γνώμονα την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση της χώρας. Χαιρετίζω θερμά αυτή τη σημαντική πρόοδο και ενθαρρύνω την Αλβανία να συνεχίσει την πορεία της όσον αφορά τις βασικές μεταρρυθμίσεις ώστε να προχωρήσει η διαδικασία κατά τους προσεχείς μήνες.

Thomas Byrne, Υφυπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων και Άμυνας της Ιρλανδίας

Κατά την προηγούμενη διάσκεψη προσχώρησης στις 26 Μαΐου 2026 επιβεβαιώθηκε ότι η χώρα πληροί τα ενδιάμεσα κριτήρια αξιολόγησης για την ομάδα κεφαλαίων 1 (Θεμελιώδη πεδία). Η ομάδα αυτή καλύπτει ιδίως τη λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών, τη μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης, τα κεφάλαια για το κράτος δικαίου και τα οικονομικά κριτήρια. Το τελευταίο αυτό βήμα επέτρεψε στην ΕΕ και την Αλβανία να αρχίσουν το κλείσιμο διαπραγματευτικών κεφαλαίων.

Η Αλβανία έχει ανοίξει και τα 33 διαπραγματευτικά κεφάλαια στις διαπραγματεύσεις για την προσχώρησή της στην ΕΕ.

Σύμφωνα με τις διαπραγματευτικές αρχές που έχει εγκρίνει η διάσκεψη προσχώρησης, οι συμφωνίες που επιτυγχάνονται στην πορεία των διαπραγματεύσεων ως προς συγκεκριμένα κεφάλαια δεν μπορούν να θεωρούνται τελικές, έως ότου επιτευχθεί συνολική συμφωνία για όλα τα κεφάλαια.

Γενικές πληροφορίες

Μετά την εισαγωγή της αναθεωρημένης μεθοδολογίας για τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις το 2020, τα διαπραγματευτικά κεφάλαια χωρίζονται σε 6 θεματικές ομάδες:

• Θεμελιώδη πεδία
• Εσωτερική αγορά
• Ανταγωνιστικότητα και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη
• Πράσινο θεματολόγιο και βιώσιμη συνδεσιμότητα
• Πόροι, γεωργία και συνοχή
• Εξωτερικές σχέσεις

Οι διαπραγματεύσεις για την ομάδα κεφαλαίων «Θεμελιώδη πεδία» είναι οι πρώτες που ξεκινούν και οι τελευταίες που ολοκληρώνονται, και η πρόοδος στα κεφάλαια αυτής της ομάδας καθορίζει τον συνολικό ρυθμό των διαπραγματεύσεων.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Aldo Vukaj on Unsplash

Το Συμβούλιο καθόρισε τη μερική διαπραγματευτική του θέση όσον αφορά τους κανονισμούς με τους οποίους ορίζεται η χρηματοδοτική στήριξη της ΕΕ στους τομείς της μετανάστευσης, της διαχείρισης των συνόρων και των θεωρήσεων, καθώς και της εσωτερικής ασφάλειας για την περίοδο 2028-2034. Τα εν λόγω χρηματοδοτικά μέσα θα βοηθήσουν τα κράτη μέλη να εφαρμόσουν το σύμφωνο για τη μετανάστευση και το άσυλο, να διασφαλίσουν την αποτελεσματική διαχείριση των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ και τη διεκπεραίωση των θεωρήσεων, καθώς και να καταπολεμήσουν απειλές σε επίπεδο εσωτερικής ασφάλειας.

Με τους τρεις κανονισμούς, οι οποίοι εμπίπτουν στον συνολικό προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034, διαμορφώνεται το νομικό πλαίσιο για τη στήριξη της ΕΕ στους τομείς αυτούς.

Η διαπραγματευτική θέση είναι «μερική», διότι δεν περιλαμβάνει χρηματοδοτικά κονδύλια και οριζόντια ζητήματα. Τα εν λόγω ζητήματα συζητούνται επί του παρόντος στο πλαίσιο των συνολικών διαπραγματεύσεων για το επόμενο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο (ΠΔΠ) που καλύπτει την περίοδο 2028-2034.

Είναι σαφές ότι πρέπει να διαχειριστούμε συλλογικά, ως Ένωση, τη μετανάστευση και τα σύνορα. Με τη σημερινή συμφωνία ανοίγουμε τον δρόμο για την παροχή κρίσιμης στήριξης στις χώρες της ΕΕ κατά την εφαρμογή του συμφώνου για τη μετανάστευση και το άσυλο και τον εκσυγχρονισμό της διαχείρισης των συνόρων. Επίσης, πρέπει να διατεθεί στήριξη για την καταπολέμηση του εγκλήματος και της τρομοκρατίας, τόσο εντός όσο και εκτός διαδικτύου, και για να βοηθηθούν οι αρχές επιβολής του νόμου να επιτελέσουν το έργο τους.

Jim O’Callaghan, Υπουργός Δικαιοσύνης, Εσωτερικών Υποθέσεων και Μετανάστευσης της Ιρλανδίας

Βασικά στοιχεία της στήριξης της ΕΕ

Όσον αφορά τη μετανάστευση και το άσυλο, η στήριξη της ΕΕ θα συμβάλει στην ενίσχυση του κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου και στην προώθηση της νόμιμης μετανάστευσης, της ενσωμάτωσης και της κοινωνικής ένταξης. Θα διασφαλίσει την αλληλεγγύη και τον δίκαιο επιμερισμό των ευθυνών μεταξύ των κρατών μελών. Η στήριξη θα συμβάλει επίσης στην πραγματοποίηση αποτελεσματικών, ασφαλών και αξιοπρεπών επιστροφών, με έμφαση σε πτυχές που υπερβαίνουν τη διαχείριση των συνόρων, όπως η επανεισδοχή και η επανένταξη σε τρίτες χώρες, ενώ παράλληλα θα διευκολύνει την αντιμετώπιση της αντικανονικής μετανάστευσης.

Όσον αφορά τη διαχείριση των συνόρων και τις θεωρήσεις, η στήριξη της ΕΕ θα επικεντρωθεί στην προώθηση της αποδοτικής διαχείρισης των εξωτερικών συνόρων και της πραγματοποίησης αποτελεσματικών, ασφαλών και αξιοπρεπών επιστροφών. Θα συμβάλει επίσης στην αποδοτικότητα της πολιτικής θεωρήσεων, στην εύρυθμη λειτουργία του χώρου Σένγκεν και στη διασφάλιση της ελεύθερης κυκλοφορίας των προσώπων.

Σε επίπεδο εσωτερικής ασφάλειας, βασικοί στόχοι είναι η καλύτερη πρόληψη και καταπολέμηση των απειλών κατά της εσωτερικής ασφάλειας, συμπεριλαμβανομένων του σοβαρού και οργανωμένου εγκλήματος, της τρομοκρατίας, του βίαιου εξτρεμισμού και του κυβερνοεγκλήματος· η βελτίωση της ανταλλαγής πληροφοριών σε επίπεδο Ένωσης, καθώς και με τρίτες χώρες· η εντατικοποίηση της συνεργασίας στον τομέα της επιβολής του νόμου και η διαχείριση περιστατικών, κινδύνων και κρίσεων που σχετίζονται με την ασφάλεια. Νέο στόχο αποτελεί η επικέντρωση στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας των κρίσιμων υποδομών έναντι εχθρικών ενεργειών.

Η στήριξη της ΕΕ για τη μετανάστευση, τη διαχείριση των συνόρων και την εσωτερική ασφάλεια θα παρασχεθεί μέσω εθνικών και περιφερειακών σχεδίων εταιρικής σχέσης, κάτι που αποτελεί σημαντική καινοτομία σε σύγκριση με τον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2021-2027. Κάθε κράτος μέλος θα καταρτίσει ένα ενιαίο ολοκληρωμένο σχέδιο στο οποίο θα παρατίθενται λεπτομερώς οι προγραμματισμένες επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις του.

Στο πλαίσιο των εθνικών και περιφερειακών σχεδίων εταιρικής σχέσης, τα κράτη μέλη θα είναι σε θέση να ανταποκρίνονται σε πιεστικές ανάγκες και αλλαγές στο πλαίσιο των πολιτικών και των προτεραιοτήτων της Ένωσης και να κατευθύνουν τη χρηματοδότηση προς δράσεις με υψηλό επίπεδο ενωσιακής προστιθέμενης αξίας.

Θέση του Συμβουλίου

Στη θέση του, το Συμβούλιο παρέχει στα κράτη μέλη πρόσθετη ευελιξία για τη διαχείριση των διαθέσιμων κονδυλίων, ώστε να μεγιστοποιήσουν τον αντίκτυπο. Τα κράτη μέλη δεν θα υποχρεούνται να συμβάλουν σε όλους τους στόχους της στήριξης της Ένωσης. Αντ’ αυτού, θα επικεντρωθούν στους πλέον συναφείς, ανάλογα με τις ιδιαίτερες ανάγκες και προκλήσεις που αντιμετωπίζουν.

Αλλαγές πραγματοποιήθηκαν και για να διασφαλιστεί η νομική ορθότητα των τριών κανονισμών, λαμβανομένων υπόψη των νομικών ιδιαιτεροτήτων της δράσης της ΕΕ για τη μετανάστευση, το άσυλο, τη διαχείριση των συνόρων, την εσωτερική ασφάλεια και τη δικαστική και αστυνομική συνεργασία.

Επόμενα βήματα

Η μερική διαπραγματευτική θέση που εγκρίθηκε σήμερα συνιστά την εντολή του Συμβουλίου για την έναρξη διαπραγματεύσεων με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η χρηματοδοτική ενίσχυση της περιόδου 2028-2034 στο πλαίσιο των τριών νομικών πράξεων θα εξαρτηθεί από την τελική συμφωνία για το επόμενο ΠΔΠ.

Γενικές πληροφορίες

Στις 16 Ιουλίου 2025 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε τρεις τομεακούς κανονισμούς που θα αποτελέσουν το νομικό πλαίσιο της στήριξης που θα παράσχει η Ένωση στους τομείς της μετανάστευσης, της διαχείρισης των συνόρων και της εσωτερικής ασφάλειας την περίοδο 2028-2034.

Καθώς οι κανονισμοί ανήκουν στη δέσμη προτάσεων που συνδέονται με το ΠΔΠ, όλες οι διατάξεις του κειμένου που έχουν δημοσιονομικές επιπτώσεις ή αντιστοιχούν στα στοιχεία που αποτελούν αντικείμενο των οριζόντιων διαπραγματεύσεων έχουν τεθεί σε αγκύλες και εξαιρούνται από τη μερική γενική προσέγγιση, εν αναμονή περαιτέρω προόδου επί του ΠΔΠ.

Μετά τις αρχικές προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την περίοδο 2028-2034 που υποβλήθηκαν τον Ιούλιο και τον Σεπτέμβριο του 2025, μια συμφωνία της ΕΕ για το συνολικό ΠΔΠ πριν από το τέλος του 2026 θα επιτρέψει την έκδοση νομοθετικών πράξεων το 2027, η οποία είναι απαραίτητη προκειμένου να διασφαλιστεί η αδιάλειπτη χορήγηση ενωσιακής χρηματοδότησης στους δικαιούχους από τον Ιανουάριο του 2028 και έπειτα.

Πηγή: consilium.europa.eu

Photo by Ries Bosch on Unsplash

Οι επιδόσεις της Ευρώπης στον τομέα της καινοτομίας εξακολουθούν να βελτιώνονται, με τη συνολική βαθμολογία της ΕΕ να αυξάνεται κατά 11,6 ποσοστιαίες μονάδες από το 2019, σύμφωνα με τον ευρωπαϊκό πίνακα αποτελεσμάτων για την καινοτομία (EIS) του 2026, ο οποίος μόλις δημοσιεύθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Το αποτέλεσμα αυτό σηματοδοτεί σχεδόν μια δεκαετία σταθερής ανάπτυξης, αναδεικνύοντας την ανθεκτικότητα του οικοσυστήματος καινοτομίας της Ευρώπης σε ένα ολοένα και πιο ανταγωνιστικό παγκόσμιο περιβάλλον.

Μεταξύ 2025 και 2026, οι επιδόσεις της ΕΕ στον τομέα της καινοτομίας βελτιώθηκαν κατά 1,7 εκατοστιαίες μονάδες, μετά από μικρότερη αύξηση κατά 0,5 εκατοστιαίες μονάδες το προηγούμενο έτος. Μολονότι όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ έχουν σημειώσει πρόοδο, οι επιδόσεις διαφέρουν σημαντικά από χώρα σε χώρα.

Η Σουηδία, η Δανία και οι Κάτω Χώρες κατέχουν και πάλι την πρώτη θέση στην κατάταξη, ξεπερνώντας τον μέσο όρο της ΕΕ και διατηρώντας το καθεστώς τους ως «ηγέτες της καινοτομίας». Η Φινλανδία διατηρεί ισχυρή σταθερή τέταρτη θέση, ενώ η Μάλτα έχει σημειώσει αξιοσημείωτη πρόοδο, υπερβαίνοντας το όριο για να καταστεί «ισχυρός καινοτόμος» (επιτυγχάνοντας ποσοστό 100–125 % του μέσου όρου της ΕΕ).

Πέρα από την ΕΕ, η Νότια Κορέα παραμένει ο πιο καινοτόμος παγκόσμιος ανταγωνιστής, ακολουθούμενη από την Κίνα, η οποία παρουσιάζει τη μεγαλύτερη βελτίωση τα τελευταία χρόνια.

Ο φετινός πίνακας αποτελεσμάτων καλωσορίζει επίσης τη Γεωργία για πρώτη φορά, αντικατοπτρίζοντας τη διευρυμένη εμβέλεια του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη», του εμβληματικού προγράμματος έρευνας και καινοτομίας της ΕΕ.

Ιστορικό

Ο πίνακας αποτελεσμάτων καινοτομίας αξιολογεί ετησίως τις επιδόσεις καινοτομίας σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, τις γειτονικές χώρες και τους βασικούς παγκόσμιους ανταγωνιστές. Βασίζεται σε 32 δείκτες που καλύπτουν τομείς όπως οι συνθήκες-πλαίσιο (συγκεκριμένα η εκπαίδευση ή οι ψηφιακές υποδομές), οι δημόσιες και ιδιωτικές δραστηριότητες έρευνας και ανάπτυξης, οι επενδυτικές δραστηριότητες καινοτομίας (συμπεριλαμβανομένων των διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας και των νεοφυών επιχειρήσεων) και ο αντίκτυπος στην οικονομία, το περιβάλλον και την κοινωνία.

Τα κράτη μέλη κατηγοριοποιούνται σε τέσσερις ομάδες επιδόσεων:

• «πρωτοπόροι καινοτομίας» (επιδόσεις 125 % πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ)·
• «ισχυροί φορείς καινοτομίας» (100–125% του μέσου όρου της ΕΕ)·
• «μέτριοι φορείς καινοτομίας» (70–100 % του μέσου όρου της ΕΕ)·
• «αναδυόμενοι φορείς καινοτομίας» (κάτω από το 70 % του μέσου όρου της ΕΕ)

Το EIS βασίζεται στα πλέον πρόσφατα και αξιόπιστα δεδομένα και σε μια άρτια μεθοδολογία που αναπτύχθηκε και ελέγχθηκε από το Κοινό Κέντρο Ερευνών της Επιτροπής .

Βασικό εργαλείο του πλαισίου πολιτικής της ΕΕ για την καινοτομία, το EIS συμβάλλει στην παρακολούθηση της προόδου της Ευρώπης όσον αφορά τη γεφύρωση του χάσματος καινοτομίας με τους παγκόσμιους ανταγωνιστές. Ενημερώνει επίσης σημαντικές πρωτοβουλίες, συμπεριλαμβανομένης της στρατηγικής για τις νεοφυείς και τις αναπτυσσόμενες νέες επιχειρήσεις, της EU Inc., καθώς και της επικείμενης ευρωπαϊκής πράξης για την καινοτομία και της πράξης για τον Ευρωπαϊκό Χώρο Έρευνας.

Πηγή: ec.europa.eu

Photo by Headway on Unsplash